Netto Het antwoord op al uw geldvragen
Advertentie

De begrotingsbeslissingen die u rechtstreeks raken

Uit de waslijst aan maatregelen van het begrotingsakkoord pikken we voor u de beslissingen die een rechtstreekse impact op uw werk, uw belastingen en uw energie-uitgaven hebben.
Advertentie
©Trui Chielens

Fiscaliteit

Meer nettoloon

Met een lastenverlaging wil de federale regering wie werkt netto meer laten overhouden van zijn loon. Hoe? Onder meer door de bijzondere bijdrage sociale zekerheid (BBSZ) te laten uitdoven. Die BBSZ is een inhouding op het nettoloon van werknemers en hoge ambtenaren. Hoeveel ze bedraagt, hangt af van uw loon en uw gezinssituatie (zie verder).

De bijdrage werd in 1994 ingevoerd om de sociale zekerheid mee te financieren in een periode dat ons land inspanningen moest leveren om toe te treden tot de eurozone. Vandaag is het systeem scheefgetrokken omdat de loonschalen om de bijdrage te berekenen nooit werden aangepast aan de levensduurte. Daardoor is de fiscale druk geleidelijk verschoven van de midden- naar de lagere inkomens.

De berekening van de BBSZ is vrij ingewikkeld. ‘Je hebt enerzijds een ‘voorschot’ dat aan de Rijksdienst voor Sociale Zekerheid wordt betaald. Anderzijds gebeurt er ook fiscaal een eindafrekening via de personenbelasting’, zegt Veerle Michiels, juridisch adviseur bij de hr-dienstenleverancier SD Worx.

Dat ‘voorschot’ bestaat ofwel uit een vast bedrag, een percentage van een stukje van uw loon, of een combinatie van beide. Wat voor u van toepassing is, hangt af van hoeveel u verdient (en in welke schaal u dus valt) en of u een alleen- of tweeverdiener bent. De eindafrekening wordt dan weer per gezin berekend. Dat betekent dat de inkomens van de gezinsleden (getrouwd of wettelijk samenwonend) worden samengeteld om het concrete bedrag te berekenen. Ook daar wordt gewerkt met een percentage (9%), een vast bedrag of een combinatie van beide. Maximaal kan de BBSZ 731,28 euro bedragen.

In een eerste fase verlaagt de regering dat maximumbedrag naar 581 euro en wordt het tarief verlaagd van 9 naar 7 procent. Dat brengt de lasten voor werkenden volgend jaar met 225 miljoen euro naar beneden, volgens minister van Financiën Vincent Van Peteghem (CD&V).

De vraag is wie het meest van de maatregel profiteert: een koppel of een alleenstaande? De meningen liepen daar afgelopen week over uiteen. Volgens Van Peteghem is er voor lage inkomens een voordeel van 50 euro netto voor alleenstaanden en van 150 euro voor koppels. Maar zijn kabinet benadrukt dat u zich niet mag miskijken op die absolute bedragen. Het maximumtarief wordt in de overgrote meerderheid van de gevallen door koppels betaald en in veel mindere mate door alleenstaanden.

Volgens Michiels vlakken de verschillen tussen koppels en alleenstaanden uit naarmate het inkomen hoger wordt. ‘Stel dat twee partners elk een inkomen van 62.000 euro hebben. In dat geval wordt het maximumbedrag van 731,28 euro aangerekend. Dat bedrag zou dus volgens de nieuwe bepalingen dalen naar 581 euro. Een alleenstaande met 62.000 euro krijgt vandaag ook 731,28 euro aangerekend. Ook dat bedrag daalt dan voor die persoon naar 581 euro. Nominatief is het voordeel dus in beide gevallen even groot.’

Hervorming bedrijfsvoorheffing

De regering wil ook werk maken van een hervorming van de bedrijfsvoorheffing. Die houdt uw werkgever elk maand in op uw loon, als voorafname op de belastingafrekening op het einde van het jaar. Is niet genoeg ingehouden, dan moet u belastingen bijbetalen. Omgekeerd, krijgt u terug. Het systeem wordt aangepast zodat het te betalen bedrag meer op maat is. Dat betekent dus meer nettoloon per maand, in plaats van een terugbetaling vele maanden later in de belastingafrekening.

Hogere aftrek kinderopvang

De regering verhoogt de fiscale aftrek voor kinderopvang tot 14 euro per dag per kind. Dat is een zeer beperkte ingreep: de aftrek bedraagt al 13 euro en zou in 2022 sowieso stijgen naar 13,7 euro.

Fiscale aftrek tweede verblijf behouden

Verwacht werd dat de begrotingsbesprekingen komaf zouden maken met het fiscale voordeel voor een tweede verblijf of een pand om te verhuren. De leningen daarvoor kunnen worden ingebracht in de jaarlijkse belastingaangifte.

Dat fiscale voordeel wordt als een anomalie gezien, omdat er geen fiscale voordelen meer bestaan voor de gezinswoning. De verschillende belastingregimes voor de gezinswoning en ander vastgoed zijn een gevolg van de bevoegdheidsverdeling. Sinds de zesde staatshervorming van 2014 zijn de gewesten bevoegd voor het belastingvoordeel voor de gezinswoning en bleef de federale overheid bevoegd voor het tweede verblijf.

De kapitaalaflossingen en de eventuele premie voor een schuld- saldoverzekering kunnen recht geven op de federale belastingvermindering voor het langetermijnsparen. Tot 2.350 euro aan betalingen kunnen recht geven op een belastingvermindering van 30 procent, wat de maximale belastingbesparing op 705 euro (exclusief gemeentebelastingen) brengt.

De groenen, socialisten en CD&V hadden te kennen gegeven dat ze het fiscale voordeel voor tweede verblijven wilden laten uitdoven, maar dat idee is niet door de onderhandelingen geraakt.

Energie

Extra premie voor gezinnen met sociaal tarief

De doelgroep voor het sociaal tarief, een sterk verlaagd tarief voor elektriciteit en aardgas, werd op 1 februari uitgebreid. Daardoor kwamen behalve mensen die OCMW-steun krijgen, gehandicapten en personen die een beroep doen op de inkomensgarantie voor ouderen (IGO) ook gepensioneerden, eenoudergezinnen en mensen met een jaarinkomen van minder dan 20.000 euro bruto in aanmerking. Aanvankelijk hadden zo’n 500.000 mensen recht op het tarief. Met de uitbreiding werden dat er 1 miljoen. Die uitbreiding wordt nu verlengd.

Het tarief stijgt wel mee met de markt en de huidige prijspieken vertalen zich ook in een hogere factuur voor wie het sociaal tarief betaalt. Daarom komt er een bijkomende eenmalige korting van 80 euro per jaar.

Voor wie net geen recht heeft op het sociaal tarief wordt een fonds gemaakt van 16 miljoen euro. De OCMW’s zullen die steun verdelen.

Hervorming energiefactuur

Om de prijsstijgingen ook voor de andere verbruikers van gas en elektriciteit te temperen wordt gesleuteld aan de samenstelling van de elektriciteitsfactuur. De federale heffingen daarop worden omgezet in één accijns op elektriciteit en aardgas. Het voordeel is dat een accijns kan worden verlaagd en verhoogd om prijsschommelingen op te vangen.

De regering rekent voor dat dat de gezinnen die geen sociaal tarief hebben in 2022 een voordeel van 30 euro per jaar oplevert. Door de maatregel, die 156 miljoen euro kost, kunnen de federale heffingen niet verder stijgen door de komst van nieuwe windparken.

De ingreep is ook goed nieuws voor ondernemingen. De Europese Commissie kijkt met argusogen naar de bestaande plafonds voor grootverbruikers. Het wegvallen van die plafonds zou de factuur voor ondernemingen de hoogte injagen. Met de invoering van - aanpasbare - accijnzen- kan de prijsstijging in toom worden gehouden. Het lijkt erop dat de nieuwe regeling de Europese toets zal overleven.

Afblokken van voorschotverhogingen

De regering heeft ook beslist dat energieleveranciers niet langer eenzijdig de voorschotfacturen mogen verhogen. Door de sterk gestegen prijzen deden meerdere leveranciers dat onlangs zonder overleg met de klant. Daarover kwamen de voorbije weken vele honderden klachten binnen bij de federale ombudsman voor energie. Voortaan kan dus alleen de consument over een verhoging van het voorschot beslissen.

Vlaams minister van Energie Zuhal Demir (N-VA) heeft aangekondigd dat ook Vlaanderen enkele knippen in de energiefactuur zal uitvoeren. De Vlaamse regering heeft daarover een akkoord. Uit de factuur worden 200 miljoen euro aan Vlaamse heffingen en bijdragen gelicht.

Voor de doorsnee verbruiker, zowel gezinnen als handelszaken, moet dat de energiefactuur in 2022 met 60 tot 70 euro verlagen. In feite gaat het om een vestzak-broekzakoperatie, omdat de geschrapte miljoenen nu bij de algemene middelen terechtkomen.

Ziekte en gezondheid

Afwezigheid zonder ziekteattest

De federale regering heeft beslist dat zieke werknemers tot drie keer per jaar een dag thuis mogen blijven zonder medisch attest. Opvallend en niet meteen onderbouwd met duidelijke argumenten is dat die maatregel alleen geldt voor grote bedrijven en niet voor kmo’s met minder dan 50 werknemers. Bij die laatste blijft een ziektebriefje ook voor één dag verplicht.

De ervaring uit het buitenland leert dat het kortverzuim niet toeneemt als je het ziektebriefje afschaft.
Lode Godderis
Professor arbeidsgeneeskunde KU Leuven

Enkele landen hebben ervaring met ziektedagen zonder doktersbriefje. In Noorwegen en Nederland is het ziekteattest volledig verdwenen. In Duitsland en Oostenrijk bestaat het systeem van drie dagen afwezigheid per jaar zonder attest al.

‘De ervaring uit het buitenland leert dat het kortverzuim niet toeneemt als je het ziektebriefje afschaft’, zegt Lode Godderis, professor arbeidsgeneeskunde aan de KU Leuven en CEO van de preventiedienst Idewe. ‘Het kortverzuim zal zelfs eerder dalen. Dat zien we ook in Belgische bedrijven die dat systeem al toepassen.’

Volgens Godderis komt de daling er omdat de meeste aandoeningen die om kortverzuim vragen vaak al na een dag voorbij zijn. Huisartsen schrijven geregeld een extra dag voor de zekerheid voor, waardoor werknemers ook een dag langer afwezig blijven.

Langdurig zieken

De hoofdprioriteit moet liggen bij het helpen van mensen naar het werk terug te keren.
Lode Godderis
Professor arbeidsgeneeskunde KU Leuven

Er komt een beperkte sanctie voor langdurig zieken die hun re-integratie naar werk boycotten. Elke langdurig zieke zal na tien weken worden gevraagd een vragenlijst in te vullen. Op basis daarvan wordt bekeken of het moment gekomen is om die persoon opnieuw naar werk te begeleiden. Wie de vragenlijst niet invult, wordt regelmatig opnieuw gecontacteerd. Blijft de zieke in kwestie weigeren, dan verliest die 2,5 procent van zijn ziekte-uitkering.

‘Ik had eerder gehoopt op flankerende in plaats van sanctionerende maatregelen’, zegt Godderis teleurgesteld. ‘Ik begrijp wel dat er een slot op de deur moet zijn, maar ik denk dat de hoofdprioriteit moet liggen bij het helpen van mensen naar het werk terug te keren. We moeten mensen ervan overtuigen dat een terugkeer naar het werk bijdraagt tot herstel en genezing en dus een onderdeel van de behandeling is.’

Bedrijven met meer dan 50 werknemers die veel meer langdurig zieken dan gemiddeld hebben, riskeren een boete van 2,5 procent van de loonmassa van een kwartaal. 55-plussers zouden daarbij niet worden meegeteld. Ook ziekenfondsen, die mee bevoegd zijn voor de re-integratie, kunnen een sanctie krijgen als ze te weinig re-integratietrajecten openen.

Werk

Knelpuntberoepen

Langdurig werklozen die aan de slag gaan in een knelpuntberoep kunnen gedurende drie maanden een deel van hun werkloosheidsuitkering combineren met hun nieuwe job. Er wordt gesproken van 25 procent van de uitkering.

Avondwerk in e-commerce

De huidige regering herintroduceert een beslissing van de vorige waardoor avondwerk (van 20 uur tot middernacht) mogelijk wordt in een bedrijf zodra één vakbond daarmee akkoord gaat. Bovendien wordt het mogelijk dat iemand vrijwillig ’s avonds aan de slag gaat in een e-commercebedrijf.

Varia

Vliegtaks

Er komt ook een vliegtaks. In eerste instantie worden vooral vluchten van minder dan 500 kilometer in het vizier genomen, om zakenreizen naar Parijs of Londen met het vliegtuig zo veel mogelijk te ontmoedigen. De ‘inscheeptaks’ moet de staatskas 30 miljoen euro opleveren.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud