Netto Het antwoord op al uw geldvragen
Advertentie

Gelijke erfenis voor stiefkinderen?

Steeds meer koppels vormen een nieuw samengesteld gezin waarbij een kind vaak wordt opgevoed door een biologische ouder én een stiefouder. In erfeniskwesties heeft het stiefkind niet dezelfde rechten als het biologische kind. De stiefkinderen adopteren is een manier om ze gelijk te benaderen.
Advertentie

(netto) -  Ons wettelijk erfrecht is zeer duidelijk. Biologische kinderen genieten een speciale bescherming. Voor hen is steeds een deel van de erfenis gereserveerd, de ‘reserve’. Hoe groot die is, hangt af van het aantal kinderen. Is er maar één kind, dan heeft hij of zij altijd recht op de helft van de nalatenschap. Zijn er twee kinderen, dan hebben ze samen recht op twee derde. Zijn er drie of meer kinderen, dan hebben ze samen steeds recht op drie kwart. Stiefkinderen genieten die bescherming niet. Meer nog. Een stiefkind erft nooit automatisch van zijn stiefouder. Dat komt omdat er tussen beiden geen bloedverwantschap bestaat.

Testament of schenking

De wet laat dan maar één optie toe: zelf het erfrecht organiseren. Dat kan alleen via een testament of een schenking. Maar daarmee moet de stiefouder nog altijd rekening houden met de beperkingen van de wettelijke reserve. "Behalve als beide partners slechts één eigen kind hebben, is het vanwege de reserve onmogelijk om het stiefkind via testament of schenking evenveel na te laten als het eigen kind. En dan nog kan men niet spreken van een werkelijke burgerrechtelijke gelijkschakeling", merkt Frederik Swennen, professor aan de Universiteit Antwerpen en advocaat bij Greenille, op. "Het stiefkind zal gemeten naar waarde wel evenveel kunnen erven als het biologische kind, maar het geniet nog steeds een beperktere burgerrechtelijke bescherming dan het eigen kind door het gebrek aan een reserve. Bovendien kan een testament op elk moment herroepen of gewijzigd worden."

Adoptie

Gelukkig bestaan er ook alternatieven. De ‘gewone adoptie’ zou een oplossing kunnen zijn, die geeft immers een reservatair recht op de nalatenschap van de stiefouder. Bij een ‘gewone adoptie’ blijft ook het beschermd erfrecht op de nalatenschap van de biologische vader of moeder overeind. Een gewone adoptie knipt de banden met de andere biologische ouder dus niet volledig door. Dat is wel het geval bij een ‘volle adoptie’. Bij een gewone adoptie blijft het successietarief ‘vreemden’ wel gelden. Enkel in een beperkt aantal gevallen, die de wet expliciet opsomt, zal het lagere tarief 'in rechte lijn' gelden. De adoptie van een stiefkind of van een zorgkind zijn twee van die gevallen. Wat dat precies inhoudt, verschilt van gewest tot gewest.

  • In Vlaanderen en Brussel moeten de partners gehuwd zijn vooraleer er sprake kan zijn van stiefouderadoptie. Wettelijk samenwonen is niet voldoende in die twee gewesten. In Wallonië moeten de partners gehuwd zijn of wettelijk samenwonend.
  • In Vlaanderen zijn zorgkinderen kinderen die, voor ze 21 werden, gedurende 3 opeenvolgende jaren inwoonden bij de adoptant en van hem of haar de hulp en verzorging kregen die kinderen normaal krijgen van hun ouders. In Wallonië en Brussel telt die duurtijd 6 opeenvolgende jaren.

Andere biologische ouder

Bij een gewone adoptie is het ook mogelijk om meerderjarige kinderen te adopteren. Is het geadopteerde kind ouder dan 12, dan zal hij of zij ook zijn akkoord moeten geven. Zolang het kind jonger is dan 18, moet ook de andere ouder instemmen. "Daar wringt in de praktijk meestal het schoentje. Tenzij de ex-man of ex-vrouw zijn of haar kind verwaarloost, kan die persoon niet zomaar genegeerd worden, zeker als er sprake is van co-ouderschap. De kans dat de ex-echtgenoot instemt met zo'n gewone adoptie, is klein. De kinderen behouden wel hun erfrechten bij de ex, maar er worden toch belangrijke gevolgen van de verwantschapsband ongedaan gemaakt, afgezwakt of opgeschort", zegt Swennen.

Zo krijgt het geadopteerde kind de familienaam van de adoptant, al kan het bij overeenkomst ook de oorspronkelijke naam behouden. De ex verliest ook zijn of haar ouderlijk gezag en zijn ouderlijke verplichtingen. Goed om weten is ook dat de adoptie onherroepelijk is. Bij een breuk behouden de geadopteerde kinderen dus hun erfrechten.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud