Loonpakket steeds vaker maatwerk

©Shutterstock

De tijd dat elke werknemer met dezelfde anciënniteit hetzelfde verdient, ligt achter ons. Steeds meer werkgevers én werknemers staan open voor een loonpakket op maat. Al was het maar om de hoge loonkosten te tackelen en de loonbevriezing te omzeilen.

De 1 mei-viering maakt het nog maar eens duidelijk: de lasten op arbeid moeten omlaag. Maar veel werkgevers wachten niet op de uitkomst van het loondebat. Ook nu al proberen ze de loonkosten te drukken: met een doordacht loonpakket trachten ze het netto-inkomen van de werknemer te verhogen of te optimaliseren. Want van een loon in cash houdt u minder dan de helft over van wat het uw werkgever kost. Ook flexibel verlonen vindt steeds meer ingang. Daarbij is een daling van de loonkosten geen doelstelling, maar wordt gewerkt aan een verloning op maat van de werknemer, dus een keuze-optimalisatie. 'We merken vooral in sectoren zoals energie, bank en verzekeringen, consulting en farma een groeiende interesse voor flexibele verloning. We implementeren drie keer meer plannen bij bedrijven dan vorig jaar', zegt Kathelijne Verboomen van SDWorx. Een studie van de dienstverlener op het vlak van human resources leert dat in 2010 8 procent van de bedrijven een cafetariaplan of een systeem van flexibel belonen had, terwijl 10 procent plande dat binnen drie jaar in te voeren.

Flexibel verlonen is een antwoord op de loonmatiging.
Kathelijne Verboomen,
SDWorx

2013 blijkt duidelijk een kanteljaar te zijn. 'De opgelegde loonnorm maakt het noodzakelijk om het loon te diversifiëren. Flexibel verlonen is een antwoord op de loonmatiging', zegt Kathelijne Verboomen. Het koninklijk besluit met de loonnorm verscheen op 2 mei in het Belgisch Staatsblad. 'Flexibel verlonen speelt ook bij het aanwerven of behouden van goede krachten. Sectoren zoals IT en engineering blijven kampen met een 'war for talent'.' Dat maakt dat er meer aandacht gaat naar de noden, behoeften en waarden van de werknemers.

'Bedrijven gaan meer en beter communiceren over de extralegale voordelen. Het motto is ook hier onbekend maakt onbemind', zegt Xavier Baeten, professor reward management aan Vlerick Business School. 'Sommige bedrijven geven hun werknemers jaarlijks een total reward statement, met een overzicht van hun loon, bonus en de waarde van hun extralegale voordelen.' Maar uiteraard blijft er de economische situatie. 'Werknemers krijgen een pakket aan voordelen maar ze moeten soms keuzes maken, de tering naar de nering zetten. Zo kunnen werknemers in sommige bedrijven kiezen voor een luxueuzere hospitalisatieverzekering, maar daar moet voor worden bijbetaald', merkt Xavier Baeten.

Binnen grenzen

8%
Het aandeel van bedrijven met een cafetariaplan of een systeem van flexibel verlonen.

Kan ik vragen om bijna niets meer in cash betaald te worden en volledig de kaart van de extralegale voordelen te trekken? 'De minimale loonbarema's in de collectieve arbeidsovereenkomst moeten altijd gerespecteerd worden', zegt Stijn Demeestere, advocaat bij Lydian. 'Bovendien mag maximaal een vijfde van dat loon in voordelen in natura worden betaald.' Nemen we het theoretische voorbeeld van iemand die volgens de barema's een minimumloon van 2.000 euro heeft. Daarvan mag een vijfde (400 euro) in door de wet bepaalde voordelen in natura worden betaald. Minimaal 1.600 euro moet in cash worden betaald. 'De waarde van de voordelen moet ook op voorhand correct geschat en gewaardeerd worden', zegt Stijn Demeestere. 'Sommige arbeidsrechtbanken betwisten trouwens de mogelijkheid om het minimumloon gedeeltelijk in natura te betalen, volgens mij ten onrechte.'

Flexibel verlonen kan dus maar binnen het wettelijk kader van het arbeidscontract en de loonvoorwaarden. 'Hoe dat precies moet gebeuren, hangt af van hoe het onderhandelbaar deel van het loon tot stand kwam. Is dat volgens een collectieve arbeidsovereenkomst, dan moet die heronderhandeld worden. Bij een individueel akkoord moet over de arbeidsovereenkomst gepraat worden', zegt Jan Vanthournout van SDWorx. 'Toch zijn er een aantal uitzonderingen: maaltijdcheques, ecocheques, innovatiepremies en de prestatiegebonden bonus mogen nooit ter vervanging of omzetting van loon komen.'

Ruime keuze

De waaier aan mogelijke voordelen die een werkgever kan aanbieden, is heel breed. En de keuze en de waardering van het voordeel verschillen van werknemer tot werknemer. Zo wil een jonge twintiger voldoende cash om de maandelijkse huur te betalen en een sportieve auto. Een dertiger met kids wil die wagen liever inruilen voor een comfortabele gezinswagen. Terwijl een 45-plusser aan zijn pensioen denkt. 'De new age benefits zoals strijken, een babysit of een fitnessabonnement blijven nog altijd heel marginaal', merkt Stijn Demeestere op.

Welke zijn de meest gangbare voordelen?

Een overzicht.

  • Groepsverzekering
  • Bedrijfswagen
  • Collectieve bonus
  • Smartphone
  • Kostenvergoeding
  • Hospitalisatieverzekering
  • Prijsvermindering of korting
  • Tablet
  • PC
  • Internet
  • Warrants
  • Maaltijdcheques
  • Ecocheques
  • Cultuur en sportcheques
  • Geschenken
  • Anciënniteitspremie
  • Innovatiepremie
  • Vakantiedagen

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect