netto

Met pensioen? Vijf tips voor uw nalatenschap

Uw pensioen hebt u perfect geregeld. Eindelijk geniet u van het comfort en de extraatjes die u tijdens uw loopbaan verzamelde. Maar wat gebeurt er straks, als u er niet meer bent of als uw partner overlijdt? Regel uw nalatenschap nu, en doe dat liefst net zo secuur als voor uw pensioen.

 1.   Stel een testament op

Een testament is nuttig voor veel mensen, en zeker voor ongehuwden die partner noch kinderen hebben. U kunt uw wensen zelf op papier zetten, handtekenen en in een lade opbergen. Dat is echter riskant. ‘Wie het testament vindt, beslist of het bestaat. Wat als die vinder een verbolgen neef is die niet in uw wilsbeschikking vermeld wordt?’, waarschuwt notaris Carol Bohyn. ‘Of wat als uw zoon zegt: dat is niet het handschrift van mijn vader? Dan moet de rechtbank ingeschakeld worden.’

U kunt uw handgeschreven testament in bewaring geven bij de notaris. Nog zekerder bent u als u de notaris het testament laat opstellen. Een notarieel testament hoeft niet duur te zijn. Afhankelijk van de complexiteit betaalt u tussen de 400 en 600 euro.

Bent u gehuwd? Dan moet u - meer nog dan een testament - een huwelijkscontract met een keuzebeding hebben, vindt notaris Bohyn. ‘Zo kiest u na het overlijden van uw partner welke bezittingen bij u blijven en welke naar uw erfgenamen gaan. Die keuze wordt beïnvloed door de situatie met uw kinderen én het fiscale klimaat. Die kunnen allebei in de loop der jaren sterk veranderen.

2.   Doe een schenking

‘Wie geld wegschenkt aan kinderen en kleinkinderen, betaalt 3 procent belasting, ongeacht hoeveel u schenkt.'
Carol Bohyn
Notaris

 Wegschenken voor uw overlijden is in de meeste gevallen fiscaal voordeliger dan erven. In België ligt de schenkingsbelasting een pak lager dan de erfbelasting. ‘Wie geld wegschenkt aan kinderen en kleinkinderen, betaalt 3 procent belasting, ongeacht hoeveel u schenkt’, legt Bohyn uit. ‘Bij een erfenis wordt de som die u schenkt opgesplitst in schijven: hoe hoger de schijf, hoe hoger de belasting die u betaalt. Bij mensen die geen of heel verre familie zijn, kan dat oplopen tot 55 procent.’

Met een schenking kunt u ook, binnen bepaalde marges, één erfgenaam bevoordelen. ‘Maar een schenking is onomkeerbaar’, waarschuwt Bohyn. ‘Zodra u iets gegeven hebt, is het weg. U kunt wel bepaalde beschermingsmechanismen aan de schenking koppelen: de begunstigde mag de schenking niet verkopen zolang u leeft of de schenking komt naar u terug als de begunstigde sterft.

3.   Denk na over uw vastgoed

 Meestal schenken ouders de naakte eigendom van een pand en houden ze zelf het vruchtgebruik. Dat betekent dat u als ouder de inkomsten behoudt, de lasten moet u ook wel blijven betalen. U betaalt de lagere schenkingsbelasting en na uw overlijden gaat het vruchtgebruik - gratis - naar de kinderen die al de naakte eigendom hebben.

Pas wel op: ouders die alleen nog het vruchtgebruik hebben van hun gezinswoning, hebben bijvoorbeeld de toestemming van hun kinderen-eigenaars nodig om die te verkopen. Bij een verkoop wordt de opbrengst verdeeld tussen de kinderen-eigenaars en de ouders-vruchtgebruikers. De verdeelsleutel is afhankelijk van de gemiddelde levensverwachting. Een 60-jarige weduwe krijgt zo’n 25 procent, op haar 80ste is dat nog 10 procent.t.

Ook een schenking van vastgoed is onomkeerbaar. Het is ook geen drama als er nog iets in uw erfenis overblijft, vindt Bohyn. ‘Wat u beter wel vermijdt: de hoge schijven van 9 en 27 procent in de erfenisbelasting. Met een doorsnee gezinswoning en voldoende erfgenamen belandt u daar niet in. Als u bijvoorbeeld ook nog een appartement aan de kust nalaat of maar één kind hebt, dan is een schenking fiscaal meestal wel interessant.’

4.   Steun een goed doel

'Een duolegaat moet u regelmatig actualiseren.'
Carol Bohyn
Notaris

 Wie geen familie heeft tot in de vierde graad, ziet zijn erfenis naar de staat gaan. Ook verre familie betaalt hoge belastingen op uw erfenis, net zoals een vriend die een deel van uw erfenis krijgt. Een duolegaat kan dan een oplossing zijn. U geeft uw vermogen via een testament aan een goed doel naar keuze, dat 8,5 procent erfbelasting betaalt. U verbindt een voorwaarde aan die gift: een percentage van uw vermogen gaat naar een vriend, het goede doel betaalt ook de erfbelasting voor die vriend. Het nettoresultaat is winst voor alle partijen.

‘Zo’n duolegaat moet u regelmatig actualiseren’, raadt notaris Bohyn aan. ‘Een vermogen fluctueert en de fiscale wetgeving wijzigt. Het risico bestaat dat het goede doel niets overhoudt na de belastingen en de gift verwerpt.’ Neem best op voorhand - eventueel anoniem of via de notaris - contact op met het goede doel. Aanvaardt het duolegaten? Verbindt het er voorwaarden aan? Sommige organisaties willen bijvoorbeeld minstens 10.000 euro overhouden omdat er ook administratieve kosten zijn.

5.   Praat met uw erfgenamen

 Kreeg uw zoon een bouwgrond, een huwelijksfeest en een auto? En uw dochter geld, een uitgebreide studie en een lang verblijf in Hotel Mama? Misschien vindt u dat een eerlijke verdeling, maar de waarde van die acties kunt u niet 100 procent kwantificeren. Dan kunnen na uw overlijden zware discussies ontstaan tussen uw kinderen.

Met een erfovereenkomst vermijdt u zulke ruzies. ‘Hoewel u de dingen niet mathematisch gelijk kunt trekken, kunt u wel alles opsommen en afsluiten’, legt Bohyn uit. ‘Daar kunt u ook stiefkinderen of grootouders bij betrekken. Het is een lange procedure, met veel wachttermijnen. Dat is bewust zo gedaan: iedereen moet er goed over nadenken. Want opnieuw: een handtekening is onomkeerbaar.’

Praat ook eens over een zorgvolmacht, raadt notaris Bohyn aan. ‘U wijst dan iemand aan, meestal uw partner of uw kinderen, die uw persoonlijke financiën beheert als u dement zou worden of in een coma zou belanden. Zonder zorgvolmacht komt u terecht in een bewindsprocedure onder toezicht van de vrederechter. Dan is bijvoorbeeld successieplanning niet meer mogelijk, want u kunt niet meer akkoord gaan en de vrederechter kan geen schenkingen uitvoeren.’

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect

Gesponsorde berichten

n