De grazende haai

De column die alle hoeken van de wetenschap verkent.

Wetenschappers hebben een grasetende haai ontdekt. Dat klinkt misschien bevreemdend, echt verbazend is het niet. Biologen weten al lang dat planteneters en vleeseters lang niet zo'n duidelijk eetpatroon volgen als de schoolboekjes uit onze jeugd het voorstelden.

Net als in de mensenwereld, met zijn veganistische americain preparé en tofuworsten, zijn de culinaire zekerheden verkruimeld in de dierenwereld. De Zandrekenaar zag in zijn lange loopbaan berichten passeren over onderzoek naar leeuwen en tijgers die fruit aten, en over koeien die zich tegoed deden aan vlees.

Bij de leeuwen en tijgers ging het over dieren die hun carnivore menu aanvul- den met wat fruit. Voor de duidelijkheid: ze deden dat spontaan, in het wild. Het waren geen dieren in gevangenschap, waaraan mensen een onnatuurlijk dieet hadden opgedrongen.

Koeien bleken volgens onderzoek een klein hapje vlees op tijd en stond te waarderen, bijvoorbeeld als ze bij het grazen een dode muis of een ander klein diertje vonden tussen het gras. En het was niet omdat ze zo slordig graasden dat ze het per ongeluk mee inslikten.

En nu is er dus ook de haai die gras eet. Zeegras meer bepaald, geen gewoon gras zoals we dat op het droge kennen.

Het was al langer bekend dat de kaphamerhaai soms zeegras at. Maar het was niet duidelijk of dat gras voor de haaien wel echt voedsel was. Misschien namen ze het zeegras om een andere reden tot zich. Zoals katten die af en toe gras eten om hun spijsvertering te bevorderen.

Maar nu hebben onderzoekers van de universiteit van Californië in Irvine vastgesteld dat kaphamerhaaien het gras dat ze eten wel degelijk verteren. De dieren hebben in hun ingewanden enzymen waarmee ze cellulose en andere bouwstoffen van planten kunnen afbreken.

In het vakblad Proceedings of the Royal Society B beschrijven de onderzoekers hoe ze te werk gingen. Eerst lieten ze zeegras groeien in water dat verrijkt was met koolstof-13. Dat is een relatief zeldzame soort koolstofatoom, niet te verwarren met het radioactieve koolstof-14 dat voor archeologische datering wordt gebruikt.

Het zeegras met extra koolstof-13 voerden ze vervolgens meerdere weken aan vijf kaphamerhaaien in gevangenschap. Na afloop bleken de haaien ook volop koolstof-13 in hun bloed te hebben. Dat moesten ze dus via de spijsvertering hebben opgenomen uit het gras.

Een veganist is de haai daarmee nog niet, want behalve gras eet hij ook zeedieren. Maar hij is op zijn minst een flexitariër.

* Steven Stroeykens, schrijver, wetenschapsjournalist, fysicus en blogger op zandrekenaar.be

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Partner content