M/V van de dag Halbe Zijlstra

In het nieuws omdat de Nederlandse minister van Buitenlandse Zaken heeft toegegeven dat hij een ontmoeting met de Russische president Vladimir Poetin heeft verzonnen. ©ANP

Met het schaamrood op de kaken moest de Nederlandse minister van Buitenlandse Zaken Halbe Zijlstra gisteren erkennen dat hij jarenlang een ontmoeting met Russisch president Vladimir Poetin heeft verzonnen. Premier en partijgenoot Mark Rutte houdt hem voorlopig de hand boven het hoofd, maar oppositiepartijen én coalitiepartners eisen extra uitleg.

Op een partijcongres van de VVD in 2016 waarschuwde Zijlstra, destijds fractieleider van de rechtsliberalen, voor 'een oorlog met Rusland'. De annexatie van het Krim-schiereiland, de bemoeienissen in de Oekraïense en Syrische burgeroorlogen, het neerschieten van de lijnvlucht MH17 met 193 Nederlandse doden tot gevolg: de voorbeelden van Poetins steeds agressievere expansiedrift zijn legio. Om dat te illustreren vertelde Zijlstra een persoonlijke anekdote. Hoe hij in 2006, samen met de toenmalige Shell-topman Jeroen van der Veer, Poetin had bezocht in zijn datsja. En hoe Poetin er zijn idee van 'een Groot-Rusland' had gedefinieerd: 'Zijn antwoord was Rusland, Wit-Rusland, Oekraïne en de Baltische Staten. En oh ja, Kazachstan was 'nice to have'.'

Zijlstra herhaalde het verhaal nog vaak in kleinere kring. En toen hij vorig jaar verrassend tot chef van de Nederlandse diplomatie werd benoemd, zette de VVD de meeting nog eens extra in de verf om Zijlstra's beperkte buitenlandse ervaring te nuanceren. Alleen blijkt nu, na maandenlang aandringen van de Volkskrant, dat Zijlstra de quote enkel hoorde van iemand die Poetin wel heeft ontmoet. En dat hij, 'om die bron te beschermen', zijn eigen aanwezigheid verzon. 'Ik had het anders moeten doen, maar de geopolitieke betekenis van die woorden waren en zijn groot. Ik vond het daarom van politiek belang die uitspraken wereldkundig te maken.'

Zijlstra's 'leugen om bestwil' tast zijn geloofwaardigheid aanzienlijk aan, op een erg ongeluk-kig moment bovendien. Vandaag vertrekt hij naar Moskou, waar hij morgen zijn Russische collega Sergei Lavrov ontmoet. Nederland verwijt de Russen al jaren 'desinformatie' te spuien over het neerhalen van lijnvlucht MH17 boven Oekraïne, maar stuurt nu zelf een minister die de waarheid geweld aandoet. Niet voor het eerst trouwens.

Zijlstra geldt al jaren als de 'rechtse houwdegen' van premier Rutte, die de rechtervleugel van de VVD probeert af te schermen van de islamofobe populist Geert Wilders. Zo moest de Fries zich ooit excuseren omdat hij in het verhitte zwartepietendebat had gesteld dat 'het sinterklaasfeest wordt vermoord'. En hij moest zijn onjuiste suggestie inslikken dat asielzoekers in Nederland recht hebben op gratis 'ooglidcorrecties en borstvergrotingen'.

In de kunstsector wordt hij dan weer beschimpt als 'Halve Zoolstra' nadat hij in de eerste regering-Rutte als staatssecretaris voor Cultuur honderden miljoenen euro's subsidies heeft geschrapt. Op Twitter werd Zijlstra gisteren snel bedacht met een nieuwe spotnaam: #halbewaarheid.

Gesponsorde inhoud

Partner content