Polen en Hongarije geven geen krimp op EU-strafbankje

Viktor Orban. ©Bloomberg

Tegen Polen en Hongarije loopt een strafprocudure omdat de rechtstaat er faalt. Boedapest zet door, met een ban op dak- lozen en genderstudies en een montage tegen Guy Verhofstadt.

Al meer dan een jaar zit Polen op het Europese strafbankje voor de gebrekkige werking van de rechtstaat. De strafprocedure staat in het Europees Verdrag, maar was bedoeld om nooit te worden gebruikt.

Wie lid wil worden van de Europese Unie, moet de Europese waarden democratie, rechtstaat en vrije meningsuiting eerbiedigen. Met Turkije liggen de toetredingsgesprekken stil, precies vanwege de masssale zuiveringen na de coup van juli 2015.

De Europese Commissie startte de strafprocedure tegen Polen een dik jaar geleden. De onafhankelijkheid van het gerecht kwam in het gedrang door een reeks hervor- mingen. Nieuwe wetgeving maakte politieke inmenging en zuivering van het gerecht mogelijk.

Die strafprocedure is een langzaam proces. Ze kan aan het einde van de rit wel leiden tot het verlies van medebeslissing in Europa. Het moeilijkste is dat de Poolse minister rechtstreeks door zijn collega's van de Europese Unie op de rooster wordt gelegd. 'Dat is pijnlijk voor beide kanten', erkennen diplomaten. Het zet wel een beetje druk op de regering in Warschau.

Gisteren zat Polen niet alleen op het strafbankje op een vergadering van Europese ministers van Buitenlandse Zaken in Luxemburg. Het Europees Parlement startte vorige maand immers een gelijkaardige strafprocedure tegen Hongarije.

Tot een zware politieke discussie kwam het ook nu niet. De nummer twee van de Europese Commissie, Frans Timmermans, maakte nochtans een erg negatieve balans op voor beide landen: 'De situatie verbetert niet, integendeel.'

Polen heeft inmiddels een groot aantal nieuwe rechters benoemd voor het hooggerechtshof, zonder te wachten op het kortgeding bij het Europees Hof van Justitie.

De Hongaarse premier Viktor Orban gaat eveneens door op zijn drieste pad. Sinds maandag is het strafbaar om dakloos te zijn in Hongarije. Orban ondertekende pas nog een wet die het doceren van genderstudies aan de universiteit verbiedt. Amnesty International is een proces begonnen tegen de Hongaarse overheid omdat ngo's die vluchtelingen helpen, vervolgd kunnen worden.

Premier Orban is een heuse kruistocht begonnen tegen migranten en voor het behoud van een blank katholiek Hongarije. De regering beweerde tijdens de campagne bij de verkiezingen dit voorjaar op panelen en via pamfletten dat een nieuwe, zware migratiegolf onderweg was, op aansturen van Europa. Fake news dus.

Een filmpje uit die campagne wordt nu breder en in Engelse vertaling verspreid. Het zoemt in op de liberale fractieleider en oud-premier Guy Verhofstadt die zegt: 'We hebben migranten nodig.' Verhofstadts volgende zinnetje, dat er kanalen nodig zijn voor legale migratie, is vakkundig weggelaten.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect