Tover je smartphone om in een microscoop

Een arts van Artsen zonder Grenzen onderzoekt een mogelijk malariapatiëntje in een veldhospitaal in de Centraal-Afrikaanse republiek. De app kan artsen helpen de ziekte veel sneller op te sporen. ©© Ton Koene

Wat gebeurt er als je meer dan honderd topbreinen samenzet met als opdracht mobiele oplossingen voor de gezondheidszorg te bedenken? Spectaculaire dingen, zo bleek afgelopen weekend.

Afgelopen weekend vond in de kantoren van Pfizer in Elsene de eerste mHealth Hackathon plaats. De bedoeling van zo'n concept is altijd hetzelfde: een hefboom zetten op een goed idee door mensen met verschillende profielen elkaar te laten 'kruisbestuiven' met creativiteit. Maar het was de eerste keer dat er in België een werd georganiseerd voor medische technologie.

In totaal schreven meer dan 100 personen - van dokters en datawetenschappers tot designers en marketeers - zich in voor de mHealth Hackathon. Daar konden ze bovendien een beroep doen op de expertise en de hulp van meerdere professionele partners: IBM, Pfizer, de Onafhankelijke Ziekenfondsen, BASE, Artilium en Partena.

De deelnemers verzamelden zich in groepjes rond twaalf ideeën, die in zo'n 48 uur concreet werden uitgewerkt. 'We hebben hiermee enorm veel zaadjes geplant', zegt professor Koen Kas, initiatiefnemer van de hackathon. 'We hopen natuurlijk dat de hier uitgewerkte projecten opvolging krijgen. Maar we hopen vooral dat we getuige zijn geweest van een nieuwe beweging in de mobiele gezondheidszorg.'

De uitgewerkte ideeën varieerden van een app om te helpen bij het innemen van medicijnen tot een app die moet helpen bij erectiestoornissen. Maar de winnaar was Momala, een app met een hardwarecomponent die hulpwerkers in malariagebieden moet helpen de ziekte vroeg te diagnosticeren.

Het basisidee voor Momala kwam van de Nederlander Bram den Teuling. 'Ik werk voor een datawetenschappelijk bedrijf dat algoritmes ontwikkelt voor de gezondheidsindustrie', legt Den Teuling uit. 'Een van onze medewerkers had zijn doctoraat behaald met een algoritme dat malaria kon detecteren op basis van microscopische beelden. Om uit te maken of dat iets kon betekenen, hebben we overleg gepleegd met zijn begeleidende professor. Toen zijn we tot de conclusie gekomen dat het potentieel had, als je het maar op de juiste plekken kreeg.'

Zo ontstond het idee om de mobiele weg op te gaan. 'Bij malaria is het van cruciaal belang dat je snel handelt', legt Den Teuling uit. 'Twee nachten met koorts kunnen al te veel zijn. Maar in de meeste gebieden met malaria is het onmogelijk om een snelle diagnose te stellen, omdat het materiaal gewoon niet voor handen is. Maar alle hulpwerkers hebben wel een smartphone. Als je die kan omvormen tot een tool, kan je iets betekenen.'

Gemakkelijk gezegd, iets moeilijker gedaan. Maar met een heel team van knappe koppen, kom je in een periode van 48 uur al ergens. Team Momala - dat bestond uit drie ontwikkelaars, een designer, twee datawetenschappers en een farmaprofessional - vormde het algoritme om tot een app. En meer zelfs, het slaagde erin om de camera van een smartphone om te turnen tot een microscoop, via een clip die je op je smartphone kan schuiven.

'Al zag het er even slecht uit voor ons', zegt Den Teuling. 'We hadden een clip meegebracht om mee te experimenteren, maar die was meteen kapot. We zaten dus met de handen in het haar.' Een pijnlijke tegenvaller? Het bleek vooral een moment om de kracht van het concept 'hackathon' in actie te zien.

'Via het netwerk van de partners kon er iemand snel een 3D-printer regelen', legt professor Kas uit. 'Daar hebben ze een heel weekend mee kunnen werken en experimenteren.'

Met succes. Team Momala kon aan het einde van het weekend een soort minilabo voorstellen dat malaria op termijn zou kunnen bestrijden. Het ging om een labo dat goed genoeg onderbouwd was om de professionele jury te overtuigen hen als winnaar uit te roepen. 'We hebben nu de 'proof of principle', aldus Den Teuling. 'Die moet nu verder wetenschappelijk gevalideerd worden.'

Gesponsorde inhoud

Partner content