Antwerpen mag vervuild slib niet meer dumpen in Nederlandse put

De Antwerpse haven stortte jaren baggerslib in De Slufter in Rotterdam, hoewel in Antwerpen een grote recyclagefabriek ligt. ©© HH

De Antwerpse haven mag geen vervuild baggerslib meer storten in een Nederlandse put. De Raad van State acht de exportvergunning onvoldoende gemotiveerd. 'De haven koos voor de laagste prijs en niet voor de beste technieken', zeggen Belgische recyclagebedrijven.

In de Antwerpse haven ligt 3 miljoen m3 baggerslib dat verontreinigd is met TBT of tributyltin. TBT werd in de jaren 70 verwerkt in verf voor scheepsrompen om de aangroei van algen en zeepokken op de rompen tegen te gaan. Zonder die verf lag het brandstofverbruik een kwart tot de helft hoger. In 2003 werd ze om milieuredenen verboden, maar TBT wordt nog in grote hoeveelheid aangetroffen in havens.

In 2013 kreeg het Antwerpse Havenbedrijf de toestemming van de Openbare Vlaamse Afvalstoffenmaatschappij OVAM om de met TBT vervuilde baggerspecie te storten in de Slufter. Die 260 hectare grote put van 22 meter diep in de Rotterdamse haven is speciaal ontworpen voor de berging van vervuild havenslib.

Maar dat stuitte op hevig protest van Belgische milieubedrijven - onder meer de milieudivisies van de baggeraars DEME en Jan De Nul en Ghent Dredging - die in ons land miljoenen hebben geïnvesteerd in verwerkingsinstallaties. Zij vinden dat het slib perfect en 'duurzaam' in België kan worden gerecycleerd.

Vlaanderen beschikt met Amoras in de Antwerpse haven zelfs over een van de modernste slibverwerkingsbedrijven van Europa. De Vlaamse overheid pompte 120 miljoen euro in het project, dat uitgebaat wordt door DEME en Jan De Nul en dat ook gesteund wordt door het Antwerpse Havenbedrijf. Toch besliste het Havenbedrijf het slib te exporteren.

De milieubedrijven stapten naar de Raad van State. Volgens hen mag de Vlaamse overheid geen toestemming geven voor afvalexport naar installaties die technieken gebruiken die in Vlaanderen niet als de 'best beschikbare' worden beschouwd. Ook al is het dumpen van zulk afval wettelijk in Nederland.

De Raad van State volgt die argumentatie en schorst de exportvergunning voor het slib omdat ze onvoldoende gemotiveerd was. De Antwerpse haven mag haar TBT-slib dus voorlopig niet langer naar Nederland exporteren. De milieubedrijven beraden zich of ze het Havenbedrijf en de OVAM, die de exportvergunning afleverde, een schadevergoeding gaan vragen wegens gederfde inkomsten.

De OVAM blijft erbij dat de Slufter de beste oplossing is. Volgens haar is in België onvoldoende recyclagecapaciteit aanwezig voor zoveel vervuilde baggerspecie. Maar Dirk Ponnet van DEC, de milieudivisie van DEME, is het daar niet mee eens. 'De Vlaamse verwerkingscentra hebben een capaciteit van 6,4 miljoen ton per jaar (1 m3 baggerspecie weegt ongeveer 1 ton, red.). Tot nu toe is 220.000 ton Vlaams TBT-slib naar de Slufter vervoerd. Wij kunnen dat dus perfect verwerken.'

Volgens Ivo Pallemans van Envisan, de milieudivisie van Jan De Nul, koos de Antwerpse haven vier jaar geleden bewust voor de laagste prijs. 'Dumpen in de Slufter kostte toen 35 tot 40 euro per m3. Het recycleren in Vlaanderen volgens de 'best beschikbare techniek' kost 70 tot 80 euro per m3.' Het prijskaartje voor de 3 miljoen m3 slib in de Antwerpse haven zou in dat geval oplopen tot ruim 200 miljoen euro.

OVAM benadrukt dat de prijs geen reden voor de export was. Het Antwerpse Havenbedrijf bevestigt dat. 'Vier jaar geleden was in Vlaanderen onvoldoende capaciteit om het vervuilde slib in een bepaalde periode te verwerken', zegt woordvoerster Annik Dirkx. 'Daarom kozen we voor de Slufter.'

De Antwerpse haven bekijkt nu wel of een volgende lading van 231.000 m3 vervuild slib verwerkt kan worden bij Amoras. 'Maar voor dat daar kan, zijn extra investeringen nodig', zegt Dirkx. Volgens de baggeraars komt de verwerkingsprijs bij Amoras in de buurt van die van de Slufter.

Volgens insiders leurt Rotterdam al jaren in het buitenland met zijn Slufter. Na 30 jaar is de gigantische put - capaciteit 150 miljoen m3 - nog maar voor een derde vol. Vroeger werd het slib in België ook nat in putten gedumpt. Maar dat mag niet meer. Nu wordt het ontwaterd en wordt het zand gerecycleerd. De resterende vervuilde specie belandt dan op erkende stortplaatsen.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect