Hoop op nieuw 'Kohl'-moment met Europese defensie

Het taboe op een Europese defensie is opgeheven. De EU-landen zetten gisteren een 'structurele samenwerking' op poten. Die eerste stap kan een kwantumsprong worden, met dank aan de brexit en Trump.

De EU-leiders keurden op de EU-top een 'permanente structurele samenwerking inzake defensie' goed. De beslissing gebeurde met alle 28 lidstaten, dus ook de Britten. Toch waren het net de Britten die tot nu toe een autonome Europese defensie steeds weer de pas afsneden. Londen, nog altijd de belangrijkste militaire macht in Europa, is als de dood voor een duplicatie van de NAVO en een spagaat tussen Europa en de Verenigde Staten.

Maar het nakende vertrek van de Britten uit de EU wijzigt het plaatje grondig. Londen speelt eigenlijk niet meer mee in de geopolitieke en industriële ambities van de EU. En met Donald Trump is ook de zekerheid van een Amerikaanse beschermheer verdwenen.

Europa moet dus zijn eigen boontjes doppen. De Europese defensie groeide de voorbije maanden uit tot de witte olifant in de kamer van het 'nieuwe' Europa. De Franse president Emmanuel Macron en de Duitse kanselier Angela Merkel zetten er beiden hun schouders onder. Die Europese defensie biedt kansen op een Europese kwantumsprong, als Macron en Merkel bereid zijn tot die sprong in het onbekende.

'Dit kan een nieuw Kohl-moment worden voor de Europese samenwerking', legt een Europese topdiplomaat uit: de eigen sterktes uitspelen zoals Kohl deed met de muntunie. Frankrijk kan als belangrijkste resterende defensieland van de EU de lead nemen, met Duitse steun. Berlijn heeft een pacifistische traditie, maar wordt steeds meer gedwongen internationale verantwoordelijkheid op zich te nemen. Dat lukt beter in een tandem met Frankrijk.

Parijs beschikt over een stevige militaire traditie. Frankrijk hoopt ook een graantje mee te pikken bij de uitbouw van een Europese defensie-industrie. Het Europese plan voorziet ook in afspraken over gezamenlijke legeraankopen en in een Europees fonds voor de aankoop van wapentuig en eigen ontwikkeling en onderzoek. Tot 2020 wil de EU 590 miljoen euro in dit defensiefonds steken, daarna minstens 1,5 miljard per jaar.

De droom van een Europese defensie ligt natuurlijk verder: in eigen bevelstructuren. Voorlopig is er enkel een minihoofdkwartier voor EU-opleidingsmissies. De samenwerking blijft op dat terrein voorlopig vaag. Macron beloofde gisteren alvast samen met Duitsland een voorzet te geven.

Advertentie
Advertentie