Maak van een haag geen splijtzwam

Dat België een land van hoge hagen en afsluitingen is, werd vastgelegd in de fotoreeks Arcadia Redesigned van fotograaf en kunstenaar Herman van den Boom. ©© Herman Van den Boom

Beter een goede buur dan een verre vriend. Maar de meeste mensen zien hun buren toch het liefst aan de overkant van een robuuste haag of een stevig hek. Hoe en waarmee mag u uw tuin afsluiten? En wie betaalt?

Uw tuin afsluiten van die van de buren kan op allerlei manieren: met een hek, een draad, een haag, een schanskorf, leibomen en noem maar op. Wanneer uw afsluiting in een zij- of achtertuin niet hoger is dan twee meter, heeft u geen vergunning nodig. Voor aangeplante hagen gelden wel andere voorschriften dan voor een stuk draad.

Gedeelde afsluiting

De eerste vraag luidt: wilt u samen met uw buur een afsluiting plaatsen of gaat u alleen aan de slag, bijvoorbeeld omdat uw buur geen afsluiting wenst of er niet kan of wil voor betalen? Wanneer u het met elkaar eens bent, kunt u een afsluiting of een haag pal op de scheidingslijn plaatsen. Dat heet dan een gemene afsluiting. 'In dat geval betaalt u elk de helft en deelt u later ook het onderhoud ervan', laat Bart Azare, de woordvoerder van de vereniging van notarissen Fednot weten.

Dat hoeft niet voor altijd zo te zijn. De twee buren kunnen afstand doen van die plicht om de afsluiting of haag te onderhouden. In dat geval is hij of zij wel verplicht om de buur toe te laten om het onderhoud te doen.

Ook bomen die op de scheiding of in een gedeelde haag staan, zijn gemeen. Als het om een fruitboom gaat, heeft u elk recht op de helft van de vruchten. Als u zo'n gedeelde boom rooit, wordt ook het hout in twee helften verdeeld. Wanneer u zo'n boom op de scheidingslijn beu bent, bijvoorbeeld omdat hij licht in uw tuin wegneemt, kunt u eisen dat hij gerooid wordt, ook als uw buur hem liever laat staan.

Een haag die op de scheidingslijn staat, mag u verwijderen tot aan de grens van uw eigendom, maar dan bent u verplicht om in plaats daarvan een muur te bouwen.

Eigen haag

Wanneer u zonder akkoord van uw buur een afsluiting wil plaatsen, kan dat. U heeft sowieso het recht om uw tuin af te sluiten. Dan moet u wel de grens van uw eigendom respecteren en draagt u de kosten alleen. Dat wil niet zeggen dat u zomaar alles mag plaatsen of planten. Behalve de algemeen geldende wettelijke voorschriften kunnen ook lokale voorschriften gelden. Ga in geval van twijfel dus naar het stad- of gemeentehuis.

Een hek, draad of (laag) muurtje mag u plaatsen tot tegen de grens van uw perceel. Een haag moet op ten minste 50 centimeter van de scheidingslijn staan. Let wel: wanneer u een draad plaatst en laat begroeien door klimop of een andere klimplant, wordt dat ook beschouwd als een haag en moet u een halve meter afstand respecteren. Ook lage struiken en heesters moeten op een halve meter van de perceelgrens staan. Hoogstammige bomen moeten een afstand van twee meter respecteren. Als struiken, bomen, hagen of heesters dichter zijn geplant dan de wet voorschrijft, kan uw buur u verplichten die te (laten) rooien.

Voor schrikdraad geldt een afstand van een halve meter, tenzij uw buur akkoord gaat. Als uw afsluiting grenst aan openbaar domein, moet u ook een beschermingsdraad plaatsen voor de schrikdraad.

Wie graag eens iets anders wil, kan ook een gracht graven. Ook dat mag niet zomaar. Wie een niet-gemene sloot graaft, moet tussen de sloot en de tuin van de buren half zoveel afstand laten als de sloot diep is. Even rekenen dus voor u aan die slotgracht begint.

Onderhoud bij de buren

Stel dat u een niet-gedeelde haag geplant heeft. Dan rijst de vraag of u die haag ook mag snoeien aan de kant van uw buur? Dat mag. Als u een niet-gemene haag hebt, of een niet-gemene muur, heeft u het recht om 'buiten de tijd dat de vruchten te velde staan' - zo lyrisch staat het echt in de wet - het terrein van uw buur te betreden om de haag te snoeien en het snoeisel weg te halen of om de muur te herstellen of te onderhouden.

Als de tuin van uw buur afgesloten is, moet u daarvoor wel zijn toestemming vragen. Maar zelfs als uw buur weigert, mag u volgens de wet toch zijn tuin in, maar moet u dat doen op de 'minst beschadigbare plaats' en u moet hem de veroorzaakte schade vergoeden. Wij zouden u in al onze niet-bevoegdheid toch durven aan te raden altijd vriendelijk toestemming te vragen.

Fruitbomen mogen als leibomen, bomen die tegen een constructie staan en waarvan de takken langs die constructie groeien, worden geplant op de scheidingslijn. Een gedeelde muur mag u gebruiken als steun voor leibomen, een niet-gedeelde muur mag alleen de eigenaar gebruiken om zijn boompjes tegen te leiden.

Burenruzies

Als takken over een tuin hangen, kan u de buur verplichten die te snoeien. Fruit dat aan die overhangende takken groeit, mag u in principe niet plukken, maar wanneer het fruit van de tak valt, is het van u. Als wortels doorschieten op uw terrein, mag u ze naar hartenlust weghakken.

'Overhangende takken zijn een van de meest voorkomende oorzaken van burenruzies', vertelt Peter Crab, vrijwillig buurtbemiddelaar in Mechelen. 'Mensen zijn heel secuur als het over hun eigendom gaat. Die overhangende bomen kunnen licht wegnemen. In de herfst vallen er ook bladeren af, die zij dan moeten opruimen. En natuurlijk wordt die boom elk jaar groter, zodat ook het opruimwerk toeneemt. Ook een buur die zijn tuin niet onderhoudt, durft al eens tot onvrede te leiden. Als mensen daarover klagen bij hun buur en die niets doet, hebben ze het gevoel dat ze niet gehoord worden. Na een tijdje kan zo'n onenigheid escaleren tot een stevige burenruzie. Meer en meer steden en gemeenten hebben vrijwillige en opgeleide bemiddelaars die kunnen helpen om een compromis te vinden.'

Als buren er, al dan niet met de hulp van een bemiddelaar, niet uitkomen, moeten ze zich tot de vrederechter richten.

Tuinhuizen en carports

Een tuinhuisje, carport of een andere vrijstaande constructie moet in een zijtuin drie meter afstand houden tot de perceelgrens. In de achtertuin moet de afstand minstens een meter bedragen. Als een bestaande scheidingsmuur tussen de percelen staat, mag u dat tuinhuis of die carport wel tegen die muur aanbouwen, op voorwaarde dat u geen veranderingen aan de muur aanbrengt. Al zulke vrijstaande constructies samen mogen niet groter zijn dan 40 vierkante meter. Ze mogen maximaal 3,5 meter hoog zijn.

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect