Politieke crisis stuurt Turkse beurs en lira lager

De Turkse beurs en de lira krijgen maandag klappen. Oorzaak is de politieke crisis in het land. Gevreesd wordt dat de legertop tussenbeide zal komen tijdens de presidentsverkiezingen. Sinds 1960 heeft het Turkse leger 4 regeringen afgezet.

(tijd) De voornaamste index, de ISE National 100, verliest omstreeks 15.00 uur 5,4 procent tot 44.311,16 punten. Ook de Turkse lira moet terrein prijsgeven. Een euro is 1,8553 lira waard (+1,8%). 'De val van de markten was zeer krachtig, en de markt is zich nu aan het stabiliseren', zegt een beursanalist.

De legertop verklaarde vrijdagavond dat hij 'bereid was om zijn bezorgdheid duidelijk uit te drukken' om de grondwet en de Turkse lekenstaat te vrijwaren. Aanleiding voor deze uitspraken is de tweede ronde van de presidentsverkiezingen die woensdag plaatsvindt. De president wordt door het parlement verkozen. Abdullah Gül, minister van Buitenlandse Zaken en lid van de gematigde islamitische AK-partij, is de regeringskandidaat.

Tegenstanders van Gül vrezen dat de gewezen islamist het seculier karakter van Turkije zal doen verwateren en zeggen dat de spanningen tussen islamisten en seculieren in het land zullen toenemen. Zondag nog trokken een miljoen mensen door de straten van Istanboel om de intrekking van de kandidatuur van Gül te eisen.

De belangrijkste seculiere partij, de Republikeinse Volkspartij (CHP), heeft het Grondwettelijk Hof gevraagd om zich te buigen over het wettelijk karakter van de eerste ronde. De uitspraak van het Hof wordt woensdag verwacht. Indien de presidentsverkiezingen ontwettig worden verklaard komen er automatisch nieuwe parlementsverkiezingen.

De Turkse premier Tayyip Erdogan houdt vanavond een toespraak over het regeringsbeleid. Verwacht wordt dat ook de politieke crisis ter sprake zal komen. Of hij zal toegeven aan de druk om vervroegde verkiezingen uit te schrijven is onzeker. 'Erdogan zal waarschijnlijk aankondigen dat hij de kandidatuur van Gül blijft steunen en dat er geen vervroegde verkiezingen komen. Zijn partij zou wel eens een zware nederlaag kunnen lijden', aldus een politieke waarnemer.

Duitsland, de huidige voorzitter van de Europese Unie, volgt de ontwikkelingen in Turkije op de voet 'met veel interesse en ook met een beetje bezorgdheid'. We gaan er van uit dat de democratische en grondwettelijke beginselen zullen worden gerespecteerd wanneer het parlement en het Grondwettelijk Hof zich zullen uitspreken, en dat deze beslissingen zullen genomen worden zonder druk van buitenaf', aldus nog een woordvoerder van de Duitse regering, duidelijk verwijzend naar de uitspraken van de Turkse militaire top.

Ook de Europese Commissie heeft zich in dezelfde zin uitgelaten. Olli Rehn, Europees commissaris voor Uitbreiding, riep zaterdag de Turkse generaals op om zich niet met politiek in te laten en 'de democratische waarden van de Europese Unie te respecteren'.

De markten zien de zaken enigszins anders. 'Indien Erdogan vervroegde parlementsverkiezingen aankondigt, zullen de politieke spanningen lichtjes afnemen. Indien hij dat niet doet, zullen de beurzen en de munt verder verzwakken,' aldus de beursanalist.

Laurent Willaert

foto belga

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect