Verenigde Staten rakelen droom van democratisch Midden-Oosten weer op

(tijd) - De arrestatie van Saddam Hoessein heeft de Amerikaanse hoop op een vernieuwd Midden-Oosten nieuw leven ingeblazen. Washington hoopt dat het lot van Saddam de leiders en bevolking van de regio aan het denken zet. De Amerikaanse boodschap is duidelijk: de regimes in het Midden-Oosten zijn reuzen op lemen voeten.

De democratisering van het Midden-Oosten was een van de Amerikaanse argumenten voor de oorlog tegen Irak. Hij baseerde zich op de neoconservatieve dominotheorie: de val van Saddam Hoessein zou navolging krijgen in de rest van de regio. Maar daarvan kwam weinig terecht, mede door de chaos en het geweld in Irak na de val van het regime van Saddam.

Dat Saddam Hoessein zondag in Amerikaanse handen viel, kan voor een keerpunt zorgen. De Amerikaanse president, George Bush, maakte dat gisterenavond duidelijk tijdens een persconferentie. 'Een vrij land, een vreedzaam land in het hart van het Midden-Oosten is in het belang van alle landen. Dit is een bepalende gebeurtenis. Een vreedzaam Irak verandert de regio op een positieve manier.' De VS deden alvast alles om de ontluisterende beelden van de gearresteerde Saddam maximaal uit te buiten. Die beelden moeten de bevolking in het Midden-Oosten aan het denken zetten. De boodschap van Washington is duidelijk: de Arabische regimes zijn reuzen op lemen voeten.

Syrië is volgens de Amerikanen een van die wankelende regimes. Maar de Syrische president, Bashar al-Assad, ontkende gisteren dat zijn regime op springen staat. 'Syrië is niet Irak', zei hij tijdens een officieel bezoek aan Griekenland. Maar echt overtuigd is Assad niet. Hij kondigde in september al een grondige hervorming aan van het politieke bestel. Een nieuwe regering kreeg de opdracht het bestuur te democratiseren en de strijd aan te binden tegen de weligtierende corruptie. Assad hoopt dat die kleine toegevingen volstaan om zijn bewind in stand te houden.

Maar de VS verhoogden de voorbije maanden stelselmatig de druk op Damascus. Vorige week vijdag nog ondertekende president Bush een wet die het pad effent voor sancties tegen Syrië. Volgens de Amerikanen steunen de Syriërs het internationale terrorisme. Bovendien zouden ze te weinig doen om hun grens met Irak te beveiligen. Daardoor stroomden naar verluidt honderden terroristen Irak binnen.

De Amerikanen krijgen de steun van Israël voor hun strijd tegen het Syrische regime. Een Israëlische regeringswoordvoerder noemde de arrestatie van Saddam Hoessein gisteren een belangrijke les voor Damascus. 'Het is tijd dat iedereen in de regio begrijpt dat het hoog tijd is een einde te maken aan het terrorisme', zei Avi Pazner. Hij waarschuwde het regime van Bashar dat de Amerikaanse sancties het land in een hachelijke situatie kunnen doen belanden, net als Irak.

Volgens de Israëli's is de 'vangst van Saddam' ook een waarschuwing voor de Palestijnen. Israël beschouwt de Palestijnse president, Yasser Arafat, zowat als de Saddam Hoessein van de Palestijnse gebieden. En de regering van Ariel Sharon is de Palestijnse leider ook liever kwijt dan rijk. 'De Palestijnen moeten zichzelf aan een gewetensonderzoek onderwerpen', zei Pazner. 'Ze moeten rekenschap geven van hun steun aan Saddam Hoessein.' De Israëli's zijn nooit vergeten dat Arafat de kant van Saddam koos tijdens de eerste Golfoorlog in 1991.

De verslagenheid in de Palestijnse gebieden was gisteren groot. Veel Palestijnen koesterden vóór zondag nog de hoop dat Saddam Hoessein opnieuw aan de macht zou komen. Het respect voor de voormalige Iraakse president was groot in radicale Palestijnse kringen. Saddam betaalde de voorbije jaren naar schatting 30 miljoen dollar (25 miljoen euro) aan de nabestaanden van de daders van zelfmoordaanslagen. Hij was de enige Arabische leider die 'onverschrokken' de Verenigde Staten en Israël uitdaagde. De beelden van de zielige ex-dictator kwamen daarom des te harder aan bij de Palestijnse extremisten.

De VS hebben inmiddels de hoop op een omverwerping van het Iraanse regime niet opgegeven. Dat Iran voor Washington kop van Jut zou zijn, lag voor de hand. Het land was begin 2002 al door president Bush op de As van het Kwaad geplaatst, samen met Irak en Noord-Korea. Volgens Washington steunt Iran, net als Teheran, het internationale terrorisme. En Iran heeft al jaren te maken met Amerikaanse economische en politieke sancties. Er zijn steeds meer tekenen dat een groot deel van de Iraanse bevolking ontevreden is over haar leiders. Maar dat betekent niet meteen dat de Iraniërs meestappen in de Amerikaanse droom van een revolutie tegen de ayatollahs. Daarvoor is de haat tegen de VS nog net iets te groot in Iran.

Dus verhoogden de VS maar de druk van buitenaf. De voorbije maanden gebruikten de Amerikanen de nucleaire ambities van Teheran om Iran onder druk te zetten. Volgens Washington werken de Iraniërs aan een kernwapen. Maar Iran houdt vol dat het alleen maar kerncentrales bouwt om de elektriciteitsvoorziening op peil te houden. De Amerikaanse strategie leverde trouwens weinig op, vooral omdat Europa vond dat de VS te hard van stapel liepen. En Iran schikte zich na lang dralen in een compromis waarbij het verrassingsinspecties zou aanvaarden door het Internationaal Atoomenergieagentschap.

20741578

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud