Beursaandelen floreren ondanks dreigende concurrentie van banken

De Europese aandelenbeurzen dreigen een zware kluif te krijgen aan de concurrentie van de banken. Als de zogenaamde 'Mifid'-richtlijn over zowat een jaar van start gaat, mogen financiële instellingen beursorders intern verwerken.

VAN ONZE CORRESPONDENT IN LONDEN

(tijd) - Die internalisatie verlaagt allicht de transactiekosten en zal heel wat activiteit van de beurzen wegzuigen. Maar blijkbaar ligt niemand daar wakker van: de aandelen van de effectenbeurzen breien de records aan elkaar.

De Europese Richtlijn Markten in Financiële Instrumenten, meer bekend onder de Engelse afkorting Mifid, is in februari naar het Europees Parlement gestuurd. Als alles volgens plan verloopt, treedt de richtlijn in november volgend jaar in werking. Tegen 2008 moeten de nieuwe regels dan zijn ingevoerd in de nationale wetgevingen.

Dat betekent dat over twintig maanden de Europese markt voor aanbieders van beleggingsdiensten - banken, beurzen, makelaars - er fundamenteel anders uitziet. Door de harmonisatie van de toezichtsregels wordt het voor financiële instellingen veel eenvoudiger diensten in een ander Europees land aan te bieden. Effectenhuizen moeten de hele transactieketen zichtbaar maken voor hun klanten en ervoor instaan dat ze de klanten de best mogelijke uitvoering van hun effectenorder bezorgen. Beurzen raken hun monopolie in de effectenhandel kwijt.

De Mifid-richtlijn is het sluitstuk van het Actieplan Financiële Diensten, het project van voormalig Europees commissielid voor de Eenheidsmarkt Frits Bolkestein om een werkelijk Europese markt voor financiële diensten te creëren. Twee jaar geleden werden in de Richtlijn Beleggingsdiensten de beginselen van het nieuwe regime vastgelegd: een EU-'paspoort' voor effecteninstellingen, het doorbreken van het beurzenmonopolie, harmonisatie van de voorschriften voor beleggersbescherming. Het voorbeeld is de Amerikaanse markt, waar de transactiekosten merkelijk lager liggen en de handelsvolumes navenant hoger.

Bolkestein

Mifid zet die principes om in concrete maatregelen. 'De maatregelen bieden een hoog niveau van beleggersbescherming, terwijl de bureaucratie tot een minimum beperkt blijft', zegt Charlie McCreevy, de opvolger van Bolkestein. 'Ze zullen ook de grensoverschrijdende concurrentie vergroten, ten voordele van zowel de beleggers als de uitgevende instellingen.'

Voor een dergelijke ingrijpende verandering is het nogal stil rondom Mifid. Volgens een recent onderzoek bereidt minder dan een derde van de Europese financiële instellingen zich behoorlijk voor op de nieuwe regelgeving.

Even verrassend is het dat het woord Mifid niet valt in de vele bespiegelingen over de internationale beurzenconsolidatie. Doordat banken in staat worden gesteld effectenorders van klanten intern met elkaar te verrekenen ('in-house matching'), krijgen beurzen meer concurrentie. Dat leidt normaal gesproken tot lagere volumes of druk op de prijzen. Het is op zijn minst opvallend dat met dit vooruitzicht de waarderingen van de Europese beurzen het afgelopen anderhalf jaar ruim zijn verdubbeld.

De belangrijkste verklaring is dat in-house matching al is toegestaan in enkele Europese landen, met name in Duitsland en het Verenigd Koninkrijk. Maar dat verklaart niet waarom de koers van Euronext (dat geen commentaar wilde leveren voor dit artikel) even fors als of forser is gestegen dan die van Deutsche Börse en de London Stock Exchange (LSE). In Frankrijk, België en Nederland bestaat in-house matching immers nog niet. Bovendien, als beleggers bij hun waardering van Deutsche Börse en de LSE anticiperen op het samenklonteren van de Europese beurzen, dan moeten toekomstverwachtingen over de hele Europese effectenmarkt daarbij een rol spelen.

Disciplineren

'Mifid biedt gebruikers een middel om de effectenbeurzen te disciplineren', bevestigt beurzenanalist Andrew Mitchell van de zakenbank Fox-Pitt, Kelton. Alleen al door te dreigen met 'in-house matching' kunnen ze de handelstarieven onder druk zetten. Als er ooit één Europese beurs overblijft, zal die geen absoluut monopolie hebben. Mitchell gaat dan ook uit van gelijkblijvende of licht dalende beurzentarieven.

Dat veronderstelt ook weer geen instorting van het bedrijfsmodel van de Europese beurzen. Het is namelijk helemaal niet zeker dat banken massaal beurs gaan spelen. Wie effectentransacties intern wil afhandelen, moet de prijzen waartegen hij dat doet publiceren. Dat is een extra administratieve belasting en geeft wellicht ook meer bedrijfsinformatie weg dan een bank lief is. Bovendien zal het nooit rendabel zijn alle transacties intern te doen. Met andere woorden: de liquiditeit die de beurs biedt, ook in de meer obscure fondsen, is de banken ook wat waard. Dat kan voor hen een reden zijn om de beurzen voorlopig in leven te houden.

Jan Maarten SLAGTER

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud