Bernanke belooft 'QE2½'

Journalisten steken hun hand op om Fed-voorzitter Ben Bernanke een - doorgaans makke - vraag te stellen (foto: Reuters)

Er komt geen derde stimulusrondje voor de economie, maar het tweede rondje geldcreatie ('QE2') stopt niet abrupt. Dat is de boodschap die voorzitter Ben Bernanke op de allereerste persconferentie van de Amerikaanse centrale bank meegaf.

De beleggersfocus lag donderdag niet op de rentebeslissing - de rente blijft op nul, waar ze al sinds december 2008 staat - wel op de persconferentie die Fed-voorzitter Bernanke later gaf. Het is de eerste keer in de 98-jarige geschiedenis van de eerbiedwaardige instelling dat een Fed-voorzitter een persconferentie geeft naar aanleiding een rentebeslissing.

Dit was zowat de tamste groep journalisten die je kunt vinden

Rob Carnell

ING-econooom

Het was vooral uitkijken naar de vraag- en antwoordsessie achteraf. Die bleek echter vrij braaf, zeker in vergelijking met het boeiend steekspel dat Mervyn King en Jean-Claude Trichet, de Britse en Europese collega's van Bernanke, op hun regelmatige persconferenties met het journaille voeren. 'Dit was ongeveer de tamste groep journalisten die je kan vinden', oordeelt ING-econoom Rob Carnell. 'Er waren maar één of twee vragen die je echt als 'vijandig' of 'gedurfd' zou kunnen omschrijven.'

De hamvraag is wat het beleid van de Fed zal zijn in het tijdperk post-stimulus. Met de inkoop van herverpakte hypotheken (QE1) en overheidspapier (QE2) had de Fed een duidelijk doel voor ogen: de prijzen van financiële activa ondersteunen. Daardoor zag de Amerikaanse centrale bank haar balanstotaal wel aangroeien van 870 miljard dollar in december 2007 tot 2.650 miljard dollar nu.

Geen QE3

Critici stellen zich vragen bij die monsterbalans, én bij de effectiviteit van de opeenvolgende rondjes geld bijdrukken. 'Fed-haviken' sturen erop aan dat de Fed stilaan haar balans begint in te trimmen door obligaties met bepaalde looptijden af te laten lopen. Maar dat wordt door 'duiven' gezien als een passief verstrakkingsbeleid. Zij willen dat obligaties die aflopen worden vervangen door nieuwe.

Bernanke wist te melden dat het inkoopprogramma zoals gepland eindigt in juni, maar dat de balans van de Fed gehandhaafd wordt. Bovendien zullen de opbrengsten van de financiële activa geherinvesteerd worden. Zo wil de Fed een schok vermijden op de financiële markten door het stopzetten van het obligatieinkoopprogramma.

'Het einde van QE2 zal geen significant effect hebben op het economisch herstel', zei Bernanke. 'Bovendien is het niet het tempo van de aankopen dat telt, maar wel de omvang van het programma.' Bernanke sloot de mogelijkheid op een QE3-programma wel uit. 'De voordelen (extra groei en jobs) wegen niet op tegen de nadelen (hogere inflatie).

 

In de korte toelichting bij het rentebesluit toont de Fed zich wel iets optimistischer in haar inschatting van de economische situatie. Dat gebeurt zoals gewoonlijk in typische centralebankierstaal. De Fed zegt dat de economie nu 'tegen een gematigd tempo' (at a moderate pace) groeit, na de bijeenkomst van 15 maart heette het slechts dat het herstel 'op steviger grondvesten' (on a firmer footing) stond.

Ook de arbeidsmarkt 'is' geleidelijk aan het verbeteren. Vorige maand 'leek' het nog dat de arbeidsmarkt aan het verbeteren was. De Fed ziet ook dat inflatie de recente maanden weer aantrekt.

Ietwat haaks op die optimistische inschatting staat het feit dat de centrale bankiers hun prognose voor de bbp-groei dit jaar verlagen van 3,4 à 3,9 procent tot 3,1 à 3,3 procent. Dat is wel nog steeds boven de Wall Street-consensus van 2,9 procent. De inflatieverwachting gaat dan weer omhoog. De Fed verwacht dit jaar een prijsstijging van 2,1 à 2,8 procent. In januari werd nog uitgegaan van een inflatiecijfer tussen 1,3 en 1,6 procent. Voor 2012 blijven de verwachtingen nagenoeg ongewijzigd.

Balans van de Federal Reserve (in miljard dollar)

De verschuivingen binnen de balans van de Fed verliepen in vier belangrijke fases. Meer uitleg over elk van die fases leest u door onder de grafiek één van de vier cijfers aan te klikken.

 

(*) Overige: lettersoep aan noodkredieten voor de financiële sector.

Bankencrisis: 14 september 2008 – begin november 2008

Fed start een lettersoep aan noodkredieten voor banken, verzekeraars en beurshuizen in de nasleep van ondergang van Lehman Brothers

1.300 miljard dollar noodkredieten op twee maanden, balans zwelt aan van 900 naar 2.200 miljard dollar

QE1: 25 november 2008 – midden april 2009

Aankoop van 1.250 dollar miljard herverpakte hypotheken en 300 miljard dollar staatspapier

Noodkredieten doven tegelijk geleidelijk uit, balans stabiliseert rond 2.200 miljard dollar

QE1,5: 10 augustus 2010 – 3 november 2010

Fed herinvesteert vervallen hypotheekobligaties in staatspapier

Balans zwelt mondjesmaat aan

Portefeuille staatspapier stijgt 71 miljard tot 848 miljard dollar, hypotheken slinken 71 miljard tot 1.051 miljard dollar

QE2: sinds 3 november

Bovenop herinvesteringen koopt Fed tot eind juni 600 miljard staatspapier met ‘vers gedrukt geld’

Balans stijgt fors tot record van 2.659 miljard dollar

Fed zit nu op een berg van 1.391 miljard dollar staatspapier en onttroont zo weer China als grootste houder van Treasuries.

Kocht al voor 551 miljard dollar staatsobligaties, 434 miljard met vers geld en 117 miljard via opbrengst uit hypotheekobligaties die op eindvervaldag kwamen.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect