ECB-rente op historisch dieptepunt

ECB-voorzitter Mario Draghi (foto: Reuters) ©REUTERS

De Europese Centrale Bank (ECB) verlaagt haar belangrijkste rentetarief met 25 basispunten. Daarmee staat de beleidsrente op een half procent. Nooit eerder was het zo goedkoop voor banken om geld in Frankfurt te ontlenen. De zet is bedoeld om de economie te stimuleren, maar veel waarnemers twijfelen er aan of dat wel lukt.

De vorige rentedaling dateerde al van juli vorig jaar. Toen zakte de basisrente voor het eerst onder de 1 procent. Nu gaat het dus naar 0,5 procent.

De centraal bankiers hebben eveneens besloten om de depositorente op nul procent te houden. Dat is de vergoeding die banken krijgen om voor de looptijd van een nacht geld bij de ECB te stallen. Normaal gezien evolueert die mee met de basisrente. Maar door de renteknip zou die vergoeding negatief geworden zijn, wat betekent dat banken er geld aan zouden verliezen.

Voorzitter Mario Draghi en co zijn duidelijk nog niet bereid om zich aan zo'n drastische ingreep te wagen. 'We zijn er technisch klaar voor, maar er zijn verschillende onbedoelde gevolgen van een dergelijke maatregel', gaf Mario Draghi op als reden om die beslissing niet te nemen. 'Maar we staan wel open voor de gedachte', aldus Draghi. Reden genoeg voor de wisselmarkt fors om de euro een volle cent lager te sturen tegenover de dollar.

Bij de toelichting op het rentebesluit, dat ditmaal doorging in de Slowaakse hoofdstad Bratislawa, was het vooral uitkijken naar eventuele nieuwe uitzonderlijke maatregelen. De normale monetaire instrumenten van de ECB, zoals het rentekanaal, slagen er immers niet meer in om veel impact te hebben op de rentetarieven in de perifere landen. Daardoor is het voor bedrijven en burgers bijzonder duur om geld te ontlenen.

Er kwamen ook uitzonderlijke maatregelen, maar veel duidelijkheid over wat ze precies inhouden is er toch niet. Zo gaat de ECB  onderzoeken hoe ze in samenwerking met andere Europese instellingen een markt in geëffectiseerd schuldpapier van niet-financiële bedrijven kan opzetten.

'In de VS gaat 80 procent van de financiering via de kapitaalmarkten', legt Draghi uit. Zo is er een controle op en een markt in verpakt schuldpapier. Hier in Europa is het andersom: 80 procent van de kredietverlening loopt via de banken. Dat maakt het verhandelen van asset backed securities (ABS in het jargon, bijvoorbeeld verpakte kmo-leningen en hypotheken) hier niet zo gemakkelijk.'

'De markt voor die asset-backed securities is al een hele tijd dood', erkent Draghi. 'Dat heeft niet alleen te maken met de toegenomen regelgeving, maar ook door de lage rentes die dit type product niet aantrekkelijke maken. Er zijn dus nog heel wat obstakels vooraleer we een duidelijke omschrijving kunnen geven van wat we in gedachten hebben.'

'We zitten dus nog in een prille fase van het nadenken over een dergelijk programma', benadrukte Draghi. 'Er zijn instellingen die beter geplaatst zijn dan ons om leningen te verpakken en door te verkopen. Ik denk bijvoorbeeld aan de Europese Investeringsbank (EIB). Verpakte kredieten hebben een slechte naam', gaf de Italiaan toe. 'Maar er zijn ook goede types, zoals 'plain vanilla'-effecten. Dat zijn herverpakte kredieten die heel transparant zijn, waardoor beleggers goed weten waar ze hun geld in steken.'

Draghi wees verder nog nadrukkelijk op het belang van bankherkapitaliseringen waar nodig, en de snelle implementatie van de de bankenunie. 'Dat zal de fragmentatie van de financiële markten verhelpen', zei de Italiaan. 'En dat is essentieel.'

Overheden moeten bovendien meer inzetten op het terugdringen van uitgaven, in plaats van de belastingen te verhogen.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud