Controversiële GAS-boetes onder vuur

©Photo News

De omstreden GAS-boetes blijken allesbehalve jurdisch waterdicht te zijn. De privacycommissie waarschuwt de regering voor wettelijke problemen met de ‘gemeentelijke administratieve sancties’ die gemeenten al jaren opleggen voor overlast.

Het zal u maar overkomen een boete krijgen van 120 euro voor het gooien van een sneeuwbal. De wet op de ‘gemeentelijke administratieve sancties’ doet al langer stof opwaaien. De wet dateert al van 1999. Ze laat gemeenten toe allerlei overlast, zoals lawaaihinder, hondenpoep en sluikstorten, dat doorgaans niet wordt aangepakt door de parketten, zelf te bestraffen. Maar de wet bleef dode letter omdat het toepassingsgebied te beperkt was. Maar dat veranderde met verschillende uitbreidingen van de wet in 2004, 2005 en 2007.

En ondanks enkele opvallende uitwassen van de wet (zie hiernaast) heeft de regering-DiRupo in december ingestemd met een verdere uitbreiding van de wet. Zo worden de maximumboetes verhoogd (tot 350 euro) en zullen ook boetes minderjarigen vanaf veertien jaar boetes kunnen krijgen (tot 175 euro).

In een advies over de wetsuitbreiding wijst de privacycommissie op belangrijke hiaten in de hele wetgeving. Zo is het onduidelijk wat nu juist de onderzoeksbevoegdheden zijn van de sanctionerende ambtenaren. Bijvoorbeeld om politiediensten bij hun onderzoek te betrekken. Dat wordt alleen in een omzendbrief geregeld, waarschuwt de privacycommissie. Maar die onderzoeksbevoegdheden zijn zo belangrijk dat ze in de GAS-wet zelf moeten staan. En de privacycommissie betreurt dat de regering-Di Rupo deze wetswijziging niet aangrijpt om die lacune weg te werken.

‘In dat verband kan ook specifiek gewezen worden naar de mogelijkheid van de sanctionerende ambtenaar om toegang te krijgen tot bepaalde overheidsdatabanken’, merkt de privacycommissie op. Via het Rijksregister kunnen de ambtenaren nagaan of ze wel de juiste persoon beboeten. De commissie merkt op dat de gemeenten via een koninklijk besluit wel toegang hebben tot het Rijksregister. Maar die kb’s zijn niet voldoende om dat toe te laten voor GAS-boetes, vindt de commissie.

‘Een gelijkaardig probleem stelt zich voor de toegang tot de gegevens van de Dienst Inschrijving Voertuigen’, gaat de commissie verder. ‘Want verschillende overtredingen worden ‘geverbaliseerd’ via het noteren van de nummerplaat, zoals voor sluikstorten en lawaai.’ Maar ook hier ziet de privacycommissie een probleem. Want ook het koninklijk besluit dat de toegang tot de databank van de DIV regelt, volstaat niet, meent de commissie.

De privacycommissie vindt het wel een goede zaak dat de regering met de nieuwe wetswijziging de GAS-wet niet alleen wil uitbreiden, maar ook verbeteren. Alleen zijn de wetteksten die de privacycommissie daarover kreeg niet waterdicht. Alleen als die strikte voorwaarden vervuld zijn, wil de privacycommissie een gunstig advies geven.

Zo zullen de gemeenten een register mogen bijhouden met iedereen die ze een GAS-boete hebben gegeven. Maar hoeveel registers zullen er zijn? En zullen gemeenten ook gezamenlijk registers bijhouden? Wanneer zullen ze een ‘herhaling’ van feiten mogen vaststellen? Ook als er in een andere gemeente feiten in een register staan?

Ook het ‘plaatsverbod’ dat de ambtenaren zullen kunnen opleggen, is slordig geregeld door de regering, in zijn geplande wetswijziging. ‘Zoals het plaatsverbod nu is geregeld, zal de concrete invulling verschillen van gemeente tot gemeente’, luidt het.

En ook de nieuwe GAS-boetes voor minderjarigen heeft de regering niet doordacht, zo blijkt. Want er bestaan in sommige gemeenten al ‘NERO’-projecten, wat staat voor ‘Normstelling En Responsabilisering naar aanleiding van Overlast’. NERO moest al compenseren dat gemeenten met GAS-boetes geen minderjarigen kunnen bestraffen. De twee systemen zullen naast elkaar bestaan. Met andere waarborgen voor de beboete minderjarigen, wat dan weer ongelijkheid veroorzaakt.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud