Advertentie

Overheid VS gaat dicht

Toeristen staan vanaf vandaag aan het Lincoln Memorial in Washington voor een gesloten deur (foto: AFP) ©AFP

De Amerikaanse overheid is tot nader order gesloten. Er was om middernacht lokale tijd geen akkoord om de begrotingsimpasse op te lossen, waardoor niet-essentiële overheidsdepartementen onherroepelijk dichtgaan. Republikeinen en Democraten geven elkaar de schuld.

Van onze correspondent in New York

Het diep verdeelde Amerikaanse Congres is het de afgelopen nacht niet eens geraakt over een nieuw begrotingsakkoord. Toen de deadline om middernacht verstreek, is de overheid daardoor gedeeltelijk op slot gegaan. 

Dat betekent dat de niet-essentiële overheidsdepartementen bij gebrek aan financiering zijn gesloten en ongeveer 1 miljoen ambtenaren gedwongen thuis zitten. Voorlopig zonder loon, al kunnen ze dat later terugvorderen.

Het is de eerste keer sinds begin 1996 dat een 'government shutdown' zich voordoet. Toen duurde de crisis 21 dagen. Voorlopig is er nog geen enkele aanwijzing over hoe lang de huidige patstelling zal aanhouden.

Obamacare

De impasse was compleet toen bleek dat de Republikeinse meerderheid in het Huis van Afgevaardigden met nog enkele uren te gaan vasthield aan een uitstel van Obamacare (de hervorming van het systeem voor ziekteverzekering die dinsdag in werking treedt) in ruil voor een akkoord dat de Amerikaanse overheid voor drie maanden van geld voorziet. 

Het was het derde Republikeinse voorstel in korte tijd dat een begrotingsdeal koppelde aan Obamacare. De door de Democratische partij gedomineerde Senaat had de eerdere pogingen om te raken aan Obama's ziekteverzekeringswet al geblokkeerd en president Barack Obama had al aangekondigd dat hij zijn veto zou uitspreken tegen elke aanpassing aan zijn Obamacare.

Desondanks hielden de Republikeinen van Huis-voorzitter John Boehner het been stijf. De Democraten in de Senaat keurden het voorstel zoals verwacht meteen af, waardoor een deal niet meer binnen handbereik lag en een 'government shutdown' onvermijdelijk was. 

Losgeld

'Eén onderdeeltje van de overheid heeft niet het recht om zomaar de overheid te sluiten om de resultaten van een verkiezing opnieuw aan te vechten', zei president Barack Obama maandagavond laat aan de pers. 'Je kan geen losgeld eisen als je gewoon je job doet.'

De VS werken al jaren met tijdelijke begrotingsakkoorden die maar enkele maanden meegaan in plaats van met een volwaardig jaarbudget. Het laatste akkoord liep vannacht om middernacht af. Door het uitblijven van een nieuwe overeenkomst droogde de financiering van de overheid op en is de overheid sinds middernacht officieel in 'shutdown'.

'Ze zijn gek geworden', zei Democraat Harry Reid, de voorzitter van de Senaat, over de Republikeinse Congresleden. 'Ze blijven steeds maar hetzelfde proberen.'

Schuld

In plaats van te onderhandelen over een lastminuteakkoord ging in de laatste uren meer energie naar het aanduiden van de schuldige voor de impasse. Mitch McConnell, de top-Republikein in de Senaat, haalde uit naar de Democraten. ‘Hoewel ze weigeren om met ons samen te werken, doen wij ons best onze troepen te beschermen, een sluiting te voorkomen en een oplossing te vinden voor de vertragingsmanoeuvres van de Democraten.’

Nefast

Peilingen geven aan dat de Republikeinen vooral de schuld zouden krijgen in de publieke opinie. In een rondvraag van CNN wijst 46 procent de partij met de vinger, 36 procent vindt dat Obama meer schuld treft. De laatste keer dat een sluiting zich voordeed, in 1996, draaide dat ook nefast uit voor de Republikeinen van toenmalig Huis-voorzitter Newt Gingrich.

In de Republikeinse partij is het de fiscaal erg conservatieve Tea Party-vleugel die sinds begin 2011 de hakken in het zand zet zodra het over de begroting gaat. John Boehner, de voorzitter van het Huis en de nummer één van de Republikeinen, heeft het hoe langer hoe moeilijker om die activistische fractie in het gareel te houden. Toegeven aan de Democraten zou hem op furieuze reacties komen te staan en kan hem mogelijk zijn voorzittershamer kosten.

Volgens economen kan de 'shutdown' miljarden kosten, zeker als de patstelling meerdere dagen aanhoudt. Ook de reputatie van het Amerikaanse Congres lijdt grote schade, al is de vraag of die populariteit nog dieper kan zakken. In dezelfde CNN-peiling staat nog 10 procent van de bevolking achter het Congres.

Schuldlimiet

Als politiek Amerika vroeg of laat een weg vindt rond de sluiting van de overheid, moet de echte budgettaire crisis nog komen. Op 17 oktober botsen de VS tegen hun wettelijke schuldplafond en zijn de financiële middelen van de Amerikaanse schatkist onherroepelijk op. Dat wil zeggen dat de VS uitgaven waarvoor het Congres eerder al toestemming heeft gegeven, niet meer zullen kunnen betalen. 

Het zou de eerste wanbetaling ooit zijn. De dreiging heeft grotere economische en financiële gevolgen dan een ‘government shutdown’. Toen de Congresleden het in augustus 2011 bijna zo ver lieten komen, verlaagde het ratingbureau Standard & Poor’s voor de eerste keer de Amerikaanse kredietbeoordeling vanwege zoveel wanbeheer. Washington heeft zijn toprating nog niet kunnen terugverdienen.

 

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud