Ali Farka Touré - Savane

Elke muzikant vindt (en roept graag uit) dat zijn laatste plaat zijn beste is. Je kan daar begrip voor opbrengen, maar je kan er daarnaast ook gif op innemen dat dat maar duurt tot er een opvolger klaar is. De Malinese zanger en gitarist Ali Farka Touré leed aan kanker en wist dat hij ging sterven.

(tijd) 'Savane' zou dus sowieso zijn laatste studioalbum worden. Vlak voor zijn dood, in maart, heeft hij de finale mix nog goedgekeurd. Nu de cd postuum verschenen en beluisterd is, lijkt er maar een conclusie mogelijk: dit is - zonder ironie en ondanks de al indrukwekkende catalogus - zijn beste.

Ali Farka Touré werd in 1939 geboren aan de oevers van de Niger, maar zijn stem oversteeg de lokale Sonraï-gemeenschap waar hij deel van uitmaakte. Westerlingen noemden zijn muziek soms iets te gemakzuchtig 'woestijnblues'. Het zei meer over zijn afkomst, dan over de rijke stijl, articulatie en klankkleur van zijn muziek. Touré werd opgevorderd als het levende bewijs dat de blues uit Afrika kwam. Hij legde inderdaad een link tussen de West-Afrikaanse muzikale traditie en de bluesgeluiden uit de juke-joints aan de Mississippi-delta. Maar wie zonder oogkleppen luistert naar zijn liedjes hoort anderzijds ook een gepokt en gemazeld folkmuzikant die taalvaardig is, met zijn akoestische gitaar magische dingen doet, klaaglijk en toch gracieus klinkt en zo een familieportie soul toevoegt aan de muziek van zijn voorouders.

Bovendien beschikte Touré al jaren over een prima sidekick in de studio (in Bamako). Producer Nock Gold laat ook dit keer niet na Touré's traditionele composities een hedendaags randje te geven, zonder dat het resultaat minder organisch gaat klinken. Zijn naderende dood lijkt de Malinees meer zelfvertrouwen gegeven te hebben. Ze was de uitgelezen kans om zijn begeleiders de ruimte in te sturen. Voorwaar, een prima keuze. Het selecte kransje genodigden, met onder meer saxofonist Pee Wee Ellis en vooral harmonicaspeler Little George Sueref in een hoofdrol, zou de urgentie die uit de cd spreekt trouwens niet durven misbruiken ten persoonlijke titel. Daarvoor is het respect te groot. Fatalisme - of beter: het aanvaarden van het lot - gaat op 'Savane' samen met hoop en kracht. Touré's typische, ietwat laconieke voordracht is het indringende bindmiddel. De sterke, bluesy opener 'Ewly' zet de toon, met traditioneel luitspel (ngogi), gitaar, eensnarige viool (njarka) en een krakende harmonica. Later zal een begeesterd vrouwelijk koortje voor het nodige tegengewicht zorgen.

Touré bracht in het verleden uitstekende cd's uit met Ry Cooder (het baanbrekende 'Talking Timbuktu' uit 1994) en koraspeler Toumani Diabate. 'Savane' is niet vernieuwend, maar waarschijnlijk beter bestand tegen de tand des tijds. Maar het is vooral het testament van een groots Afrikaans muzikant die iets relevant doet met zijn eigen erfgoed en daarom ook zelf erfgoed zal worden.

Tom PEETERS

Ali Farka Touré (zang, gitaar, percussie, basdrum, bongo's), Mama Sissoko, Dassy Sarré, Bassekou Kouyate (allen ngoni), Fanga Diawara (njarka, viool), Little Geoge Sueref (harmonica), Pee Wee Ellis (tenorsax), Yves Wernert, Etienne Mbappé, Oumar Diallo, Sonny (allen bas), Ali Magassa (gitaar, backing vocals), Yacouba Moumouni (fluit), Fain Duenas (percussie), Souleye Kane (kalebas, backing vocals), Alou Coulibaly (waterkalebas), Massambou Wele Diallo (bolon), Oumar Toure (conga's, backing vocals), Mamadou Kelli (stem), Hammer Sankare, Ali Magassa, Ramata Diakite, Afel Bocoum, Marriame Tounkara (allen backing vocals).

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud