Familiebedrijven zoeken onafhankelijk bestuurders met headhunters

De toenemende aandacht voor deugdelijk bestuur doet steeds meer familiebedrijven op zoek gaan naar onafhankelijke bestuurders. Die speurtocht is niet altijd even gemakkelijk. Er komen zelfs headhunterbureaus aan te pas, al is dat vaak een te dure oplossing voor kleine bedrijven.

Staatssecretaris van overheidsbedrijven Bruno Tuybens (sp.a) bond de kat de bel aan.

(tijd) - Er wordt naarstig gezocht naar manieren om de vijver van externe bestuurders te vergroten en hen vlotter in contact te brengen met zoekende bedrijven.

Bruno Tuybens, de staatssecretaris voor overheidsbedrijven, legde begin deze week de vinger op de wonde. Via een krantenadvertentie gaat hij op zoek naar onafhankelijke bestuurders voor de raden van bestuur van enkele overheidsbedrijven. Tuybens wil uit een grotere vijver kunnen vissen dan de enkele honderden namen die altijd terugkeren in veel raden van bestuur.

Ook familiebedrijven zoeken onafhankelijke geesten voor de versterking van hun raad van bestuur. Dankzij de vorig jaar ingevoerde code-Buysse voor niet-beursgenoteerde ondernemingen krijgen familiebedrijven meer aandacht voor deugdelijk bestuur. Maar er is nog veel werk aan de winkel. Uit de barometer van het Instituut voor het Familiebedrijf (IFB) blijkt dat slechts 29 procent van de Vlaamse familiebedrijven een bestuurder heeft die geen familie- of personeelslid is.

'De Code-Buysse heeft heel wat losgemaakt', zegt Jozef Lievens, gedelegeerd bestuurder van het IFB. 'Veel grote niet-genoteerde familiebedrijven zijn op zoek naar onafhankelijke bestuurders. Het probleem is waar ze te vinden.'

Ook Karel Boone, voorzitter van de raad van bestuur van het familiebedrijf Vandemoortele en van Lotus Bakeries, ziet een toenemende vraag naar onafhankelijke bestuurders. 'Ik vind het belangrijk dat kleinere familiebedrijven een goed werkende raad van bestuur hebben met daarin de ervaring van een of meerdere onafhankelijke bestuurders. Maar het is niet eenvoudig om voldoende goede externe bestuurders te vinden. De goede bestuurders hebben al een aantal mandaten in grotere bedrijven. Bovendien hebben veel bedrijven niet graag dat hun gedelegeerd bestuurder externe mandaten opneemt. Dat is spijtig, want andere bedrijven kunnen die expertise goed gebruiken, en het verruimt de horizon van de gedelegeerd bestuurder', zegt Boone.

Pottenkijkers

'Het probleem ligt in de eerste plaats bij de familiebedrijven zelf', meent Lutgart Van den Berghe, directeur van het Belgian Governance Institute (BGI). 'Ze moeten bereid zijn om niet-familiale bestuurders tot de raad van bestuur toe te laten. Veel familiebedrijven beschouwen die externe bestuurders nog altijd als pottenkijkers. Om hun job goed te kunnen uitoefenen moet men de externe bestuurders vertrouwelijke informatie geven. Zij zullen dat ook eisen, want ze zijn mee aansprakelijk. Het heeft dan ook geen zin om de vijver te vergroten als de familiebedrijven er niet in willen vissen. Momenteel zijn er voldoende kandidaten voor onafhankelijk bestuurder. Hun aantal zal verder toenemen naarmate de bereidheid van de familiebedrijven groeit.'

Vandemoortele heeft inderdaad geen moeite om voldoende kandidaten voor zijn raad van bestuur te vinden, stelt Boone. 'Misschien helpt de goede reputatie van Vandemoortele op het vlak van deugdelijk bestuur.' De voedingsgroep won dit jaar nog de 'Best Board Award' van het BGI. Vier van de acht bestuurders zijn onafhankelijk, onder wie de voorzitter. Opvallend is wel dat Vandemoortele al zijn onafhankelijke bestuurders via een headhunterbureau heeft gezocht. 'Daarmee willen we zo breed en objectief mogelijk zoeken.' Een manier dus om de vijver te vergroten en vriendjespolitiek tegen te gaan.

Natuurlijke reflex

Jean-Charles Uyttenhove, partner van het headhunterbureau Ray & Berndtson, bevestigt dat kantoren als het zijne nu vaker de opdracht krijgen om een onafhankelijke bestuurder te zoeken. Hij kan geen cijfers geven, maar het voorbije jaar heeft hij 'meerdere' externe bestuurders gezocht. 'Bedrijven zijn zich meer bewust van deugdelijk bestuur, maar het is nog geen natuurlijke reflex om via headhunters bestuurders te zoeken. Toch zit de vraag in de lift, net als het aanbod trouwens. Er zijn mensen die ons bellen om zich kandidaat te stellen als onafhankelijk bestuurder. Het is voor ons niet zo moeilijk om mensen te vinden, wel om de juiste personen te vinden. Daarvoor moet je eerst de strategie en filosofie van het bedrijf begrijpen en kijken hoe de raad van bestuur werkt. Kleine bedrijven onderschatten soms welke grote namen ze kunnen aantrekken. Je moet een interessant project hebben.'

Niet goedkoop

Een headhunter inhuren is echter niet goedkoop. Het hoge prijskaartje kan een drempel vormen voor kleinere familiebedrijven. Daarom zoeken het BGI en het IFB naar alternatieven om de zoektocht naar externe bestuurders te vergemakkelijken. 'We hebben nog geen concrete oplossingen', zegt Van den Berghe. 'Een mogelijkheid is dat het bedrijf zelf al een selectie maakt van kandidaat-bestuurders en het headhunterbureau de overgebleven kandidaten screent. Dat is minder werk voor de headhunter en dus goedkoper.' Maar hoe geraakt het familiebedrijf dan aan de cv's van interessante kandidaten? 'Misschien kunnen we binnen het IFB een database aanleggen met geïnteresseerde bestuurders', zegt Lievens. Een klein familiebedrijf publiceerde onlangs een oproep voor kandidaat-bestuurders in het tijdschrift van het BGI. 'We hebben toen veel vacatures ontvangen van onze ruim 800 leden', weet Van den Berghe. 'In de toekomst kunnen headhunters misschien via ons netwerk van bestuurders werken.'

Om de pool van potentiële bestuurders te vergroten, pleit Uyttenhove ervoor dat bedrijven hun kaderleden aansporen om mandaten in een ander bedrijf op te nemen. 'Een goede kruisbestuiving', aldus Uyttenhove. En de kostrpijs is volgens hem 'niet onoverkomelijk'. 'Een sterke bestuurder is een goede investering met onmiddellijk resultaat.'

Kris VAN HAMME

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud