Dictatorsdochter en lingerie doen ING door het stof gaan

©BELGA

De Nederlandse bankreus ING betaalt 775 miljoen om niet vervolgd te worden voor vier witwaszaken. Voor andere giganten dreigt hetzelfde lot.

Toen de Nederlandse politie drie jaar terug meerdere leden van de zakenfamilie Grynsztein oppakte in Curaçao, heeft de top van ING daar wellicht weinig slaap voor gelaten. Onterecht, bleek gisteren. Want het onderzoek tegen de Grynszteins heeft er mee toe geleid dat ING een recordbedrag van 775 miljoen euro op tafel moet leggen om niet vervolgd te worden voor grote nalatigheid in zijn antiwitwasbeleid.

Volgens het Nederlandse openbaar ministerie hadden de Grynszteins een fictief bedrijf in damesondergoed opgericht waarmee ze in totaal liefst 150 miljoen euro aan zwart geld uit Nederland en Duitsland doorsluisden naar Venezuela. Dat gebeurde niet via ingewikkelde constructies bij obscure financiële instellingen. Een rekening bij ING, de grootste bank van Nederland, volstond.

300 miljard
Sinds 2007 hebben de belangrijkste 50 Europese en Amerikaanse banken al bijna 300 miljard euro aan boetes en minnelijke schikkingen betaald.

Het strafrechtelijk onderzoek leert dat de Grynszteins lang niet de enigen waren die profiteerden van het slordige toezicht van de Nederlandse grootbank. Via een ING-rekening van een van zijn dochterondernemingen stortte het Russische telecombedrijf Vimpelcom tussen 2006 en 2012 miljoenen door naar Gulnara Karimova, de dochter van de toenmalige Oezbeekse dictator Islam Karimov. De socialite, die nu uit de gratie gevallen is, was in die periode incontournabel voor telecombedrijven die toegang wilden krijgen tot de Oezbeekse markt.

Volgens het Nederlandse gerecht zijn die zaken maar het topje van de ijsberg. ING heeft jaren te weinig ondernomen om verdachte constructies of geldstromen onder de loep te nemen. ‘Het resultaat is dat cliënten jarenlang voor criminele activiteiten nagenoeg ongestoord van de rekeningen van ING Nederland gebruik hebben kunnen maken’, klinkt het.

De bank overtrad daarmee de Nederlandse antiwitwaswet en de wet die de financiering van terrorisme moet tegengaan. Die wetten naleven bleek ondergeschikt aan de commerciële belangen. ‘Business boven compliance’, zegt het openbaar ministerie.

ING beschikt over een systeem waarmee het financiële transacties kan screenen. Maar dat was volgens het openbaar ministerie zo ingesteld dat het maximaal drie alarmsignalen kon geven per commerciële categorie. Alle overige verdachte transacties konden zo onder de radar passeren. De complianceafdeling, die moet toezien op het correct naleven van de regelgeving, was al die tijd onderbezet en onvoldoende opgeleid.

Met de monsterschikking heeft ING een verdere strafrechtelijke vervolging afgekocht. Maar de reputatieschade is enorm. Ralph Hamers, sinds 2013 topman van ING, trok gisteren meteen het boetekleed aan. Hij kondigde aan dat hij en zijn directiecomité afzien van hun bonus. Iedereen blijft wel in functie. Hamers zei verder te werken aan verbeteringen in de strijd tegen financiële criminaliteit, al verduidelijkte hij niet hoe.

Internationaal fenomeen

ING ligt niet alleen in Nederland onder vuur. De Nationale Bank onderzoekt of de Belgische dochter van ING voldoende maatregelen neemt om witwassen tegen te gaan. Dat gebeurt nadat eerder dit jaar aan het licht was gekomen dat ING België via een bijkantoor in Genève bankrekeningen leverde voor postbusvennootschappen in Panama en op de Britse Maagdeneilanden. Bij de Nationale Bank wilde gisteren niemand commentaar geven op het onderzoek.

Sinds het begin van de financiële crisis, in 2007, hebben de vijftig belangrijkste Europese en Amerikaanse banken al bijna 300 miljard euro aan boetes en minnelijke schikkingen betaald, berekende de consultant Boston Consulting onlangs. De kans is groot dat de teller weldra nog hoger staat.

ING is lang niet de enige Europese grootbank die dezer dagen onder vuur ligt voor dubieuze praktijken. Zo is Denemarken in de ban van het uitdijende schandaal rond Danske Bank. Die Scandinavische reus zou via haar filiaal in Estland jaren geld uit Rusland en andere voormalige Sovjet-republieken hebben doorgesluisd naar Europa. Alleen al in 2013 zou voor bijna 26 miljard euro zijn witgewassen.

Eerder deze week liet het Franse Société Générale dan weer uitschijnen dat het dicht bij een deal met de Amerikaanse toezichthouders stond. Die nemen de bank onder vuur omdat ze handelsrelaties onderhield in Libië en omdat traders gesjoemeld hadden met de invloedrijke Libor-rente. Société Générale zou bereid zijn 1,2 miljard euro op tafel te leggen om zich vrij te kopen.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect