Amerikaanse overheid draait Franse groep BNP Paribas duimschroeven aan

Eric Holder, de Amerikaanse minister van Justitie, beschouwt BNP Paribas als een grote trofee. ©AFP

De Franse bankgroep BNP Paribas moet een recordboete van 8,8 miljard dollar betalen aan de Amerikaanse autoriteiten. Dat bevestigden de partijen gisteravond.

De Amerikaanse straf die BNP Paribas krijgt voor jarenlange ongeoorloofde dollartransacties, valt uiteen in drie luiken. Behalve de megaboete doet de Franse bank een openlijke schuldbekentenis en krijgt ze een tijdelijk verbod op clearingoperaties in dollar opgelegd. Met die zware offers hoopt CEO Jean-Laurent Bonnafé een van de zwartste bladzijden uit de geschiedenis van de bank definitief om te draaien.

1 Waar gaat de zaak over?

De Amerikaanse autoriteiten hebben BNP Paribas al maanden in het vizier, omdat de Franse bank tussen 2002 en 2009, en mogelijk zelfs langer, voor klanten dollartransacties uitgevoerd heeft die strijdig zijn met de Amerikaanse sancties tegen landen als Iran, Sudan en Cuba. De VS pikken het niet dat de Franse bankreus, via zijn Zwitserse filiaal, aankopen van olie en andere grondstoffen regelde voor grote partijen die banden hebben met die ‘schurkenstaten’. Zowel het ministerie van Justitie als de financieel toezichthouders spanden procedures aan.

2 Hoe zwaar is de straf waarmee BNP instemt?

Het bedrag van 8,8 miljard dollar is de zwaarste boete ooit die een niet-Amerikaanse bank in de VS moet betalen. Het is zowat zes keer meer dan de provisie die BNP Paribas voor de zaak aangelegd had. Ook de schuldbekentenis is hoogst uitzonderlijk. Het verbod op clearingoperaties is eveneens een verregaande maatregel, al zijn de scherpe kantjes eraf gevijld om al te grote schokgolven in het financieel systeem te vermijden. BNP Paribas is een van de grootste spelers ter wereld in de clearing van dollartransacties.

3 Waar halen de VS het recht vandaan om een Franse bank te beboeten?

De dollartransacties liepen over een New Yorks clearinghouse of verrekenkamer. Olie- en andere grondstoffentransacties buiten de VS kregen zo toch een Amerikaanse voetafdruk. De verrekenkamer van BNP Paribas moet de Amerikaanse embargo’s tegen schurkenstaten respecteren, vinden de toezichthouders. Daarom heeft ook de Office of Foreign Assets Control, de overheidsdienst die zulke embargo’s bewaakt, zich in de zaak vastgebeten.

4 Waarom pleit BNP Paribas schuldig?

Door schuldig te pleiten kan BNP Paribas makkelijker een einde maken aan de zaak en vermijdt de groep dat alle vuile was - gaande van dubieuze transacties tot interne ruzies - publiek wordt gemaakt in de rechtbank. De bekentenis is echter niet zonder risico, want ze geeft ontevreden klanten munitie om een claim tegen BNP Paribas in te dienen.

5 Hoe zal BNP Paribas de boete betalen?

Dat was bij het ter perse gaan nog niet duidelijk. De bank put wellicht uit eigen middelen, maar vermijdt dat de kapitaalratio onder de kritische drempel duikt. Het dividend over 2014 wordt waarschijnlijk verlaagd, het dividend over 2015 en 2016 geschrapt. De bank wil de eigen middelen ook versterken met een grote obligatielening, eerder dan met een kapitaalverhoging.

6 Rollen er koppen bij BNP Paribas?

De Amerikaanse waakhonden zwaaien met een zwarte lijst met een twaalftal hoge BNP-directeurs die ze willen zien gaan. Twee toplui, onder wie de nummer twee Georges Chodron de Courcel, zijn al opgestapt. De betrokkenen mogen zich ook aan persoonlijke boetes verwachten.

7 Waar gaat het geld van de boete naartoe?

Dat wordt onderling verdeeld onder de vier Amerikaanse aanklagers. Minstens 2 miljard dollar gaat naar de diensten van de New Yorkse toezichthouder Benjamin Lawsky, bijgenaamd de beul van BNP Paribas, en even veel naar de openbaar aanklager van Manhattan. De rest wordt verdeeld tussen het ministerie van Justitie en de Office of Foreign Assets Control.

8 Wat zijn de gevolgen voor België?

De boete heeft serieuze gevolgen voor de Belgische schatkist. Ons land is met 10,3 procent van het kapitaal de grootste aandeelhouder van de Franse bank. Over 2013 ontving ons land 192 miljoen euro aan dividenden. De Belgische staat riskeert nu voor meerdere jaren die dividendenstroom te zien opdrogen. Omdat de voorkeur lijkt uit te gaan naar een obligatielening eerder dan naar de uitgifte van nieuwe aandelen om de boete te betalen, lijkt België als aandeelhouder wel te ontsnappen aan een verwatering.

9 Wat zijn de politieke gevolgen?

De kwestie zet de trans-Atlantische relaties onder spanning. Franse politici hebben er al mee gedreigd zich stekelig op te stellen bij de onderhandelingen over een trans-Atlantisch vrijhandelsakkoord.

10 Wat zijn de gevolgen voor andere banken?

Die moeten meer op hun tellen passen. De Amerikaanse autoriteiten, met minister van Justitie Eric Holder op kop, beschouwen BNP Paribas als een grote trofee en zullen deze zaak zien als een blauwdruk voor mogelijke nieuwe zaken.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud