analyse

Banken koortsachtig op zoek naar oplossing renteraadsel

©Hollandse Hoogte / Peter Hilz

De Belgische grootbanken publiceeren de voorbije weken degelijke jaarcijfers. Maar het blijft wanhopig zoeken naar een succesformule om de lage rente te counteren.

De vier grootste banken van het land - KBC, BNP Paribas Fortis, ING België en Belfius - waren vorig jaar samen goed voor een nettowinst voor belastingen van 5,2 miljard euro. Dat is net geen 5 procent meer dan wat ze een jaar eerder konden voorleggen aan hun aandeelhouders.

Al moeten we daar wel bij opmerken dat dat cijfer niet het volledige plaatje weergeeft. BNP Paribas Fortis komt namelijk pas in de loop van maart met definitieve jaarresultaten. Voorlopig moeten het enkel stellen met de cijfers van het Belgische retailnetwerk. 

Grote verschillen

Bovendien schuilen er achter dat gemiddelde cijfer wel nog grote verschillen.  Zo boekte ING België een 18 procent lagere winst, grotendeels door de kosten die de reorganisatie bij de bank met zich meebrengt. Bij Belfius ging de winst dan weer met een kwart omhoog, KBC rapporteerde een 14 procent hoger cijfer voor haar Belgische activiteiten. De Belgische retailactiviteiten van BNP Paribas Fortis waren dan weer goed voor een dik 10 procent hogere winst.

Verdienmodel overhoop

Dat neemt niet weg dat er door al die cijfers een duidelijke rode draad loopt: de lage rente, die steeds grotere happen wegneemt uit de inkomsten. Bankiers klagen natuurlijk al langer dan vandaag dat de historisch lage rentestanden hun verdienmodel overhoop gooien.

5,2 miljard
Jaarcijfers
De vier Belgische grootbanken rapporteerden tot dusver een nettowinst voor belastingen van 5,2 miljard euro over 2017.

Maar in de praktijk viel daar niet altijd evenveel van te merken. Banken probeerden het negatieve effect van die povere rentemarges simpelweg te neutraliseren door meer leningen te verstrekken. En toen we de voorbije jaren met z’n allen onze woonkredieten herfinancierden, ontvingen ze daar als compensatie een wederbeleggingsvergoeding.

Geen zoethoudertjes meer

Dergelijke zoethoudertjes vielen grotendeels - de meesten onder ons hebben hun hypotheek intussen al herzien. 2017 was dan ook het jaar waarin de lage rente pas echt begon te knagen.

De Belgische grootbanken bleven vorig jaar volop kredieten verkopen, en ook de klantendeposito’s namen flink toe. Maar ze slaagden er niet in om daar meer inkomsten uit te puren. Bij de Belgische tak van KBC vielen de rente-inkomsten vorig jaar met ruim 11,4 procent terug. Bij ING België was dat net geen 4 procent en de retailtak van BNP Paribas Fortis meldde een daling van 1,6 procent.

Belfius bleek vrijdag de uitzondering. De staatsbank zag haar rente-inkomsten vorig jaar met 5 procent oplopen.

Nieuwe inkomstenbronnen

‘We kunnen de lage rente niet langer compenseren door hogere verkoopvolumes’, vatte Erik Van Den Eynden, de CEO van ING België, de situatie eind januari nog samen. En het lijkt er niet meteen op dat de situatie snel zal veranderen. De  meeste bankiers verwachten dat de Europese Centrale Bank de rente ten vroegste pas in de eerste helft van volgend jaar optrekt.

'We kunnen de lage rente niet langer alleen compenseren door hogere verkoopvolumes'
Erik Van Den Eynden
CEO ING België

En dus moeten de banken op zoek naar andere inkomstenbronnen, die niet of minder afhankelijk zijn van de rente. De voorbije jaren zetten de grootste financiële instellingen volop in op de verkoop van beleggingsproducten. Nu de economie verder aantrekt en de frustratie over de nulrente toeneemt, zijn steeds meer klanten bereid om in dergelijke producten te stappen.

Meer commissie-inkomsten

De vier grootbanken zagen hun commissie-inkomsten uit die beleggingsdiensten verder oplopen - bij KBC bedroeg de toename in België zelfs meer dan 20 procent.

Daar staat tegenover dat dit soort inkomsten bijzonder volatiel is. Blijkt 2018 een tegenvallend beursjaar - februari was alvast niet denderend - dan is het maar de vraag of de Belgische beleggersappetijt nog zo groot blijft.

Belfius en KBC kunnen zich ook minder van de rente afhankelijk maken door nog meer te zetten op hun verzekeringsactiviteiten. Zowel op gebied van schade- als van levensverzekeringen deden beide huizen het vorig jaar goed.

Digitalisering

Tegelijk probeert zowat iedere grootbank ook extra inkomsten aan te boren door nieuwe, digitale diensten aan te bieden. Denk daarbij aan betaalapp’s zoals Payconiq of Itsme, waarbij klanten zich zonder kaartlezer kunnen aanmelden bij een bank of overheid.

De boomende cijfers in smartphonegebruik bij hun klanten, sterkt de grootbanken in hun overtuiging dat ze dankzij dit soort diensten extra inkomsten kunnen genereren. Maar voorlopig volstaan ze nog niet om de aanhoudende rentedruk te kunnen counteren.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Partner content