interview

'Facebook biedt betaaldiensten aan? Behandel het dan als bank'

Ralph Hamers: ‘Zolang er geen volledige Europese bankenunie bestaat, zie ik niet zoveel voordelen in grensoverschrijdende fusies en overnames.’ ©Hollandse Hoogte / Peter Hilz

Nu techgiganten zoals Facebook, Amazon en Google zich steeds nadrukkelijker aan betaaldiensten willen wagen, moeten de financieeltoezichthouders de spelregels aanpassen, zegt ING-topman Ralph Hamers.

ING-topman Ralph Hamers lag de voorbije maanden dan wel onder vuur voor de monsterboete die de Nederlandse bank moest betalen in een aantal witwasdossiers. Maar daar valt niet meteen veel van te merken als hij in Amsterdam met loeiende muziek en onder flitsende spots als keynotespeaker op het hoofdpodium stapt bij Money 2020, een van de populairste fintechvakbeurzen in Europa.

26%
Digitaal bankieren
Liefst 26 procent van de 38 miljoen klanten die ING wereldwijd telt, is nog nooit een bankkantoor binnengestapt.

Hamers, voor de gelegenheid met oranje sneakers, beseft maar al te goed dat hij niet voor een klassiek bankierspubliek spreekt. ‘Amsterdam: how are you doing?’, probeert hij leven in de brouwerij te brengen. Geen reactie. ‘I said... How are you doooing!?’ Dit keer met succes. Na een voorzichtig applaus start de ING-CEO zijn presentatie. De boodschap is bekend: de bank van de toekomst zal volledig digitaal zijn, en die omwenteling gebeurt sneller dan verwacht.

Liefst 26 procent van de 38 miljoen klanten die ING wereldwijd telt, is nog nooit een bankkantoor binnengestapt. En dat percentage zal alleen maar toenemen. Banken moeten zich ook heruitvinden als platformen waar klanten ook kunnen aankloppen voor producten en diensten van andere partijen - vervoer, reizen boeken, parking... - die hun leven vergemakkelijken. Maar om echt succesvol te zijn, moet je er als bank alles aan doen om het vertrouwen van je klanten niet kwijt te spelen, vervolgt Hamers. ‘Als banken nog een voordeel rest in de strijd met hun concurrenten, is het dat wel. Die les hebben we onlangs zelf op een harde manier geleerd.’

Deuk in de reputatie

‘Onze reputatie heeft een stevige deuk gekregen na de gebeurtenissen van vorig jaar’, komt Hamers daar later op terug in een gesprek met verslaggevers in de marge van de conferentie. ‘We bereikten een schikking van 775 miljoen euro met het Nederlandse openbaar ministerie. Dat heeft veel impact gehad. Het bewijst dat we daar voortdurend aan moeten blijven werken. Maar ik stel vast dat ook de nieuwe spelers in de betaalindustrie, de zogenaamde neobanks, met gelijkaardige kwesties kampen. Met dat soort niet- financiële risico’s moeten we allemaal veel beter leren omgaan.’

‘Door de steeds snellere digitalisering moeten we meer dan voorheen inzetten op het hooghouden van onze reputatie. Vergeet niet dat je 24 uur op 24 actief moet zijn. We merken nu al dat we op sociale media worden afgestraft als onze app tussen 2 en 3 uur ’s nachts niet bereikbaar is omdat we een technische update doorvoeren.’

Als reactie op die snellere digitalisering besloot ING twee jaar geleden te herstructureren. Vandaag nog werkt de bank volop aan een eengemaakt IT-platform waarop de Belgische en Nederlandse tak samen nieuwe services ontwikkelen. Dreigen jullie niet te worden  ingehaald door nieuwe spelers terwijl jullie focussen op dat  eengemaakte IT-platform??

Hamers: ‘Net om dat te vermijden hebben we onze tactiek enigszins veranderd. Aanvankelijk wilden we per klantengroep overgaan naar een nieuw platform voor hun bankdiensten én tegelijk ook alle achterliggende IT-systemen verhuizen naar een eengemaakte omgeving. Nu brengen we de klanten in België versneld naar zo’n platform, en maken we pas daarna de omschakeling voor de IT-systemen. Dat betekent wel dat we onze oudere IT wat langer in de lucht moeten houden. Tegelijk versnelden we de ontwikkeling van nieuwe kanalen en producten om geen klanten te verliezen.’

‘Er zit veel kracht in zo’n uniforme aanpak. Een voorbeeld? Onze Filipijnse dochter kon in amper tien maanden tijd een compleet nieuwe mobiele bank uit de grond stampen door allerlei toepassingen die we in andere landen gebruiken met elkaar te combineren. Omdat we steevast met dezelfde computercodes werken, kon die oefening heel snel en efficiënt gebeuren.’

Ondertussen praat ook Facebook met de toezichthouders om een eigen virtuele munt te kunnen lanceren waarmee je betalingen kan doen. Over een disruptief platform gesproken.

Hamers: ‘Over zulke projecten wordt allang gepraat. Als het doorbreekt, zou het inderdaad een enorme omwenteling zijn. Met dergelijke spelers op komst moet de financiële regelgeving wel veranderen. Nu kijken toezichthouders naar wat voor een bedrijf je bent, niet naar wat je doet. ING is een bank, Facebook een socialemediabedrijf, en je wordt dusdanig gereguleerd en belast. Terwijl die redenering omgedraaid moet worden. Als je betaaldiensten aanbiedt, zou je daar op dezelfde manier voor moeten worden behandeld als een bank.’

‘Hetzelfde zie je met PSD2, de Europese richtlijn die niet-financiële spelers toegang verschaft tot betaalgegevens als de klant daar zijn toestemming voor geeft. Op zich geen slechte zaak, het kan leiden tot meer concurrentie. Maar ik vrees dat het Europees Parlement er te weinig op heeft toegezien dat het speelterrein hetzelfde blijft voor iedereen. De richtlijn dreigt ertoe te leiden dat de grote techmaatschappijen nog meer persoonsgegevens kunnen verzamelen. Iets waarvan ze al voldoende hebben, denk ik.’

Volgens experts zal de mix van digitalisering, strengere regel geving en lage rente en leiden tot een nieuwe fusie- en overnamegolf in de sector. ING werd al  gekoppeld aan het Duitse Commerzbank.

Hamers‘Over Commerzbank geef ik geen commentaar. Maar zolang er geen volledige Europese bankenunie bestaat, zie ik niet zoveel voordelen in grensoverschrijdende fusies en overnames. Toezichthouders zullen zich steevast beschermend opstellen ten opzichte van de financiële instellingen van hun land en hun eigen eisen stellen voor bijvoorbeeld de kapitaalbuffers. Daardoor kan je alleen voordelen halen door verder in de kosten te snijden als je zo’n grensoverschrijdende overname zou doen.’

We horen sombere geluiden over de wereldeconomie. Zijn de Europese banken klaar om een nieuwe recessie op te vangen?

Hamers: ‘Banken hebben de voorbije jaren enorm veel werk verricht en hun buffers gevoelig opgekrikt. Als we nu niet klaar zijn voor een crisis, wanneer dan wel? Dat neemt niet weg dat de lage rente weegt op de winstgevendheid. Natuurlijk hebben die lage rentevoeten er ook toe geleid dat bedrijven en de overheid minder financiële problemen kenden. De vraag is hoe we uit die  vicieuze cirkel geraken. Bedrijven kunnen stijgende rentevoeten wel opvangen, denk ik. Of overheden dat ook al kunnen, is een andere vraag.’

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect