Nationale Bank wil dat banken voorzichtiger kredieten toekennen

Pierre Wunsch, de gouverneur van de Nationale Bank. ©BELGA

De regering gaat op vraag van de Nationale Bank de kapitaalbuffers van de banken tijdelijk verhogen omdat de kredietverlening sterk aantrekt. Met zo'n extra buffer kunnen banken minder geld uitkeren aan de aandeelhouders.

Door de lage rente verdienen banken minder aan hun traditionele activiteit: geld ophalen bij spaarders en die middelen uitlenen aan gezinnen en bedrijven. Dat proberen ze te compenseren door meer kredieten toe te kennen. In maart werd 5,7 procent meer krediet toegekend dan een jaar geleden.

De Nationale Bank (NBB) toont zich echter bezorgd over die toename omdat die niet in verhouding staat met de groei van de reële economie. De financiële toezichthouder stelde de regering daarom voor om extra maatregelen te nemen en de zogenaamde contracyclische kapitaalbuffer te activeren. Daarmee zouden banken tijdelijk 0,5 procent meer kapitaal moeten aanhouden, legde gouverneur Pierre Wunsch maandag uit bij de voorstelling van het Financial Stability Report 2019.

Directeur Jean Hilgers van de Nationale Bank verwijst naar de kredietcyclus: 'de groei van de kredietverlening aan niet-financiële ondernemingen in België versnelt gevoelig'. Onlangs heeft België een drempelwaarde van het Europees Comité voor Systeemrisico's (European Systemic Risk Board of ESRB) overschreden. Daardoor wordt zo'n contracyclische kapitaalbuffer aanbevolen.

'Die invoering kan al op 1 juli in werking treden', klinkt het op het kabinet van minister van Financiën Alexander De Croo (Open VLD). 'Het KB is in voorbereiding'. 

'Belangrijk signaal'

Een aantal andere Europese landen hebben ook al zo'n extra kapitaalbuffer van 0,25 procent (Luxemburg) tot 1 procent (Ierland) ingevoerd. Door dergelijke buffers moeten banken meer kapitaal aanhouden, en is er dus minder ruimte voor bijvoorbeeld het uitkeren van dividenden.

Dat er nu een extra kapitaalbuffer komt, betekent niet dat het meteen kapitaalverhogingen zal regenen in de banksector. De Belgische banken zijn de jongste jaren goed gekapitaliseerd en zitten ruim boven de minimumnormen. 'Maar het is een belangrijk signaal', zegt coördinator macroprudentieel toezicht Hans Dewachter.

Recessie

Dewachter wijst erop dat het gaat om tijdelijke extra kapitaalbuffers. Ze remmen de kredietgroei af en worden meteen vrijgegeven als het slechter gaat. Dan hebben banken ruimte om tegenvallers op te vangen en kunnen ze een stabiele kredietverlening aan de reële economie verzekeren.

De Nationale Bank maakte deze ochtend wel een kanttekening bij de effectieve invoering van extra kapitaalbuffers. 'Het is niet evident om extra eisen op te leggen als we naar een recessie gaan. We moeten zien hoe dat evolueert, zegt Wunsch.

Hypotheekleningen

De toezichthouder maant de banken ook opnieuw aan tot voorzichtigheid bij het toekennen van nieuwe hypotheekleningen. De Nationale Bank heeft al twee keer de kapitaalvereisten voor woonleningen verscherpt, maar geeft toe dat dat nog niet veel effect heeft gehad. Banken zijn nog te soepel met de voorwaarden voor kredieten.

De NBB is bezorgd omdat de looptijd en de quotiteit van hypothecaire leningen de laatste jaren is gestegen. Banken kenden veel meer leningen toe voor 90 tot 100 procent van de waarde van de woning.

Dat banken soepeler zijn om gezinnen geld te lenen voor de aankoop van een huis komt door de sterke concurrentie en de lage rente. Het gevolg is wel dat de marges die banken realiseren op hypotheekleningen onder druk staan.

Een lichtpuntje is wel dat de marges op hypotheken de jongste maanden wel wat gestegen zijn. 'Maar we moeten afwachten of dat duurzaam is', zegt Wunsch.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect