analyse

Uw digitale betaling is goud waard

©BELGAIMAGE

Lang was de business van betaalverkeer saaie financiële loodgieterij die zelfs de banken niet interesseerde. Maar na een reeks miljardendeals blijkt er goud door de pijpleidingen te stromen. ‘Als ik uw betaalverkeer ken, weet ik vanuit marketingperspectief eigenlijk alles over u.’

Het is een onzichtbare vorm van comfort in ons hedendaagse, geconnecteerde leven. De hotelkamer die u onlangs in een app boekte voor uw volgende citytrip, of het paar schoenen dat u vanochtend bestelde en dat een koerier morgen aan de deur komt leveren: u hebt ze betaald in enkele simpele stappen die alles bij elkaar hooguit enkele tientallen seconden in beslag namen. Meer is er niet nodig om het geld van uw rekening naar die van de handelaar te versluizen.

Als consument denkt u er allicht niet bij na, maar achter de schermen van elke aankoop schuilt een ketting van grote en kleine financiële spelers en softwarebedrijven die elk een belangrijke schakel vormen in de verwerking van uw betaling. Lang was die betaalbusiness saaie financiële loodgieterij. Banken besteedden er weinig aandacht aan. Ze waren niet geneigd om te investeren in meer klantvriendelijke betalingen omdat er op andere plaatsen in het financiële systeem veel meer geld te verdienen viel.

Net als overal in de banksector krijgen ook de betaal- en fintech bedrijven steeds strengere regels opgelegd.
Arthur Paijens
topman PAY-NXT

Maar door ons veranderende consumptiegedrag en met de komst van vele ‘new kids on the block’, die traditionele banken uitdagen, is sinds kort een goldrush aan de gang op de betaalmarkt. Afgelopen week legde FIS (Fidelity National Information Services, een Amerikaans bedrijf dat verschillende computerdiensten levert aan ruim 14.000 banken) 38 miljard euro neer voor het van oorsprong Britse Worldpay. Het is met voorsprong de grootste deal ooit in de betaalbranche. Ter vergelijking: als de twee Duitse bankreuzen Commerzbank en Deutsche Bank daadwerkelijk fuseren, wat deze week officieel in gang is gezet, heeft die combinatie een beurswaarde van amper 25 miljard euro.

Worldpay connecteert handelaars, zowel online als bakstenen, met het betaalnetwerk en verwerkt meer dan 40 miljard transacties per jaar in ruim 120 valuta. Ooit was het een onderdeel van de Britse Royal Bank of Scotland, maar die stootte de activiteit af in 2010 als een van de voorwaarden om in volle financiële crisis gered te worden met belastinggeld. Worldpay werd opgepikt door een investeringsfirma en in 2017 samengevoegd met een andere betaalgroep.

E-commerce

De markt voor spelers in de onzichtbare backstage van betalingen is volop in beweging. De deal met Worldpay lijkt een antwoord op de move van het eveneens Amerikaanse Fiserv begin dit jaar. In januari betaalde Fiserv, een concurrent van FIS, ruim 19 miljard euro voor First Data, een concurrent van Worldpay. De twee deals lijken dus sterk op elkaar.

Tegelijk gooien andere fintechbedrijven hoge ogen. Het Italiaanse Nexi plant volgende maand een van de grootste Europese beursintro’s van het jaar. De Nederlandse fintechtrots Adyen, die net als Worldpay betaaltechnologie levert voor handelaars, floreert op de beurs van Amsterdam en groeide er in minder dan een jaar naar een marktwaarde van bijna 20 miljard euro. Dat is meer dan die van ABN AMRO, een bankgroep waarvan de stamboom teruggaat tot de 18de eeuw. Volgens de consultancygroep BCG zou de gezamenlijke omzet in de industrie klimmen van 805 miljard dollar in 2010 tot een fabelachtige 2,4 biljoen dollar in 2027.

Toch is ook deze kanttekening nodig: uit de sector komen ook verhalen van hemelbestormers die zich flink vergalopperen. Het Duitse betaalbedrijf Wirecard, dat de voorbije jaren flink furore maakte, zit verwikkeld in een pijnlijk fraudeschandaal waarbij fictieve contracten werden opgesteld om de omzet op te krikken. Toen dat vorige maand uitkwam, verloor Wirecard de helft van zijn beurswaarde.

De opmars heeft volgens experts veel te maken met de explosieve groei in e-commerce. Bij kopen via het internet hoort een zo vlot en frictieloos mogelijk betaalproces, en dat vraagt om innovatie. ‘Vroeger was kopen via het internet een lastig proces. Het liep vaak mis, of je moest op zoek naar je kaartlezer van de bank. Dat is er bijna volledig uit, het gebruiksgemak is in enkele jaren heel veel vooruitgegaan’, zegt Anthony Verhelpen, specialist in betaalsystemen bij de consultant EY.

Garantie

‘E-commerce is ook heel schaalbaar. In een bakstenen winkel moet je fysieke infrastructuur plaatsen, op het internet kan een applicatie meteen internationaal gaan’, zegt Verhelpen. Bovendien is de groei van mobiele betalingen nog het spectaculairst in delen van de wereld waar betaalkaarten veel minder ingang vonden en consumenten rechtstreeks zijn overgestapt naar betalen via de smartphone, zoals Afrika en Azië.

Sinds de komst van kredietkaarten bestaat een gesofisticeerde elektronische betaalketen tussen consument en handelaar, waarbij een winkelier meteen de garantie krijgt dat de koper wel degelijk over voldoende geld beschikt. Een belangrijke rol is daarbij weggelegd voor wat in het jargon de ‘acquirer’ heet: de partij die maakt dat uw geld van uw rekening naar die van de verkoper gaat.

In een wereld van e-commerce worden die ‘acquirers’, zoals Worldpay of Adyen, steeds meer digitaal. Ze zijn de technische verwerkers die een webshop in één klap veel oplossingen tegelijk aanbieden en snel kunnen inspelen op nieuwe technologie. Ze maken winst via commissies per transactie en rekenen over het algemeen lagere kosten aan dan de traditionele kredietkaartuitgevers. Adyen herbergt 250 betaalmethodes in één systeem voor transacties in ruim 150 munteenheden.

De e-commercerevolutie is slechts een van de redenen waardoor de manier waarop we betalen zo drastisch verandert. Ook PSD2, de Europese richtlijn die banken verplicht om derde partijen toegang te geven tot de betaalrekening van hun klanten, is een grote gamechanger. Dat stelt Arthur Paijens, de topman van PAY-NXT, een dochter van de Belgische elektronischedocumentendienstverlener Unified Post, die ook bedrijven betaaloplossingen aanbiedt.

2.400 miljard
Online betalingen
De markt voor online betalingen groeit tegen 2027 naar 2.400 miljard dollar.

‘Door die richtlijn hebben banken geen monopolie meer op de zichtrekening van hun klanten’, zegt Paijens. ‘Noem die zichtrekening gerust het hart van hun business, want voor financiële instellingen is het een van de weinige kanalen waarlangs ze vaak met hun klanten in contact kunnen treden. Door de nieuwe betaalrichtlijn zullen steeds meer andere bedrijven nieuwe diensten enten op het betaalverkeer van die klanten en bedrijven. Natuurlijk zijn de banken daar ook mee bezig. Maar nog te weinig.’

Dat betekent niet dat een pientere fintechstart-up nu zomaar geld als slijk kan verdienen. ‘Het gras is niet per se groener aan de overkant’, lacht Paijens. ‘Net zoals in de banksector krijgen ook betaal- en fintechbedrijven steeds meer regelgeving opgelegd. En dat vergt ook meer investeringen. Bovendien zet de komst van al die nieuwe spelers en nieuwe betaaldiensten toenemende prijsdruk op betalingen.’

Triomf

De miljardendeal tussen FIS en Worldpay werd links en rechts gepresenteerd als dé triomf van de hippe fintechsector. Serie-entrepreneur en fintechpionier Jurgen Ingels heeft daar zijn bedenkingen bij. Samen met ondernemer Michel Akkermans richtte Ingels rond 2000 de specialist in betaalsoftware Clear2Pay op. 14 jaar later verkocht het duo dat beloftevolle bedrijf uitgerekend aan FIS, voor zo’n 375 miljoen euro.

‘Alle respect voor ondernemingen als Worldpay of Adyen’, zegt Ingels. ‘Maar of dit nu de bedrijven zijn die de traditionele banken zullen wegduwen? Dat zou ik niet durven te beweren. Veel innovatie komt er niet aan te pas. Alles draait om grote transactievolumes om enorme cashflows te kunnen halen.’

‘Zo’n gigant als FIS kan je eigenlijk zien als een soort piramidespel’, ziet Ingels het. ‘Het management staat onder enorme druk van de aandeelhouders om te groeien en zo extra beurswaarde te creëren. Marktaandeel winnen doen ze door hun tarieven te verlagen, waardoor ze uiteindelijk gedwongen worden andere spelers over te nemen. Zo krijg je een race naar de bodem waarbij uiteindelijk maar een of twee spelers zullen overblijven. Het verklaart waarom de grote technologische veranderingen vandaag niet in de betalingswereld te vinden zijn. Voor mij ook een van de redenen waarom ik Clear2Pay heb verkocht.’

De innovatie zit vooral in de vele diensten die je aan betaalverkeer kan linken, zoals boekhoudsoftware, facturen, enzovoort.
Jurgen Ingels
oprichter Clear2Pay

Al wil Ingels ook niet gezegd hebben dat veranderingen in onze manier van betalen niet tot disruptie zullen leiden. ‘Maar de innovatie zit in allerhande diensten die je kan linken aan betaalverkeer. Denk aan boekhoudsoftware, de verwerking van facturen, het beheer van cashflows, enzovoort. Je ziet vandaag al fintechbedrijven ontstaan die dashboards lanceren waar al die verschillende diensten samen worden aangeboden.’

De strijd om marktaandeel in te palmen woedt in ieder geval volop. Uit het gevecht om schaalgrootte groeien waarschijnlijk enkele gigantische spelers, voorspellen specialisten. Tegelijk zijn ook de grote techbedrijven er volop mee bezig, maar dan aan de voorkant van de keten. Hier bij ons zijn ze nog maar weinig ingeburgerd, maar Apple, Google en Amazon hebben allemaal hun dienst, waarmee consumenten online kunnen betalen. Deze week nog kondigde Amazon een deal aan met Worldpay, waarbij die laatste de eerste ‘acquirer’ wordt die Amazon Pay toevoegt aan de portfolio.

De mogelijkheden van zulke combinaties tussen de achterliggende pijpleiding en de bekende techreuzen kunnen ver gaan. Zeker als consumenten alleen nog eenvoudiger betalingen willen, bijvoorbeeld via een simpel verzoek aan een slimme luidspreker in huis, of zelfs een slimme koelkast. Of stel dat je op Amazon een paar schoenen hebt bekeken, maar ze uiteindelijk niet hebt gekocht. Enkele weken later weet Amazon dat je loon is gestort, en kan het vragen of je ze alsnog wil kopen.

Uiteindelijk hebben die bedrijven vooral interesse in de onderliggende data, zegt Verhelpen. ‘Als ik uw betaalverkeer ken, dan weet ik vanuit marketingperspectief eigenlijk alles over u.’

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect