Gerecht voert corruptieonderzoek naar DEME

Het corruptiedossier gaat over een contract voor baggerwerken rond de Russische haven van Sabetta. ©BELGAIMAGE

Het gerecht van Oost-Vlaanderen onderzoekt of het baggerbedrijf DEME smeergeld heeft betaald om een groot contract in Rusland van concurrent Jan De Nul af te snoepen.

In maart 2018 vielen speurders binnen op het hoofdkantoor van de baggergroep DEME in Zwijndrecht. Het nieuws over de huiszoeking raakte ’s anderdaags bekend.

Maar niemand - het gerecht noch DEME - liet los wat de speurders zochten. DEME hield het bij een ‘huiszoeking in het bureau van een ex-werknemer van de groep over een baggerproject van enkele jaren geleden’. Sindsdien bleef het stil over de zaak.

Miljoenen dollars smeergeld

De Tijd vernam nu dat er sprake is van een groot corruptieonderzoek. Het gerecht van Oost-Vlaanderen onderzoekt of DEME miljoenen dollars smeergeld heeft betaald om in Rusland een baggercontract in de wacht te slepen. Dat zou zo’n 100 miljoen dollar per jaar waard zijn geweest.

In 2013 kreeg DEME via Mordraga, zijn filiaal in Sint-Petersburg, een contract voor de aanleg van een toegangskanaal naar de haven van Sabetta op het schiereiland Yamal in de Siberische noordpoolregio. Die haven is de uitvalsbasis van de Yamal-lng-terminal, een van de grootste ter wereld, ook voor de export van lng naar Zeebrugge. DEME kreeg het contract via de Russische hoofdaannemer USK MOST van het Russische ministerie van Transport. USK is een van de grootste bouwbedrijven in Rusland.

DEME mocht de werken in 2014 en 2015 uitvoeren. Het snoepte het baggercontract af van zijn Belgische concurrent Jan De Nul, die in 2012 en 2013 op dezelfde locatie baggerwerken uitvoerde.

Het gerechtelijk onderzoek is opgestart nadat concurrent Jan De Nul een klacht bij het gerecht in Oost-Vlaanderen had ingediend.

Het gerecht onderzoekt of een toenmalige regioverantwoordelijke van DEME in Rusland, die in Oost-Vlaanderen woont, zich aan corruptie bezondigde om het contract voor DEME in de wacht te slepen. De top van de Russische hoofdaannemer USK MOST zou in 2013 bereid zijn geweest het baggercontract opnieuw voor enkele jaren aan Jan De Nul te gunnen. Een medewerker van USK MOST moest De Nul gewoon laten weten dat die enkele voorwaarden in zijn offerte moest aanpassen. Maar die boodschap zou nooit zijn doorgespeeld aan De Nul. De top van USK MOST kreeg zo de indruk dat De Nul niet bereid was om zijn offerte aan te passen. Vervolgens is het contract bij DEME beland.

Het gerechtelijk onderzoek moet uitwijzen of de bewuste medewerker van USK MOST dat met opzet heeft gedaan en of hij daarvoor smeergeld kreeg. Als van omkoping sprake is, is de vraag of de toenmalige top van DEME op de hoogte was.

E-mails en geldstromen

De speurders zouden al behoorlijk wat informatie in handen hebben, zoals mailverkeer over het contract binnen DEME. Ze konden ook al een pak geldstromen in kaart brengen. Het zou gaan over miljoenen dollars aan betalingen, ook buiten België en Rusland.

Uiteindelijk kreeg Jan De Nul het baggercontract voor de haven van Sabetta voor 2016-2017. De verdachte medewerker van USK MOST had de Russische groep intussen verlaten. Maar Jan De Nul liet het er niet bij. Het diende in Oost-Vlaanderen de strafklacht in waarmee het gerechtelijk onderzoek op gang kwam.

Het parket van Oost-Vlaanderen bevestigt dat een gerechtelijk onderzoek naar mogelijke corruptie loopt en dat de huiszoeking van maart vorig jaar daarin paste. ‘Voor het overige kunnen we alleen meedelen dat het onderzoek volop bezig is.’

DEME kwam anderhalf jaar geleden al zwaar in opspraak toen bleek dat het Zwitserse gerecht het baggerbedrijf had veroordeeld voor smeergeld in Nigeria. DEME moest zo’n 35 miljoen euro betalen.

DEME-woordvoerster Vicky Cosemans wil geen commentaar kwijt. ‘Om het geheim van het onderzoek niet te schenden, kunnen we geen verdere informatie geven.’ Ook Jan De Nul hulde zich in stilzwijgen.

Niet eerste clash

Het is niet eerste keer dat DEME en Jan De Nul clashen. In 2010 lagen de twee zo heftig in de clinch over een contract van 300 miljoen euro in de Filipijnen dat de lokale pers over ‘the war of the Belgians’ sprak. In ons land vraagt Jan De Nul bij de Brusselse ondernemingsrechtbank de vernietiging van het contract dat de stroomnetbeheerder Elia toewees voor het stopcontact op zee. DEME werd uitverkoren, maar volgens Jan De Nul is er iets verkeerd gelopen bij de gunning.

DEME kwam anderhalf jaar geleden al zwaar in opspraak toen bleek dat het Zwitserse gerecht het baggerbedrijf had veroordeeld voor smeergeld in Nigeria. DEME moest zo’n 35 miljoen euro betalen.

Jan De Nul werd vorig jaar meegesleurd in een Argentijns omkoopschandaal. De Argentijnse partner van de Aalsterse baggeraar heeft toegegeven dat hij 600.000 dollar betaalde voor de verlenging van een lucratief baggercontract in de Argentijnse Parana-rivier. Jan De Nul distantieerde zich van zijn partner en zegt dat de man hun joint venture heeft verlaten.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect