Stikstof bedreigt nu ook havenuitbreiding

©BELGA

De auditeur van de Raad van State adviseert om de uitbreidingsplannen van de Antwerpse haven te vernietigen. Als dat daadwerkelijk gebeurt, loopt het project volgens ingewijden minstens een jaar vertraging op.

'Een horrorscenario', noemt Antwerps burgemeester Bart De Wever (N-VA) het advies van de auditeur van de Raad van State om de omgevingsvergunning voor de uitbreiding van de haven te vernietigen. Hij oordeelt dat er te weinig garanties zijn dat de bijkomende stikstofdepositie door de Extra Containercapaciteit Antwerpen (ECA) geen negatieve invloed zal hebben op de nabijgelegen natuur.

De vorige Vlaamse regering liet enkele jaren geleden acht alternatieven voor de uitbreiding van de Antwerpse haven onderzoeken. Die zit immers bijna aan haar maximumcapaciteit. In 2018 koos de regering voor een negende optie, waarin de bestaande containerterminals worden uitgebreid en waarin ten zuiden van Doel een nieuwe getijdendok wordt gebouwd, het befaamde Saeftinghedok. Op die manier kon het polderdorp Doel gespaard blijven. De nieuwe Vlaamse regering bevestigde die keuze met een voorkeursbesluit.

Maar bij de Raad van State kwamen drie klachten binnen tegen ECA. De auditeur oordeelt dat de klacht van Polder van het Land van Waas gegrond is en de Raad adviseert om de omgevingsvergunning te vernietigen.

Met het advies velt de auditeur een gelijkaardig oordeel als de Raad voor Vergunningsbetwistingen (RvVb) eind februari: het voorlopige Vlaamse stikstofkader uit 2016 is onvoldoende wetenschappelijk onderbouwd.

Dat kader, waarop de omgevingsvergunning voor ECA gebaseerd was, hanteerde de 5-procentnorm: een uitbreiding was toegelaten zolang de stikstofneerslag op nabijgelegen natuurgebieden met hoogstens 5 procent van wat het gebied aankan zou toenemen. Maar zowel de auditeur als de RvVb zegt dat die norm niet wetenschappelijk onderbouwd is. Door de te soepele norm is in 82 procent van de natuurgebieden de drempelwaarde voor stikstof overschreden.

Na de uitspraak van de RvVb kwam de Vlaamse regering eerder deze maand met een omzendbrief met instructies voor vergunningverlenende overheden. Daarin staat dat uitbreidingen in de industrie kunnen zolang de bijkomende stikstofdepositie op de natuur beperkt blijft tot 1 procent van wat een natuurgebied kan verdragen. Een definitieve stikstofregeling wordt nog voor het einde van het jaar verwacht en de kans bestaat dat ook daarin voor de industrie de norm van 1 procent zal gelden.

De Vlaamse regering heeft nu 30 dagen de tijd om een laatste memorie in te dienen, waarmee ze kan reageren op het advies van de auditeur. Als de Raad van State de auditeur volgt, wat meestal het geval is, dreigt een grote vertraging voor het project. Er moet dan een nieuw milieueffectenrapport - dat de extra stikstofdepositie in kaart brengt - worden opgesteld. 'Een milieueffectenrapport opstellen duurt klassiek minstens een jaar', zegt een ingewijde. Volgens sommige milieubewegingen vormt de stikstofkwestie ook een bedreiging voor megaproject Ineos in de Antwerpse haven. 'Er is nood aan duidelijke Vlaamse regelgeving rond stikstofemissies die de Europese natuurnormen respecteert en de verdere ontwikkeling van onze economie toelaat', zegt het Antwerpse Havenbedrijf.

Extra containercapaciteit

Het formele arrest van de Raad wordt pas over zes tot twaalf maanden verwacht. 'Mocht de Raad het advies volgen, dan zou dat zeer, zeer slecht nieuws zijn', zegt schepen van Haven Annick De Ridder (N-VA). 'Op de hoofdkwartieren van de rederijen wordt nu beslist over hun toekomst in de Antwerpse haven. Onze terminals zitten bijna aan de maximale capaciteit, waardoor er minder optimaal kan gewerkt worden', zegt De Ridder. 'Tien jaar geleden sprak men van 2021 als kantelpunt voor het nieuwe dok. We kunnen ons geen vertraging meer veroorloven. Dat is cruciaal voor de Vlaamse economie', zegt De Ridder.

ECA is door het advies niet per se gedoemd. Zelfs al is een nieuw milieueffectenrapport nodig, dan nog kan daaruit blijken dat de stikstofdepositie op de omliggende natuur beperkt is. De initiatiefnemers van ECA - naast de Vlaamse overheid zijn dat de Maatschappij Linkerscheldeoever en Port of Antwerp - zetten de voorbereidingen verder. 'Het advies van de auditeur is geen goed nieuws voor ons proces, maar verandert niets aan de noodzaak van extra containercapaciteit in de haven', zegt Filip Boelaert, de voorzitter van ECA en de secretaris-generaal van het Departement Mobiliteit en Openbare Werken.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud