Advertentie
analyse

3M ziet 'geen verband tussen PFOS en gezondheidsschade bij mens'

De 3M-site in Zwijndrecht waarrond PFOS-vervuiling is vastgesteld. ©BELGA

Er is geen oorzakelijk verband tussen blootstelling aan PFOS en schade aan de gezondheid van de mens. Dat heeft Rebecca Teeters, senior vicepresident van het Amerikaanse 3M, verteld in het Vlaams Parlement. 3M sprak voor het eerst in het publiek over de vervuiling in Zwijndrecht.

'We hebben duizenden documenten publiek gemaakt over mogelijke milieu- en gezondheidseffecten van PFAS, inclusief PFOS', zei de Amerikaanse Teeters dinsdag. 'Veel van die studies monitorden onze werknemers die doorgaans een hogere blootstelling kenden dan de algemene bevolking. Maar decennia van onderzoek hebben geen negatieve gezondheidsresultaten door blootstelling aan PFOS vastgesteld.'

Teeters zei dat tijdens een hoorzitting in het Vlaams Parlement, waar ook wetenschappers en verantwoordelijken van de afvalstoffenmaatschappij OVAM aan het woord kwamen.

De essentie

  • 3M kwam dinsdag in het Vlaams Parlement uitleg geven over de PFOS-vervuiling in en rond zijn fabriek in Zwijndrecht.
  • Het is de eerste keer dat het Amerikaanse bedrijf zich in het openbaar uitspreekt over het dossier.
  • Volgens de directie is er geen verband tussen PFOS en de gezondheid van de mens.
  • Vrijdag start een onderzoekscommissie naar het dossier.

Het chemiebedrijf ligt al een tijd onder vuur wegens de hoge PFOS-concentraties die in de buurt van zijn fabriek in Zwijndrecht en op de Antwerpse Linkeroever zijn vastgesteld. Die zijn volgens experts schadelijk voor het milieu en de gezondheid van de mensen in de buurt.

3M zette de productie van het gecontesteerde 'forever chemical' PFOS in 2002 stop. Maar op en rond de fabriekssite worden nog altijd heel hoge concentraties PFOS gevonden. Dat heeft implicaties voor de landbouwers in de buurt en voor de Oosterweelwerken. Op de plaats waar de tweede Scheldetunnel wordt gebouwd, blijkt de grond hoge concentraties PFOS te bevatten, wat de werkingskosten - de grond moet veilig worden geborgen - de hoogte injaagt.

We blijven de bodem en het grondwater op en nabij de fabriek in Zwijndrecht remediëren.
Rebecca Teeters
Senior vicepresident 3M

De boodschap van 3M is niet nieuw. Begin juni liet het bedrijf al expliciet in een mail aan De Tijd weten dat bij zijn werknemers geen negatieve gezondheidseffecten waren vastgesteld door blootstelling aan PFOS. Het was wel de eerste keer dat het zijn boodschap in publiek bracht.

Ratten

Teeters erkende dat bij ratten in labo's een causaal verband was opgedoken tussen de 'vervuiling' met PFOS en de gezondheid van de beesten. 'Maar de hoeveelheid PFOS in het lichaam van de ratten lag 8.000 keer hoger dan die bij de Vlaamse bevolking.' Teeters hamerde erop dat er geen verband is tussen de inname van PFOS in het lichaam en kanker.

3M zal volgens haar niettemin alles doen om de huidige regelgeving te volgen. De Amerikaanse beloofde de bodem en het grondwater op en nabij de fabriek te blijven 'remediëren' en te doen wat nodig is. Ze legde niet uit wat ze met 'remediëren' bedoelde.

Wie wist wat over PFOS?

De productie van de chemische stof PFOS heeft de bodem rond de 3M-fabriek in Zwijndrecht decennialang vervuild. Dit overzicht loodst u door alle belangrijke momenten, van de stopzetting van de productie in 2002, tot de politieke commotie vandaag.

'We blijven verder actie ondernemen', zei ook Peter Vermeulen, de directeur van 3M Europa. 'Met OVAM hebben we een overeenkomst om de zwaar verontreinigde grond van Oosterweel te bergen en te behandelen.' 3M betaalt 75.000 euro voor de aanleg van een berm van ruim 1 kilometer lang en 6,5 meter hoog op zijn site, waarin de zwaarst vervuilde gronden worden opgeborgen. Peanuts volgens critici, die vinden dat 3M voor alle vervuilingskosten moet opdraaien. Vermeulen gaf aan dat 3M nog extra middelen en bedragen zal investeren 'om de milieudoelstellingen te bereiken'. Bedragen noemde hij niet.

Vermeulen noemde de eerste resultaten van stalen die de bodemsaneringsdeskundige Arcadis in opdracht van OVAM nam in Antwerpen, Beveren en Zwijndrecht 'bemoedigend'. De stalen tonen aan dat in een straal van vier kilometer rond de 3M-site de bodemsaneringsnorm niet wordt overschreden in woongebieden. Dat is wel het geval in agrarisch en natuurgebied.

Vermeulen: 'De resultaten liggen ook ver onder de waarden in de werfzone van het Oosterweelproject.' Om de gebieden te identificeren waar een risico-evaluatie moet worden uitgevoerd, is volgens hem bijkomend onderzoek nodig. 'We blijven daarvoor samenwerken met OVAM. We voelen ons betrokken bij de gemeenschap waarin we wonen en werken en nemen de zaak heel ernstig. We zullen een beroep doen op de wetenschap om antwoorden te geven op de vele vragen.'

Schadelijk

We moeten op korte termijn niet in paniek slaan, maar we mogen de vervuiling niet laten zoals ze is, omdat het effect chronisch is.
Bart Bautmans
Expert Agentschap Zorg en Gezondheid

Tijdens de hoorzitting kwamen ook wetenschappers en experten - onder wie enkele uit Nederland - aan het woord. Meerderen van hen - zoals UA-professor Greet Schoeters - gaven aan dat hoge concentraties PFOS in het lichaam leverschade, schildklierproblemen, een lager geboortegewicht en een lagere vaccinatierespons kunnen veroorzaken. Volgens Bart Bautmans van het Agentschap Zorg en Gezondheid heeft PFAS een grote impact op het afweersysteem van de mens en 'krijgen we van alle kanten meer PFAS binnen in ons lichaam dan er we er na een tijd uitkrijgen'. 'Maar het is geen acuut probleem. We moeten op korte termijn niet in paniek slaan, maar we mogen de vervuiling niet laten zoals ze is, omdat het effect chronisch is.'

Vrijdag start een parlementaire onderzoekscommissie over het 3M-vervuiling. Vlaams minister van Omgeving Zuhal Demir (N-VA) heeft al laten weten dat ze de 'vervuiler wil laten betalen'. De commissie moet uiterlijk eind januari een eindverslag klaar hebben.

3M moest in de VS al voor honderden miljoenen dollars schadevergoedingen betalen voor de opkuis van PFOS-verontreiniging.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud