Leuvens kristal helpt meer te halen uit aardolie

Betere katalysatoren kunnen de aardolieraffinage productiever en duurzamer maken. ©Hollandse Hoogte / Flip Franssen

De raffinage van aardolie en andere chemische processen kunnen een stuk efficiënter en schoner dankzij Leuvense technologie. De universitaire start-up Zeopore haalde er enkele miljoenen mee op.

Zeoliet is een mineraal dat een belangrijke rol speelt in de efficiëntie, en daarmee ook de duurzaamheid, van (petro)chemische processen. Het gesteente, dat in zijn natuurlijke vorm onder meer gebruikt wordt in kattenbakvulling, bestaat uit silicium-, aluminium- en zuurstofatomen die in een regelmatige kristallijne structuur geschikt zijn.

Het zeoliet voor industrieel gebruik wordt kunstmatig gemaakt om een hoge zuiverheid en een ideale structuur te krijgen. Het doet al decennialang dienst als katalysator in de aardolieraffinage en de petrochemie, en recenter ook in hernieuwbare toepassingen zoals biomassaconversie en de chemische recyclage van plastic.

Schaalbaar

Bedrijven in die sector zijn in een race verwikkeld om het meest efficiënte zeoliet te ontwikkelen. Een belangrijke methode daarin is ‘mesoporisatie’, het verbeteren van de poreuze structuur van het zeoliet. Een beetje zoals een spons waarin extra gaatjes worden gemaakt om de zuigkracht te verhogen.

50 miljard
markt
Zeopore opent met zijn nieuwe technologie potentieel een markt opent van ruim 50 miljard dollar

Rive Technology, een spin-out van het Amerikaanse MIT-instituut die vorig jaar werd overgenomen door de katalysespecialist W.R. Grace, ontwikkelde al eerder een proces om extra poriën in zeoliet te maken. Zeopore Technologies zegt dat het een nog betere methode heeft ontwikkeld. De spin-out van de KU Leuven bouwt voort op de kennis van het Centrum van Oppervlaktechemie en Katalyse van professor Bert Sels.

‘Het proces van Rive is weinig duurzaam en niet voor elke toepassing geschikt. Ze gebruiken dure en milieubelastende additieven die je na gebruik ook weer van het zeoliet moet verwijderen. Ons technologieplatform vermijdt het gebruik van die additieven en is bovendien veel beter schaalbaar’, klinkt het.

Keukengeheimen

Wat dat proces precies inhoudt, behoort tot de (gepatenteerde) keukengeheimen van het bedrijf. ‘Postsynthetische behandelingen in waterige oplossingen in combinatie met stoom’, is het enige wat technologiedirecteur Danny Verboekend erover kwijt wil. Verboekend specialiseerde zich als academicus in het gebruik van mesoporeuze zeolieten als katalysator voor industriële processen.

Zeopore zegt dat zijn methoden niet alleen economisch rendabel en schaalbaar zijn, maar ook toelaten meer maatwerk af te leveren. ‘Er bestaan verschillende raffinageprocessen, afhankelijk van de grondstof en het gewenste eindproduct. Wij kunnen het zeoliet voor elk van die processen optimaliseren door poriën van verschillende groottes te maken. In enkele weken tijd kunnen we de ideale receptuur aanmaken voor een industriële toepassing’, legt CEO Kurt Du Mong uit.

Daarnaast zoekt Zeopore ook naar de beste zeolieten voor de omzetting van hernieuwbare grondstoffen, zoals biomassa en plastic afval. Die markt is sinds enkele jaren aan het groeien. Het bedrijf verwacht dat verbeterde zeolieten er een essentiële rol in gaan spelen.

Crackers

Achter de scheikunde op nanoschaal schuilt een enorm economisch potentieel. ‘De katalyse maakt minder dan twee procent uit van de kost van raffinage, maar heeft wel een grote impact op het rendement. Elke verbetering van de katalysator levert dus een grote toegevoegde waarde. Je mag rekenen op 50 miljoen dollar per jaar per installatie.’ Wereldwijd zijn er een duizendtal zogenaamde crackers actief, installaties om ruwe aardolie te raffineren tot bruikbare producten. Zeopore opent potentieel dus een markt opent van ruim 50 miljard dollar.

Zo ver is het bedrijf vandaag nog niet. ‘We zitten in de fase dat we samen met industriële multinationals unieke katalysatoren ontwikkelen. We hebben ook al een aantal overeenkomsten gesloten die de voordelen hebben aangetoond, en die ons op korte termijn inkomsten opleveren. Over twee à vier jaar verwachten we in de fase te komen waarin we onze recepturen in licentie geven aan grote bedrijven’, zegt Du Mong.

Meerdere miljoenen

In principe maakt Zeopore gebruik van de installaties van partnerbedrijven, maar het sluit niet uit dat het een eigen installatie bouwt om zelf bewerkingen uit te voeren en producten in de markt te zetten.

Over twee à vier jaar verwachten we in de fase te komen waarin we onze recepturen in licentie geven aan grote bedrijven.
Kurt Du Mong
CEO Zeopore

Om de periode tot een winstgevend zakenmodel te overbruggen, haalde Zeopore onlangs ‘meerdere miljoenen’ op bij het Sustainable Chemistry Fund van de Leuvense durfkapitaalgroep Capricorn Partners en bij de bestaande aandeelhouders Innovation Fund, Gemma Frisius en KU Leuven.

‘Met ons fonds beleggen we in chemische technologie die de wereld duurzamer kan maken, onder meer door efficiënter met grondstoffen om te springen. Zeopore past perfect in die filosofie dankzij de combinatie van CO2-reductie in de huidige petrochemie en het potentieel in hernieuwbare grondstoffen’, zeggen fondsbeheerders Wouter Van de Putte en Rob van der Meij, die zelf carrière heeft gemaakt in de chemie- en katalysesector.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud