Lucratief Chinees rookrijk ontgrendelt zijn poorten

In China komt roken steeds meer in een slecht daglicht, maar het blijft de grootste rooknatie ter wereld. ©AFP

Een dochter van het Chinese staatstabaksbedrijf gaat naar de beurs. Bijna de helft van alle sigaretten in de wereld wordt door Chinezen opgerookt. 'Roken wordt minder populair, maar China blijft een rokersland.'

China is de grootste sigarettenmarkt ter wereld, en ook de meest gesloten. Buitenlandse tabaksmultinationals zoals British American Tobacco (Lucky Strike) of Altria (Marlboro, L&M) probeerden er actief te worden, maar kregen het deksel op de neus. 98 procent van de sigaretten die Chinezen roken, komen van één bedrijf dat volledig in handen is van de staat: China National Tobacco.

Stilaan gaat de Chinese sigarettenmarkt open. Binnenkort kunnen beleggers op de beurs aandelen kopen van China Tobacco International, een dochter van het Chinese staatstabaksbedrijf.

98%
Monopolie
98 procent van de sigaretten die Chinezen roken, komen van één bedrijf dat volledig in handen is van de staat.

Die divisie koopt in de hele wereld tabak en verkoopt die door aan zijn moederbedrijf, die er sigaretten van maakt. Andersom verkoopt China Tobacco International tabak die in China geteeld werd aan buitenlandse bedrijven.

Daarnaast exporteert het Chinese sigaretten naar taxfreewinkels in Aziatische landen. Het gaat om merken waar u nog nooit van gehoord heeft - zoals Red Pagoda Mountain en Double Happiness - maar ze staan in de top 10 van grootste sigarettenmerken wel broederlijk naast andere dampende kaskrakers als Marlboro, L&M en Lucky Strike.

2.500 miljard sigaretten

Met al die activiteiten boekte het bedrijf vorig jaar 7,8 miljard Hongkongse dollar (875 miljoen euro) omzet en 348 miljoen Hongkongse dollar nettowinst. Dat is een peulschil van de cijfers van het moederbedrijf.

7%
Belastingen
De tabaksindustrie is volgens het persbureau Bloomberg elk jaar goed voor 7 procent van de Chinese belastinginkomsten.

Hoeveel China National Tobacco precies verkoopt, is niet helemaal duidelijk. In 2012 raakte bekend dat het bedrijf goed was voor 770,4 miljard yuan (99 miljard euro) omzet en 117,7 miljard yuan nettowinst. De tabaksindustrie is volgens het persbureau Bloomberg elk jaar goed voor 7 procent van de Chinese belastinginkomsten.

Jaarlijks verkoopt het bedrijf 2.500 miljard sigaretten. '40 tot 45 procent van alle sigaretten ter wereld wordt in China verkocht', zegt Luk Joossens, een tabaksexpert van AECL, de koepel van kankerfederaties, waaronder het Vlaamse Kom op tegen Kanker.

47,6 procent van de mannelijke Chinezen boven de 15 jaar rookt (en 1,8% van de vrouwen), blijkt uit cijfers van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) van de Verenigde Naties. Ter vergelijking: in België gaat het om 26,5 procent van de mannen en 20 procent van de vrouwen. En in Turkije - waar mensen 'roken als een Turk' - om 39,5 procent van de mannen en 12,4 procent van de vrouwen.

Miljoenen doden

Maar de vraag rijst of het Chinese rookrijk niet bijna uit is, en of een aandeel in het Chinese rookstaatsbedrijf op lange termijn interessant is. Roken komt ook in China in een slecht daglicht.

40 tot 45 procent van alle sigaretten in de wereld worden in China verkocht.
Luk Joossens
Tabaksexpert

Steeds meer Chinezen beseffen dat ze door te roken een verhoogde kans hebben op kanker en andere gezondheidsproblemen. Als het zo doorgaat, sterven volgens de WHO tussen nu en 2030 elk jaar 2 miljoen Chinezen aan de gevolgen van roken.

Daarom grijpt de overheid in. In de afgelopen jaren werd roken in ziekenhuizen, hotels en restaurants verboden in grote Chinese steden zoals Peking, Shanghai en Shenzen.

Kentering

De meest recente cijfers van China Tobacco International doen vermoeden dat er iets verandert. In de eerste negen maanden van 2018 boekte het bedrijf 5,1 miljard Hongkongse dollar omzet. Dat is 21 procent minder dan in dezelfde periode een jaar eerder.

2 miljoen
Doden
Als het zo doorgaat, sterven volgens de WHO tussen nu en 2030 elk jaar 2 miljoen Chinezen aan de gevolgen van roken.

'Er is sinds twee tot drie jaar een kentering zichtbaar', zegt Joossens. 'Het is nog afwachten of die trend duurzaam is. Het rookverbod in grote steden wordt amper gecontroleerd. De houding van de Chinese overheid is ambigu. Ze heeft bijvoorbeeld gezegd dat ze het belangrijke verdrag tegen sigarettensmokkel zal ondertekenen, maar ze heeft dat nog altijd niet gedaan.'

Bovendien zijn de belastingen op roken erg laag. Wie in China een pakje sigaretten koopt, betaalt daar gemiddeld 1,50 dollar voor, rekende onderzoeksbureau FT Confidential Research uit. Er staan ook geen gezondheidswaarschuwing en gruwelfoto's op, zoals in het Westen.

Uit hetzelfde onderzoek blijkt dat er in 2015 en 2016 minder sigaretten werden verkocht dan het jaar voordien, maar in 2017 steeg de verkoop weer. Het lijkt er niet op dat de Chinezen de sigaret, die ook een statussymbool is, snel aan de kant zullen leggen.

Verslaafde klanten

En zelfs als dat zou gebeuren hoeft dat niet noodzakelijk nadelig te zijn voor bedrijven en beleggers. In de westerse wereld roken steeds minder mensen, maar de winst van de tabaksbedrijven neemt wel toe.

Klanten zijn verslaafd. Daarom kunnen tabaksbedrijven hun prijzen verhogen en meer winst maken in een dalende markt.
Luk Joossens
Tabaksexpert

In de eerste negen maanden van 2018 daalde de omzet van Altria met 1,2 procent naar 19,3 miljard dollar. De nettowinst steeg met 8,7 procent naar 5,7 miljard dollar.

Tabaksbedrijven hebben het voordeel dat ze zeer trouwe klanten hebben, want ze zijn letterlijk verslaafd aan hun producten. 'Daarom kunnen ze zeker in rijke westerse landen hun prijzen zonder veel problemen verhogen', zegt Joossens. 'Zo stijgen de winstmarges zelfs in een dalende markt.'

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect