Fosfine op Venus kan wijzen op buitenaards leven

Venus is de tweede planeet vanaf de zon. ©via REUTERS

Het blijft onwaarschijnlijk, maar de kans bestaat dat de aarde niet de enige planeet is waar leven voorkomt. Wetenschappers ontdekten in de atmosfeer van Venus fosfine, die mogelijk geproduceerd is door bacteriën.

Het is de heilige graal van de astronomie: achterhalen of er buitenaards leven is. Een internationaal team van Britse en Amerikaanse wetenschappers heeft daartoe een mogelijke piste gevonden. Ze ontdekten fosfine, een kleurloos, ontvlambaar en giftig gas, in de atmosfeer van Venus.

Wetenschappers troffen de fosfine-molecule aan in de atmosfeer van Venus. ©AFP

De vondst van de zeldzame molecule kan erop wijzen dat er microben, piepkleine vormen van leven, in de wolken van de planeet zweven. Fosfine of fosforwaterstof wordt geproduceerd door bepaalde soorten anaërobe bacteriën.

Het team van onderzoekers ontdekte een eerste spoor van fosfine via een observatie met de James Clerk Maxwell-telescoop vanop de Mauna Kea-vulkaan op Hawaï. Bij een tweede observatie vanuit Chili, met behulp van 45 telescopen, zagen ze bevestiging voor de aanwezigheid van de zeldzame stof in de atmosfeer van Venus.

De onderzoekers sluiten uit dat de stof afkomstig is van bliksem of vulkanen, die eveneens een kleine hoeveelheid fosfine kunnen doen vrijkomen. In de dampkring van Venus zou 10.000 keer zoveel fosforwater zitten als zulke bronnen kunnen vrijgeven. Ook zonlicht of mineralen die vanaf het oppervlak naar boven worden geblazen, kunnen die grote hoeveelheid niet verklaren.

Geen onomstotelijk bewijs

De aanwezigheid van fosfine is evenwel geen onomstotelijk bewijs van leven op Venus. Dat fosfine ontstaat door microben is één optie, maar nog veel andere chemische scenario's, die we nog niet kennen, zijn plausibel.

De onderzoekers spreken dan ook van een 'mogelijk teken van leven'. Uitsluitsel over de aanwezigheid van leven kan pas gegeven worden door naar Venus een ruimtesonde te sturen, die daar onderzoekbare stalen kan afnemen.

'Het vinden van fosfine op Venus was een onverwachte bonus', zegt de onderzoekster Clara Sousa Silva. Wetenschappers zagen Venus immers nooit als een kanshebber voor buitenaards leven. De gemiddelde temperatuur op het oppervlak is 500 graden, de luchtdruk is er 92 keer groter dan op aarde en in de lucht hangen dikke wolken zwavelzuur. Weinig gunstige omstandigheden voor organismen.

Hoewel de wolken 52 à 62 kilometer boven het aardoppervlak met een temperatuur van 30 graden leefbaar zijn voor bacteriën, rest de vraag hoe die de zuurte van de omgeving kunnen overleven. 'Op aarde kunnen sommige microben 5 procent zuur in hun omgeving aan. De wolken van Venus bestaan vrijwel helemaal uit zuur', zegt Sousa Silva. Dat er toch fosfine aanwezig is in de atmosfeer, kan er volgens wetenschappers op wijzen dat er een bron is die de stof opnieuw aanmaakt en bacteriën er dus toch kunnen gedijen.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud