Satellieten van Leuvense ingenieur leveren weerdata aan NASA

Met de hulp van 88 minisatellieten van zijn satelliet- en databedrijf Spire Global wordt de Belg Jeroen Cappaert leverancier van weerdata voor de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA. Tegelijk hield hij tijdens de lockdown uw weerbericht mee overeind.

De lockdown was een tegenvaller voor Frank Deboosere en co. Vliegtuigen bleven aan de grond. Maar vliegtuigen zijn, naast weerballonnen, satellieten en weerstations, cruciaal voor het inzamelen van weerdata. Ze meten tijdens het opstijgen, de vlucht en het landen continu de staat van de atmosfeer. Het Europese weercentrum ECMWF ontving tussen 3 en 23 maart 65 procent minder weerrapporten van commerciële vluchten. Ons eigen KMI bouwt zijn voorspellingen deels op dat ECMWF-weermodel. Het weer voorspellen werd plots een pak moeilijker.

Een tegenvaller voor Deboosere, maar een kans voor de Leuvense ingenieur Jeroen Cappaert, medestichter en technisch brein van het satelliet- en databedrijf Spire Global. Dat sprokkelt met minisatellieten data in een lage baan om de aarde. Spire Global bood het ECMWF en het Britse UK Met aan met zijn eigen data de weggevallen vliegtuigdata te compenseren. Dat werd in dank aanvaard.  Maar de echt grote slag werd in de Verenigde Staten geslagen. Spire Global is een van de eerste private bedrijven die weerdata mag leveren aan de ruimtevaartorganisatie NASA, voor een contract van minstens een jaar, ter waarde van 7 miljoen dollar. 

Bio Jeroen Cappaert

> Afgestudeerd in 2011 als burgerlijk ingenieur werktuigkunde aan de KU Leuven en in 2012 aan de International Space University in Straatsburg

> In 2012 korte tijd actief als onderzoeker naar minisatellieten bij het NASA Ames Research Center op de iconische luchtvaartbasis Moffett Field in Californië in de VS

> In 2012 medeoprichter van Spire Global, een bedrijf dat 88 minisatellieten in de ruimte heeft voor het sprokkelen van data voor de scheepvaart en weervoorspellingen.

> Spire Global haalde al 175 miljoen dollar aan startkapitaal op en stelt 250 werknemers te werk in de VS, Schotland, Luxemburg en Singapore. Plant beursgang eind volgend jaar.

Het contract is voor Cappaert een beetje ‘thuiskomen’. Spire Global zag het levenslicht toen hij midden 2012 op een NASA-basis in Californië onderzoek deed naar ‘cubesats’, minisatellieten die in een lage baan om de aarde cirkelen. ‘Al sinds het begin van de jaren 2000 loopt daar onderzoek naar. Wij dachten: laat ons dat gewoon commercialiseren.’ ‘Wij’, dat waren Cappaert, Peter Platzer en Joel Spark. In een cafeetje in het Franse Straatsburg, waar de International Space University huist, hadden ze een paar maanden eerder hun visie neergekrabbeld.

Die komt hierop neer: noem Spire Global geen satelliet-, maar een databedrijf. ‘De kracht van ons bedrijf is dat we met onze minisatellieten data kunnen verzamelen voor tal van industrieën', stelt Cappaert. De scheepvaart is een voorbeeld. Met de minisatellieten traceert Spire Global de bewegingen van schepen wereldwijd, en vat die samen in één globale database. Dat is zeer waardevolle informatie voor havens en rederijen. ‘Het wordt nog beter als je die data kan kruisen met weerdata’, zegt Cappaert. Havens en rederijen kunnen zo ramen hoe lang schepen nog onderweg zullen zijn. 

Zo simpel als dat klinkt, zo lang was de weg daarnaartoe. Spire Global kreeg in juni 2012 bij de eerste crowdfunding 106.330 dollar voor de eerste prototypes. Een jaar later gingen de eerste twee minisatellieten de lucht in en belandden de eerste data op de Spire-servers. Acht jaar later heeft het bedrijf al 175 miljoen dollar aan kapitaal getankt en heeft het 88 mini-satellieten in zijn arsenaal. Nog dit jaar gaan vier extra exemplaren de lucht in. Die produceert het voor 90 procent zelf in het Schotse Glasgow. Het is ook daar dat Cappaert, in 2016 nog op de lijst met 30 beloftevolle wetenschappers onder 30 jaar van het zakentijdschrift Forbes, kantoor houdt. 

Welke weerdata verzamelt Spire?

De weerdata die Spire voor de NASA verzamelt, zijn 'radio-occultatiedata'. Occultatie is het fenomeen dat je soms aanschouwt als de zon 's avonds achter de horizon verdwijnt. Die stralen 'breken' dan. Spire kan aan de hand van de hoek waarin de signalen van gps-satellieten gebroken worden de temperatuur, de vochtigheid en de luchtdruk op die plek berekenen. Het doet dat voor verticale kolommen, vanop de grond tot 35 kilometer hoogte, om de honderd meter.

De interesse van Amerikaanse overheidsagentschappen zoals de NASA, maar ook de NOAA (waterwegen en oceanen), is bijzonder welkom voor het bedrijf. ‘We verkochten al weerdata aan rederijen, kustwachten en verzekeringsmaatschappijen.’ Maar de Amerikaanse overheden waren tot nog toe zeer terughoudend om data van bedrijven te gebruiken. Ze hebben hun eigen satellieten. Dat verandert. ‘Ze zijn geprikkeld om ook met commerciële data te werken. We hebben onze data eerst ter beschikking gesteld voor tests, om te kijken of die evenwaardig waren aan de hunne.'

Dat bleek voor de NASA het geval te zijn. Ook de eerste signalen bij de NOAA zijn positief. De data van Spire Global en rivaal GeoOptics zouden vooral de weersvoorspellingen op korte termijn kunnen verbeteren, zo citeerde de krant The Washington Post het agentschap. Nog voor het eind van het jaar moet duidelijk zijn of Spire Global ook daar in de prijzen valt. Het overheidsagentschap heeft dit jaar 5 miljoen dollar om commerciële weerdata te kopen. Dat is nog altijd een fractie van wat de NOAA elk jaar besteedt aan de eigen weersatellieten: meer dan 1 miljard dollar. 

Met de minisatellieten traceert Spire Global de bewegingen van schepen wereldwijd en vat samen die in één globale database. Dat is zeer waardevolle informatie voor havens en rederijen.

De samenwerking mag dan wel beperkt zijn, volgens Cappaert is ze van belang. ‘Het gaat ons niet alleen om het sprokkelen van de data, we moeten ze ook kunnen verwerken en aanleveren.' Het datahart van het bedrijf ligt in Luxemburg. ‘We werken er op onze data-integratie met klanten. Al houden we het eenvoudig. We maken data ‘proper’ en kruisen ze eventueel met andere bronnen. In de scheepvaart gaat het om data van andere schepen of kustwachten. Zelf data visualiseren doen we niet.’ 

Luxemburg heeft een belangrijke status veroverd in de groep, die wereldwijd 250 mensen tewerkstelt in kantoren in het groothertogdom, de VS, Schotland en Singapore. Eind 2017 vestigde Spire Globe zijn Europese hoofdkantoor in Luxemburg, nadat het investeringsfonds van de ministaat, het Luxemburg Future Fund, had deelgenomen aan een kapitaalronde van 70 miljoen dollar. De kans bestaat dat de Luxemburgers binnen afzienbare tijd kunnen cashen. Bij de recentste kapitaalronde, die in september vorig jaar 40 miljoen dollar opbracht, kondigde topman Platzer aan dat er een tijdspad is om het bedrijf binnen twee jaar naar de beurs te brengen. 

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud