Advertentie

'Belgische douane is te streng'

Verladers vinden de Belgische douane veel te streng. 'Elke fout wordt meteen bestraft.' ©BELGA

De Belgische douane is veel te streng, is bij de Belgische bedrijven te horen. En de boetes voor administratieve fouten zijn buiten proportie. 'Daardoor verhuizen logistieke stromen naar het buitenland.'

Aan de universiteit van Antwerpen vindt donderdag een studiedag plaats over de herziening van het sanctiebeleid van de Belgische douane. Dat behoort, zo zeggen de Belgische bedrijven, tot de strengste van Europa. Enkele jaren geleden werd een herenakkoord gesloten tussen de werkgeversorganisatie Voka, de expeditiesector en de scheepsagenturen om dat sanctiebeleid soepeler te laten verlopen, maar in de praktijk blijkt daar weinig van in huis te komen. In het regeerakkoord staat nochtans dat er in overleg met de privésector een hervorming van het douanesanctiebeleid moet komen.

De essentie

  • In Antwerpen vindt donderdag een studiedag plaats over de herziening van het sanctiebeleid van de Belgische douane. Daar gaan voor het eerst de privésector, professoren, advocaten, magistraten en de douane in overleg.
  • De Belgische douane behoort volgens de bedrijfswereld tot de strengste van Europa.

'De Belgische douane is veel te streng', zegt Jef Hermans, de topman van het Belgische douanedienstenbedrijf Portmade. 'Voor de minste administratieve fout in je aangifte krijg je een boete van 125 tot meer dan 5.000 euro. Daarmee is België veel strenger dan onze buurlanden.'

Portmade voert douaneaangiften uit voor rederijen, logistieke en grote industriële bedrijven en is een van de grote in de Benelux. Het heeft kantoren in Antwerpen, Rotterdam, Zeebrugge en Luik en voert per jaar ongeveer 1 miljoen aangiften uit.

Nederland

'In Nederland werkt de douane veel meer remediërend', zegt Hermans. 'Een bedrijf dat fouten maakt bij zijn aangiftes, wordt daarop aangesproken, krijgt een verbeteringstraject aangeboden en als dat lukt, volgt er geen boete. De Belgische douane staat daar niet voor open. Hier wordt elke fout onmiddellijk bestraft. Om een idee te geven: de afgelopen drie jaar betaalden we in Nederland nul euro boete, in België 300.000 euro. Gelukkig kunnen we dat doorrekenen aan onze klanten.'

Hermans kaart het 'repressieve sanctiebeleid' van de douane al meer dan tien jaar aan. 'De Belgische douane is een tikmachine. De douaneadministraties in onze buurlanden enten hun beleid op het faciliteren van bedrijven, de Belgische douane focust naar mijn gevoel vooral op het faciliteren van de Schatkist', zegt hij streng.

'Het gevolg is dat veel bedrijven naar het buitenland trekken om goederen in- of uit te klaren. 'Ik ben er zeker van dat het strafbeleid van de Belgische douane een negatieve invloed heeft op de logistieke stromen hier. Veel bedrijven trekken naar Frankrijk of Nederland omdat de douane daar meewerkt om oplossingen te bereiken.'

Voor de minste administratieve fout in je aangifte krijg je een boete van 125 tot meer dan 5.000 euro.
Jef Hermans
Managing director Portmade

Hermans is ervan overtuigd dat de top van de douane - met aan het hoofd administrateur-generaal Kristian Vanderwaeren - de noodzaak van de minder strenge aanpak inziet. 'Maar het is niet makkelijk. De douane is een grote tanker die al jaren in een bepaalde richting vaart. Die koers wijzigen vergt een mentaliteitsverandering. De Belgische douane past de letter van de wet heel strikt toe. Vul je een verkeerde benaming in voor een lading - je schrijft tafels en stoelen maar je vergeet bijzettafeltjes - dan riskeer je meteen een boete van 250 euro. Dat is mierenneukerij.'

Hermans vindt het heel frustrerend te moeten vechten tegen een openbare dienst 'waarvoor we allemaal betalen'. 'We willen aanzien worden als partners. Samen met de expediteurs- en de scheepvaartvereniging doen we veel inspanningen om verdachte zendingen te melden, screenings uit te voeren en ons land te vrijwaren van drugs, fraude en oorsprongsvervalsing. Via allerlei platformen delen we informatie over goederen die binnenkomen en buitengaan. Maar zodra bij een aangifte een fout wordt gemaakt, worden we door de douane met de hamer op het hoofd geklopt.'

Je riskeert voor de kleinste administratieve fout correctioneel te worden vervolgd en bij wijze van spreken naast de grootste misdadigers op de strafbank te belanden.
Jan Van Wesemael
Douane-expert Voka

'Elke overtreding tegen de douane wordt in ons land strafrechtelijk vervolgd voor de correctionele rechtbank', legt Jan Van Wesemael, douane-expert van Voka, uit. 'Tenzij je je neerlegt bij de boete en betaalt. Aanvaard je geen minnelijke schikking, dan riskeer je voor de kleinste administratieve fout correctioneel te worden vervolgd en bij wijze van spreken naast de grootste misdadigers op de strafbank te belanden. De boetes die je moet betalen, liggen bovendien soms tien keer hoger dan in onze buurlanden.'

'We horen dagelijks verhalen van logistiekedienstverleners die hun klant een paar honderd euro vragen voor de douaneafhandeling en nadien worden geconfronteerd met boetes van 10.000 tot 100.000 euro. Het is niet verwonderlijk dat CEO's van Amerikaanse en Japanse bedrijven als de dood zijn voor douanesancties in ons land. Altijd bestaat het risico dat ze in de cel belanden.'

Code Napoléon

Volgens Van Wesemael is een administratieve fout heel vlug gemaakt.' Ons douanestrafrecht is gebaseerd op de Code Napoléon uit het begin van de 19de eeuw. Veel omschrijvingen ademen nog die tijd uit. Om goederen in en uit te klaren heeft de douane 18.000 codes. Als je een weefgetouw met honderd verschillende stukken moet exporteren, is de kans groot dat je een stalen bout niet bij de code 'stalen bout' maar bij de code 'machineonderdelen' invult en dat je een administratieve boete krijgt.'

Van bedrijven die in de ons omringende landen actief zijn, horen we geregeld dat ze in elk land dezelfde aangifte invullen, maar alleen hier worden bestraft.
Stephan Vanfraechem
Alfaport

'De grote frustratie bij veel bedrijven,' zegt Stephan Vanfraechem van Alfaport, het platform voor bedrijven en beroepsverenigingen uit de Antwerpse haven, 'is dat de douane onmiddellijk het mes bovenhaalt en er te weinig van uitgaat dat administratieve fouten meestal niet bewust gebeuren. Van bedrijven die in de ons omringende landen actief zijn, horen we geregeld dat ze in elk land dezelfde aangifte invullen, maar alleen hier worden bestraft.'

Geen laissez-passer

In het memorandum van overeenstemming tussen Voka en de douaneadministratie is vastgelegd dat de douane bij een overtreding niet meteen naar de rechtbank stapt en dat een bedrijf de mogelijkheid krijgt om zijn fout recht te zetten. 'In de praktijk zien we daar weinig van', zegt Vanfraechem. 'In Nederland heeft de douane 'het ondersteunen van bedrijven en faciliteren van goederenstromen' in haar mission statement staan. Dat is een heel andere manier van benaderen. Voor alle duidelijkheid: we pleiten niet voor een vrijgeleide, een laissez-passer. Fraude moet bestraft worden.'

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud