Advertentie

Echte doorbraak mRNA moet nog komen

De Amerikaanse gezondheidsfilantroop Bill Gates voorspelt de doorbraak van de technologie achter de Moderna- en Pfizer-BioNTech-vaccins. ©AFP

Bill Gates voorspelt dat mRNA-technologie, de basis van de snelle vaccins van Pfizer-BioNTech en Moderna, de komende vijf à tien jaar doorbreekt. 'Het is een veelzijdige gereedschapskist,' oordeelt de Belgische expert Rein Verbeke.

Sinds de coronavaccins van het Amerikaanse Moderna en het Amerikaans-Duitse duo Pfizer-BioNTech als eerste groen licht hebben gekregen van de geneesmiddelenautoriteiten, zien experts er de langverwachte doorbraak in van de gemeenschappelijke technologie onder de motorkap: mRNA, of messenger-RNA.

Kort samengevat: je spuit een stukje genetische code van het virus in, waarna lichaamscellen eiwitten - die karakteristiek zijn voor het virus - aanmaken. Dat lokt een immuunrespons uit, waardoor het lichaam zich traint voor een latere, echte virusaanval.

Die mRNA-technologie - waarbij je in menselijke cellen een genetische boodschappenlijst aflevert om zelf therapeutische eiwitten aan te maken - houdt grote beloften in, voorspelde woensdag ook de Amerikaanse gezondheidsfilantroop Bill Gates.

Sneller en goedkoper

De Microsoft-oprichter/miljardair schat dat mRNA-vaccins de komende vijf à tien jaar sneller en goedkoper te ontwikkelen zullen zijn, makkelijker op te schalen en stabieler om te bewaren en ook bij andere aandoeningen hun nut zullen bewijzen.

'Ik deel zijn optimisme, zeker nu je ziet dat 'big pharma' als Pfizer erin investeert en bijvoorbeeld ook GlaxoSmithkline, dat gaat samenwerken met het Duitse CureVac', zegt de Vlaming Rein Verbeke. Als postdoctoraal onderzoeker aan de UGent werkt hij al acht jaar rond mRNA-technologie bij kankerbehandeling.

'Daarbij trigger je de afweercellen van het immuunsysteem om tumoren aan te vallen. Al voor de pandemie boekte BioNTech op dat vlak mooie klinische resultaten bij patiënten met huidkanker, waarbij je de tumor zag verkleinen. Tegelijkertijd zag je bij Moderna voor de coronacrisis al klinisch onderzoek naar een mRNA-vaccin voor griep.'

Volgens Verbeke was de mRNA-technologie, die eind jaren tachtig voor het eerst opdook, al matuur voor de coronacrisis. 'Onder meer dankzij de grote vooruitgang de voorbije tien jaar in de 'lipide nanopartikel'-technologie, ofwel de minuscule vetbolletjes die nodig zijn om mRNA in menselijke cellen binnen te loodsen.'

'Je ziet nu wel dat de coronavaccins van Pfizer-BioNTech en Moderna relatief duur zijn, allicht omdat de productiefaciliteiten snel moesten uitbreiden. Die snelle industrialisering is zeker een goeie zaak voor de democratisering van de technologie op langere termijn.'

'Het grote voordeel van mRNA is dat er geen cellen gebruikt worden in het proces en je ook niet hoeft te werken met levende virussen, die je eerst moet vermenigvuldigen in cellen en dan ook nog moet zuiveren.'

Veelzijdige 'toolbox'

Verbeke beklemtoont tegelijkertijd ook de veelzijdigheid van de mRNA-'gereedschapskist'. 'Bij infectieziekten kan je de technologie gebruiken om antistoffen op te wekken en bij kanker-immuuntherapie dan weer om afweercellen of T-cellen te activeren.'

'Bijzonder boeiend is dat BioNTech nu ook een kandidaat-mRNA-middel test voor de behandeling van multiple sclerose, waarbij je net het immuunsysteem, dat zich tegen het eigen lichaam keert, moet zien te onderdrukken.'

Muizentesten van dat kandidaat-MS-middel toonden al aan dat de vooruitgang van de ziekte wordt vertraagd en de ernst van de symptomen wordt verminderd, blijkt uit gepubliceerd onderzoek eerder deze maand in Science. In een volgende fase zal het middel getest worden op mensen.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud