Interactie in zwart en wit

Ze is amper nog te ontlopen: de QR-code. De zwart-witmozaïek prijkt op steeds meer verpakkingen, tickets, advertenties, boeken en zelfs toeristische borden. Handig om een link te leggen tussen de fysieke en de digitale wereld, vinden marketingjongens. Maar vindt het grote publiek dat ook?

Dat QR-codes plots alomtegenwoordig zijn, heeft alles te maken met de verspreiding van de smartphone. Een vijfde tot een kwart van de Belgen heeft inmiddels zo’n slimme telefoon. En die heb je nodig om de zwart-witblokjes - die zich nog het best laten omschrijven als uit de hand gelopen kruiswoordraadsels - te lezen. Inclusief een camera, een internetverbinding en een klein stukje software.

Geïnteresseerde kijkers, lezers of bezoekers die de QR-code met hun smartphonecamera inscannen, stappen over van de fysieke naar de digitale wereld en krijgen daar prompt meer informatie over de drager van de code. Of dat nu een advertentie, boek, vliegtuigticket, toeristisch bord of vrachtwagen is.

Vooral in de reclamewereld beschouwen sommigen de QR-code als de nieuwe heilige graal van mobiele en interactieve marketing. Gedaan met de eenrichtingscommunicatie, klinkt het daar: voortaan scant de consument zelf de advertenties die hij interessant vindt en waar hij meer over wil weten. De adverteerder heeft het bijkomende voordeel dat hij perfect kan meten hoeveel mensen zijn advertentie hebben gescand, en dus aandachtig hebben bekeken.

Maar net daar wringt hem de schoen. De QR-code is bij het grote publiek nog onbekend en dus onbemind. ‘Over het gebruik van de QR-code circuleren tegenstrijdige cijfers. Maar één ding is zeker: er bestaan weinig toepassingen van die de mensen echt gebruiken’, zegt Bart De Waele van de onlinemarketingconsultant Netlash-bSeen. ‘Op dit moment dient de techniek vooral als een schaamlapje om slechte advertenties interactief te maken. En ik vrees dat dat ook in 2012 nog de belangrijkste toepassing zal zijn.’

Grote inzet

QR is een eenvoudige technologie, maar het gebruik vergt een relatief grote inzet: je moet de scansoftware op je smartphone installeren, en als je een code ziet, moet je dat programmaatje activeren en de code zelf inscannen. Als dat al lukt, want in de praktijk worden veel codes slecht afgedrukt of zijn ze door fysieke omstandigheden (vuil glas, te donker, reflectie) moeilijk scanbaar. Om de QR-code echt te integreren in ons leven, moeten consumenten van dat hele handelingenpatroon een dagelijkse gewoonte maken. En dat is een moeilijk en langzaam proces.

De ervaring leert dat mensen een QR-code alleen gebruiken als ze echt gemotiveerd zijn om meer te weten te komen. En bij de doorsneeadvertentie is dat nu eenmaal niet het geval. Wie een QR-code plaatst, moet ook goed aangeven wat er precies achter schuilt. Hoe groter het mysterie, hoe minder mensen geneigd zijn de code te scannen.

Een QR-code bij een vacature die naar een presentatie van de werkgever leidt, heeft al een redelijke kans op slagen. Maar ook daar kan je je afvragen of zo’n code de beste manier is om de brug te slaan naar een website. ‘Een eenvoudig webadres is voor de meeste mensen nog altijd het makkelijkst te onthouden’, zegt De Waele. ‘In ons bedrijf hebben we een tijd visitekaartjes met een QR-code gehad, maar daar zijn we mee gestopt. Niemand gebruikte die code.’

Killer-app

‘Een reden voor de verwonderlijk trage doorbraak van QR is wellicht dat er gewoon nog geen killer-app voor is’, zegt Peter Hinssen, IT-specialist en partner van Across. ‘Van marketingtoepassingen zal het niet moeten komen. Wel van dingen die een groter gebruiksgemak bieden. In Nederland werkt Rabobank met facturen met een QR-code. Door die in te scannen, betaal je meteen het bedrag. Dat is veel gemakkelijker dan inloggen op een website waar je allerlei codes moet invoeren.’

De vraag is of QR op kan tegen andere technologieën. Voor mobiele betalingen is er ook de Nearfield- of NFC-technologie. Die is een stuk makkelijker in gebruik: je richt je smartphone op een draadloos contactpunt en de betaling gebeurt vanzelf. Al geldt daar wel dat NFC technologisch complexer is, waardoor het veel langer kan duren voor zo’n systeem in het hele betalingsverkeer ingeburgerd is.

‘De toekomst voor betalen is volgens mij draadloos’, zegt Hinssen. ‘Maar dat wil niet zeggen dat er voor QR geen rol is weggelegd. QR is heel goedkoop en makkelijk af te printen. Je kan niet zomaar overal een dure chip in stoppen om NFC mogelijk te maken.’

Waar de QR-code wel heel goed in is, zegt Hinssen, is in het verbinden van iets statisch - zoals een factuur, een gebouw of een menukaart - met interactieve toepassingen via je gsm. Maar of daar een mooie toekomst voor is weggelegd, valt af te wachten.

Gezicht scannen

Zowel Hinssen als De Waele verwacht dat QR voor de meeste toepassingen niet meer dan een tussenstap is naar intuïtievere en intelligentere systemen. ‘In plaats van een barcode te scannen, zal je over enkele jaren om het even welk object of gezicht kunnen scannen en vanzelf informatie terugkrijgen’, zegt De Waele.

De informatiegigant Google - wie anders? - experimenteert daar al volop mee. De applicatie Google Goggles gaat op basis van een beeldbestand op zoek naar relevante informatie op het internet. Innovatieve technologie zoals karakterherkenning, gezichtsherkenning en datamining worden verwerkt tot één intelligente app, die veel meer mogelijkheden biedt dan de één-op-éénrelatie achter een QR-code.

Maar zover zijn we nog lang niet. En intussen kan QR wel degelijk zijn nut nog bewijzen, als de technologie slim wordt ingezet en als bepaalde kwaaltjes - zoals de vaak ondermaatse leesbaarheid - worden weggewerkt. Voor sommige toepassingen blijft QR ongetwijfeld de meest geschikte technologie, voor andere zal ze worden verdrongen door andere technieken, of een stille dood sterven omdat niemand ze gebruikt. De sleutel tot succes ligt waar hij hoort te liggen: bij de gebruiker.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud