Advertentie

Boot van Sinterklaas komt met vertraging

Voor de haven van Los Angeles liggen tientallen schepen te wachten om te worden gelost. ©Photo News

Door een tekort aan containerschepen en sputterende havens dreigen sommige eindejaarsartikels niet op tijd onder de kerstboom te belanden. 'Een op de acht containerschepen lag in september te wachten om een haven binnen te mogen.'

‘Normaal zijn de schepen drie tot vier weken onderweg. Intussen is dat opgelopen tot zes à zeven weken. We kunnen niet veel anders dan dat ondergaan, want er zijn geen alternatieven. Onze cargo via vliegtuigen laten overkomen? Dat is een hele dure oplossing voor speelgoed. Ook zijn er in het luchtvervoer opstoppingen.'

Dirk Cremelie is de CEO van de West-Vlaamse speelgoedverdeler Simba Benelux, die Disney-speelgoed, de keukentjes van Smoby of de klassieke Majorette-autootjes aan retailers levert. Tegenwoordig is hij zowat dagelijks met de sputterende transportketen bezig.

Sinds de wereldeconomie in de nasleep van de coronacrisis weer op gang kwam, kampen speelgoeddistributeurs met leveringsproblemen en grote vertragingen. Dat is te wijten aan opstoppingen en vertragingen aan ’s werelds grootste zeehavens en aan de explosie van de containerprijzen.

Cremelies Baby Yoda’s en andere gadgets rond de Star Wars-spin-off 'The Mandalorian' blijken een van de grootste speelgoedhits van het najaar. Maar de vraag is of er tegen Sint-Maarten en Sinterklaas genoeg stuks van in de Belgische winkelrekken terechtkomen. Cremelie laat in het midden of winkelketens met speelgoedtekorten zullen zitten. ‘Sint-Maarten, die op 11 november wordt gevierd, is natuurlijk al heel dichtbij. Maar vergeet niet dat veel winkels in een normaal jaar ook met heel wat onverkochte voorraden blijven zitten.’

Door de enorme vraag zijn ook de containerprijzen gigantisch gestegen. Betaalde je voor de pandemie zo’n 2.000 dollar voor een container, dan is dat opgelopen tot liefst 17.000 dollar. ‘Of we dat doorrekenen, hangt af van klant tot klant’, zegt Cremelie. ‘We zijn voorlopig niet van plan over te gaan tot algemene prijsverhogingen.’

Havenfiles

De hoge vraag naar goederen en het gebrek aan containerschepen doen de wereldwijde goederenstroom sputteren. Voor de havens van Los Angeles en Long Beach liggen files van soms 40 containerschepen. Ze wachten om te worden gelost of geladen. In de Europese havens zijn geen files maar liggen alle vaarschema's hopeloos overhoop.

Grote containerschepen die varen tussen Azië en Noord West Europa doen er gemiddeld 18 dagen langer over dan gepland.

'In september was 12,5 procent van de wereldwijde containervloot niet beschikbaar omdat de schepen ergens lagen te wachten om een Amerikaanse, Europese of Aziatische haven binnen te varen', zegt professor en havenspecialist Theo Notteboom. 'Een op de acht, dat is gigantisch.'

Grote containerschepen die varen tussen Azië en Noord West-Europa doen er volgens recente cijfers van de dataspecialist Alphaliner gemiddeld 18 dagen langer over dan gepland. Notteboom: ' Dat wil zeggen dat ze hier 18 dagen later aankomen dan in de vaarschema's is voorzien. Sommige schepen die in Antwerpen aankomen, hadden hier 14 dagen geleden al moeten aankomen. Hetzelfde geldt voor Rotterdam, Hamburg of Le Havre. Rederijen volgen hun vaarschema niet meer, maar varen gewoon een haven aan waar ze kunnen of mogen lossen of laden.'

In Europa kunnen rederijen gemakkelijker uitwijken naar andere havens in de buurt. Aan de Amerikaanse westkust zijn maar twee grote havens. Die kampen bovendien met grote problemen om hun containers tot in het achterland te krijgen door een gebrek aan chauffeurs, trucks, treincapaciteit en magazijnpersoneel. Notteboom: 'De meeste containers verblijven daardoor meer dan vijf dagen op de terminal. Dat is heel lang. Door die onvoldoende doorstroming kunnen schepen moeilijker lossen en krijg je opstoppingen'.

Omdat ze vrezen dat er geen plaats zal zijn op de schepen leggen veel logistieke spelers en producenten bovendien 'veiligheidsvoorraden' aan: ze bestellen al goederen - soms meer dan ze nodig hebben - voor over drie tot vier maand. 'Dat verergert de toestand nog.'

In Europa besliste het Deense Maersk, de grootste containerrederij ter wereld, niet langer Felixstowe aan te lopen omdat het Verenigd Koninkrijk met een tekort aan truckchauffeurs kampt. De lading werd verdeeld over andere West-Europese havens. Op de Antwerpse containerterminal van MPET kwam deze week de Manila Maersk aan. 'We gaan het record breken van het aantal containers dat we op een schip laden en lossen: 20.000', zegt woordvoerder Vincent Thijs. Hij bevestigt dat alle vaarschema's overhoop liggen. 'We behandelen elk schip dat bij ons komt.'

Normaal zijn de schepen drie tot vier weken onderweg. Dat is opgelopen tot zes à zeven weken. We kunnen niet veel anders dan dat ondergaan.
Dirk Cremelie
CEO speelgoedverdeler Simba Benelux

Die andere grote Antwerpse containerterminaluitbater, DP World, dat net als MPET op volle toeren draait, zegt dat veel exportlading blijft liggen. 'Soms tot een week en meer. Dat betekent dat we sommige containers soms drie keer moeten verplaatsen tot ze kunnen vertrekken, wat leidt tot minder productiviteit.'

Notteboom: 'Doordat iedereen ad hoc oplossingen zoekt, daalt de efficiëntie. Een schip waarvan je een week op voorhand weet dat het aankomt, kan je inplannen. Nu is het volop improviseren. Alle hens aan dek. De enige manier om uit die vicieuze cirkel te geraken is dat er zo snel mogelijk nieuwe containerschepen op de markt komen'.

Het voorbije half jaar zijn enorm veel containerschepen besteld, maar die komen in het beste geval pas in 2022, 2023 of zelfs 2024 op de markt. Notteboom: 'Volgens de jongste analyses zitten we nog tot midden volgend jaar met een zwaar tekort aan containerschepen.'

Torenhoge tarieven

Door het tekort aan schepen blijven ook de containertarieven torenhoog. Met het stranden van de Ever Given in het Suezkanaal kregen die al nog een extra boost. Notteboom: 'Volgens de Shanghai Containerized Freight Index, die kijkt naar de gemiddelde prijs van een container vanuit Sjanghai naar de rest van de wereld, ligt de prijs 4,5 keer hoger dan het niveau tussen 2016 en 2019. Soms is het zelfs nog meer.'

Dat wordt volgens Notteboom nog versterkt doordat veel schepen worden ingezet op routes met de meeste capaciteitsproblemen, waardoor ook problemen opduiken op de routes waar aanvankelijk geen problemen waren.

Voor het transport van een 40 voet container wordt tot 12.000 dollar betaald, met pieken op de spotmarkt vanuit Azië tot 20.000 dollar. Dat gaat vooral over vrachten met hoogwaardige producten die de verlader sowieso op tijd ter plaatse wil.

Notteboom: 'Veel rederijen annuleren daarom hun langetermijncontracten met hun verladersklanten, waarin een vaste hoeveelheid beschikbare containers is afgesproken per jaar, met de vraag 'plaats te zoeken' op de (duurdere) spotmarkt. In de VS trokken meerdere verladers naar de rechtbank om te protesteren tegen dergelijke praktijken, maar in de meeste gevallen vingen ze bot. De rechter riep overmacht in, omdat de rederijen alle schepen gebruiken die ze hebben.'

Of de sputterende goederenstroom een impact zal hebben op de Europese Sinterklaas- of kerstinkopen? Notteboom: 'Voor bepaalde producten zullen er zeker tekorten zijn en ook sommige prijzen aan de kassa worden duurder. Zeker omdat sommige verladers van hoogwaardige producten die op tijd moeten geleverd worden overschakelen naar luchtvracht. Die is veel duurder.'

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud