Spoortunnel van 3 miljard moet Antwerpse haven beter ontsluiten

De havengemeenschap ergert zich al langer aan de gebrekkige interesse voor cargo bij Infrabel. ©Dominic Verhulst / Dotch.be

Spoornetbeheerder Infrabel wil een tunnel van bijna drie miljard euro boren om de Antwerpse haven beter bereikbaar te maken. De realisatie van het megaproject zal nog minstens tien jaar duren.

Alle treinen die vanuit de haven van Antwerpen in oostelijke richting rijden, moeten via één drukke spoorlijn passeren. Om de capaciteit voor het goederenvervoer te verhogen, circuleren al jaren plannen voor de bouw van een 'Tweede Spoortoegang'. Het miljardenproject moet de haven beter bereikbaar maken, de bestaande reizigerslijnen ontlasten en minder treinen door dichtbevolkte kernen zoals Berchem sturen.

Het dossier gaat al meer dan twintig jaar mee. In 2000 legde de Vlaamse regering een tracé langs de E313 vast. Maar het project viel enkele jaren later stil. In 2012 doken vier nieuwe tracés voor de Tweede Spoortoegang op, waarvan er twee overbleven: een lange boortunnel richting Lier (tracé 1) of een bovengrondse spoorlijn parallel met de E313 richting Herentals (tracé 3).

Het is juist dat de boortunnel als de beste oplossing naar voren is gekomen. Dit is ook de voorkeur van Infrabel.
Frédéric Petit
Woordvoerder Infrabel

Volgens het finale rapport van 2015, waarvan de resultaten nooit officieel zijn bekendgemaakt, scoorde de lange boortunnel beter dan het traject langs de E313. Dat vernam De Tijd. 'Het is juist dat de boortunnel als de beste oplossing naar voren is gekomen', bevestigt Frédéric Petit, woordvoerder van Infrabel. 'Dat is ook de voorkeur van Infrabel.'

Vroeg

De spoornetbeheerder is intussen voorzichtig begonnen met de voorbereiding van het complexe miljardenproject. De raad van bestuur boog zich vorig jaar over de Tweede Spoortoegang, die samen met de bouw van een tweede spoortunnel langs de Brusselse Noord-Zuidverbinding een van Infrabels megaprojecten van de toekomst vormt.

Maar het Antwerpse project bevindt zich nog in een zeer vroege fase. Infrabel moet de planningsprocedure nog heropstarten. Dan volgt de opmaak van een plan-milieueffectrapport (plan-MER), inclusief een uitgebreide inspraakronde en een Maatschappelijke Kosten Baten Analyse (MKBA). Op basis van die documenten moet de Vlaamse regering het tracé definitief vastleggen.

2,8 miljard euro
kosten
De kosten voor de Tweede Spoortoegang worden op 2,8 miljard euro geraamd.

Een insider wijst erop dat de beslissing nog lang niet gevallen is. Zo zijn bij een ondergrondse oplossing aan de toegangen van de tunnel een pak meer onteigeningen nodig dan bij een bovengronds traject. Voorts is de Tweede Spoortoegang onlosmakelijk verbonden met de geplande bouw van de nieuwe ondergrondse autoweg A102 tussen Ekeren en Wommelgem. Als Infrabel de vergunning op zak heeft, zullen de totale werken nog 9 à 10 jaar duren. Maar de financiering van het spoorproject, dat volgens interne documenten 2,8 miljard euro kost, moet nog gevonden worden.

Infrabel werkt intussen aan een eerste fase van het project. Tegen 2026 wil de netbeheerder dichter bij de haven, aan Oude Landen in Ekeren, de spoorcapaciteit verhogen via een nieuwe kruising. Infrabel wil de omgevingsvergunning voor het project, die deze lente niet voorbij de Vlaamse regering raakte, eind dit jaar opnieuw aanvragen.

Goederenvervoer

Voor de haven is de Tweede Spoortoegang cruciaal. Het Antwerpse havenbestuur wil het aandeel van het goederenvervoer per spoor tegen 2030 verdubbelen van de huidige 7 procent naar 15 procent. Vandaag rijden amper 130 goederentreinen per dag op de 1.000 km spoorlijnen in het havengebied.

De havengemeenschap ergert zich al langer aan de gebrekkige interesse voor cargo bij Infrabel, dat prioriteit geeft aan het personenvervoer van de NMBS. De Antwerpse havenbaas Jacques Vandermeiren opperde eerder om het spoornetwerk in de haven zelf in handen te nemen, maar dat pad lijkt intussen verlaten wegens te duur.

'Het klopt dat de haven van Antwerpen deze optie vroeger wou bekijken, maar de haven is afgestapt van deze piste', klinkt het bij Infrabel. Beide partijen beloofden vorig jaar in een samenwerkingsovereenkomst het gemeenschappelijk beheer van het spoor te bekijken. 'Het overnemen van infrastructuur is geen doel op zich', zegt een woordvoerder van de Antwerpse haven.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud