Oprichters van start-ups moeten meer vooruitdenken

Oprichters van start-ups hebben de neiging om conflicten uit de weg te gaan, maar dat kan hen later zuur opbreken. ©Wouter Van Vooren

Oprichters van Belgische start-ups denken onvoldoende na over een juiste verdeling van de aandelen en mogelijke wijzigingen in de verhoudingen. Dat kan hen later problemen opleveren.

Een bedrijf oprichten doe je meestal niet alleen. In ons land worden de meeste start-ups door twee personen opgericht (gemiddeld 2,3). Meestal zijn dat vertrouwenspersonen zoals ex-collega’s, vrienden of familie. Goede afspraken bij het begin zijn cruciaal om latere conflicten te vermijden. Maar uit de Rising Star Monitor, een enquête door het adviesbureau Deloitte en de managementschool Vlerick bij 370 oprichters, blijkt dat veel oprichters daar te licht over gaan.

Bij 44 procent van de bevraagde bedrijven was de verdeling van de aandelen in amper één dag bedisseld. Zowat de helft van hen koos voor een (ongeveer) gelijke verdeling van de aandelen onder de oprichters (gemiddeld 42 procent per oprichter). De andere helft hanteert een verdeelsleutel die gebaseerd is op de bijdrage van elke oprichter. De eigenaar van het oorspronkelijke idee krijgt dan gemiddeld 44 procent, tegen 25 procent voor de andere oprichters.

Maar experts waarschuwen dat het gevaarlijk is om de verdeelsleutel alleen te baseren op het heden en het verleden. Volgens Joris Noreillie, een financieel expert die veel voor start-ups werkt, zit de toegevoegde waarde van een bedrijf voor het overgrote deel in de uitvoering en niet in het eerste idee. Hij raadt oprichters daarom aan om de verdeling van de aandelen ook te baseren op het (toekomstig) engagement van de oprichters.

Bovendien veranderen het oorspronkelijke idee en business model meestal na verloop van tijd. Oprichters kunnen ook ziek worden, of uit het bedrijf stappen. ‘Dat zijn allemaal zaken die je kan opvangen via dynamische overeenkomsten (pro-actieve afspraken op papier). Hoe vroeger je daarover het gesprek voert, hoe makkelijker, aangezien er op dat moment nog minder op het spel staat’, zegt onderzoekster Veroniek Collewaert van Vlerick.

De enquête leert ook dat startende ondernemers houden van zogenaamde ‘C-titels’ zoals CEO en CFO. Bij twee derde van de starters mag minstens één van de oprichters zo’n C-titel voeren, en meestal is dat de CEO. Bij 36 procent van de bedrijven krijgen alle oprichters een C-titel, en bij 22 procent zijn er zelfs twee co-CEO’s. Ook worden strategische beslissingen door de meeste bedrijven in consensus genomen.

De cijfers geven aan dat oprichters conflicten proberen uit de weg gaan door iedereen gelijk te behandelen en evenveel macht te geven. Maar ook dat houdt risico’s in. Belangrijke beslissingen worden soms niet of te laat genomen, en ook investeerders houden er niet van dat een bedrijf meer dan één baas heeft.

Wel aandelen, geen loon

Succesvolle groeibedrijven spreken tot de verbeelding, zeker als de oprichters erin slagen om hun bedrijf voor een mooi bedrag te verkopen of naar de beurs te brengen. Maar die glamour verhult dat veel oprichters in hun eerste jaren zwarte sneeuw zien.

Uit de Rising Star Monitor blijkt dat vier op de tien oprichters van zogenaamde scale-ups (jonge bedrijven met hoog groeipotentieel) in het oprichtingsjaar geen loon krijgen. Zelfs na twee jaar doet nog altijd bijna een kwart (23 procent) het zonder salaris. En wie zichzelf wel een loon uitkeert, is daar vaak bescheiden in: het gemiddelde bedraagt 31.000 euro bruto in het oprichtingsjaar, maar meer dan de helft moet het minder dan 15.000 euro doen. Twee jaar later loopt het gemiddelde loon wel op tot 45.000 euro.

De verloningscijfers liggen wel hoger bij nieuwe bedrijven die geen uitgesproken groeiprofiel hebben, maar ook daar keert 15 procent zichzelf in zijn eerste jaar niets uit. Uit de enquête blijkt ook dat de eerste jaren zelden gebruik wordt gemaakt van variabele verloningen zoals een cashbonus of dividenden. Na verloop van jaren neemt het totale loonpakket van de oprichters wel verder toe, maar krimpt tegelijk het aandelenbelang dat ze in hun bedrijf hebben.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Partner content