Wikipedia wil zijn kennis verzilveren bij bedrijven

Jimmy Wales, de medestichter van Wikipedia, op het innovatiefestival and& in Leuven. ©Tim Dirven

De online-encyclopedie Wikipedia leeft sinds jaar en dag van donaties. Maar nu onderzoekt de organisatie achter de grootste encyclopedie ter wereld of ze haar data kan verzilveren bij grote bedrijven.

Wikipedia is een gigantisch project. De encyclopedie wordt maandelijks gebruikt door 1,7 miljard mensen en telt 56 miljoen artikels in meer dan 300 talen. Die artikels worden geschreven en onderhouden door honderdduizenden vrijwilligers. Het doel is alle menselijke kennis gratis te delen met iedereen. Dat is iets waar de Amerikaans-Britse Jimmy Wales, die de encyclopedie in 2001 samen met Larry Sanger lanceerde, trots op is. Hij is deze week in Leuven voor het innovatiefestival and&.

Wikipedia heeft een eenvoudig zakenmodel, het bestaat bij gratie van giften. Maar nu is er een bijkomende piste, bleek tijdens een Zoom-gesprek met Wales. Wikipedia kan worden beschouwd als een enorme database met voortdurende updates. Grote bedrijven gebruiken die data soms intens, maar het is niet eenvoudig ze te integreren in hun eigen operaties.

Wikipedia zou die bedrijven kunnen meehelpen. Ze zouden snel en met regelmaat data kunnen krijgen, en misschien ook de optie om de databank slimmer te bevragen. 'Het gaat enkel over publieke data', preciseert Wales. Het project is nog niet afgerond, er wordt gepraat met bedrijven.

De nieuwe dienst heet Wikimedia Enterprise en werd onlangs voorgesteld als een nieuw project van de Amerikaanse Wikimedia Foundation, de organisatie achter Wikipedia en verwante projecten. Wikimedia Enterprise 'levert betalende tools voor ontwikkelaars en diensten die het makkelijk maken voor bedrijven en organisaties om Wikimedia data te consumeren en te hergebruiken', staat te lezen op de site van het project. Het product komt er later dit jaar.

Digitale assistenten

Wikipedia lijkt een stabiel project. Enkele jaren geleden was er ongerustheid over het dalende aantal vrijwilligers. 'Dat is sinds enkele jaren gestabiliseerd', aldus Wales. Maar de omgeving rond Wikipedia verandert wel. Jongeren maken hun huiswerk door te praten met de digitale assistenten Alexa en Siri. 'Wie op het web zit, ziet onze oproepen om te doneren. Maar die krijg je niet te zien als je onze informatie via Siri te horen krijgt', merkt Wales op. 'Dat is tot nu toe geen groot probleem, maar we denken daar wel over na.'

Van bij het begin hebben we Wikipedia nooit gezien als een platform waar je om het even wat kan komen vertellen. Dat is helemaal anders voor sociale netwerken.
Jimmy Wales
Medestichter van Wikipedia

Ook de zoekrobot Google verandert. 'Ik noem dat het Tom Cruise-probleem', legt de internetondernemer uit. 'Als je in Google typt 'hoe oud is de acteur Tom Cruise', dan wist Google 15 jaar geleden het antwoord niet, maar het stuurde je naar Wikipedia. Nu zeggen ze meteen hoe oud hij is, en ze geven ook een link naar Wikipedia.' De aanvankelijke vrees dat het onmiddellijke antwoord zou wegen op de trafiek naar de Wikipedia-site werd geen bewaarheid, maar de Foundation volgt de evolutie op de voet.

Neutraliteit

In tijden van fake nieuws en haatspraak blijft Wikipedia een lichtend voorbeeld van hoe mensen op vrijwillige basis kunnen samenwerken aan kennis die zo neutraal mogelijk wordt voorgesteld. 'Het design van dialoog en doelgerichte discussie maakt het verschil', zegt Wales. 'Heel wat mensen blijken vrij bedachtzaam. Ze zeggen: oké, ik ben het misschien niet eens met jou, maar we kunnen de argumenten weergeven.'

Facebook en YouTube gebruiken Wikipedia in de strijd tegen fake nieuws op hun netwerken. 'Dat kan helpen, maar ze hebben een moeilijk probleem. Bovendien kan hun zakenmodel het onwenselijk maken om dat probleem op te lossen. Op Facebook kan je onaangename zaken die verdeeldheid zaaien zeggen tegen je vrienden. En algoritmes vergroten die nog uit omdat mensen daardoor langer op het platform blijven.'

Gebruikers zo lang mogelijk bezighouden is van belang voor sociale netwerken omdat ze afhankelijk zijn van advertenties. Wikipedia weigert advertenties, net omdat het die richting niet wil uitgaan. 'Van bij het begin hebben we Wikipedia nooit gezien als een platform waar je om het even wat kan komen vertellen. Dat is helemaal anders voor sociale netwerken.'

Diversiteit

Waar Wikimedia wel mee worstelt, is diversiteit. Over Sub-Saharaans Afrika staat naar verhouding veel minder informatie in de encyclopedie. Ook vrouwen zijn ondervertegenwoordigd. Wales is er zich van bewust dat de samenstelling van de bijdragers van belang is voor de selectie van onderwerpen. 'Mensen van verschillende achtergrond komen met verschillende kennis en ervaringen. Een typische 27-jarige mannelijke techgeek gaat niet veel weten over hoe jonge kinderen zich ontwikkelen en gaat daar ook niet bijster in geïnteresseerd zijn.'

Een typische 27-jarige mannelijke techgeek gaat typisch niet veel weten over hoe jonge kinderen zich ontwikkelen.
Jimmy Wales
Medestichter Wikipedia

Initiatieven zoals Women in Red gaan de vertekening van de inhoud en selectie tegen door bijvoorbeeld meer artikels te produceren over vrouwelijke wetenschappers en auteurs. Er wordt gewerkt aan rekrutering van vrijwilligers in Afrika. Er blijven wel structurele problemen. 'Kleine steden in België hebben wellicht vrij behoorlijke artikels in Wikipedia. Voor plaatsen met dezelfde omvang in Afrika is dat niet het geval, maar daar zijn misschien veel minder geschreven bronnen. Dat zijn moeilijk oplosbare kwesties. Je kunt geen bronnen creëren uit het niets.'

Er kan dus nog veel meer gebeuren om informatie uit die landen op Wikipedia te krijgen. Hoe universeler de grootste encyclopedie ter wereld wordt, hoe beter voor de mensheid. En voor bedrijven.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud