Getalm met kernuitstap doet investeerder afhaken

De kerncentrale van Doel. ©Dieter Telemans

Ondernemer André Jurres had plannen om een gascentrale te bouwen in de haven van Antwerpen, maar hij geeft er de brui aan. ‘Met opnieuw onzekerheid over de kernuitstap heeft het voor ons geen zin meer.’

Dat de Vivaldi-coalitie de beslissing over de sluiting van de kerncentrales opnieuw voor zich uit schuift, komt hard aan in de energiewereld.

Bij velen leefde de indruk dat de laatste deadline eigenlijk al verstreken was. De nieuwe regering moest finaal duidelijk maken of er na 2025 kerncentrales openblijven, of dat ze allemaal moeten sluiten zoals in 2003 al in een wet werd vastgelegd.

Maar de regeringsonderhandelaars schuiven de heikele kwestie opnieuw voor zich uit. Ze willen wel vol gaan voor een kernuitstap tegen 2025, maar als eind volgend jaar blijkt dat daardoor de bevoorradingszekerheid in het gedrang komt, kan de regering alsnog beslissen dat twee van de zeven Belgische kerncentrales langer mogen openblijven. Daarover bereikten de onderhandelaars een akkoord, maakte De Tijd dinsdag bekend.

Voor de investeerders met plannen om gascentrales te bouwen ter vervanging van de kerncentrales is het nieuws een streep door de rekening. ‘Mijn enthousiasme was redelijk groot om mee te doen en een project in te dienen voor de bouw van een gascentrale in de Antwerpse haven’, zegt de energieondernemer André Jurres. ‘Maar met dit nieuwe uitstel rond de kernuitstap kan ik mijn plannen definitief opbergen.’

Door niet te beslissen is de beslissing eigenlijk al genomen. In feite weet je al dat ze twee kerncentrales zullen openhouden.
André Jurres
directeur Volt Energy

De vroegere oprichter van de energieleverancier Essent had met zijn projectbedrijf Volt Energy een site op aan het Bevrijdingsdok (ex-Delwaidedok) op het oog als locatie voor een nieuwe gascentrale. Het studiewerk voor het project was achter de rug, er liepen contacten met potentiële internationale investeerders en bij Elia was al nagegaan of een aansluiting op het hoogspanningsnet mogelijk was, laat Jurres verstaan. ‘Maar als straks twee kerncentrales openblijven, heeft het project geen zin meer’, zegt hij.

‘De elektriciteitsprijs op de stroombeurs is nu eigenlijk al te laag om investeringen aantrekkelijk te maken. Als straks ook 2.000 megawatt van kerncentrales blijft komen, wordt dat probleem nog groter. Ik heb de berekeningen laten maken en je krijgt dan een nog grotere prijsmisvorming. Het wordt dan voor een nieuwkomer zeer moeilijk om een gascentrale rendabel te krijgen.’

Verschillende kandidaten

Doordat Vivaldi de knoop over een kernuitstap pas eind volgend jaar finaal wil doorhakken, gaat Jurres er van uit dat het openhouden van twee kerncentrales een voldongen feit wordt. ‘Door niet te beslissen is de beslissing eigenlijk al genomen’, zegt hij. ‘In feite weet je al dat ze twee kerncentrales zullen openhouden. Maar als daar pas eind volgend jaar echt duidelijkheid over komt, zullen het enkel de gevestigde partijen met een grote marktpositie zijn die nog in staat zijn een gascentrale te bouwen.’

Het kan toch niet zijn dat een speler eind volgend jaar steun krijgt voor een gascentrale, bestellingen plaatst en er pas daarna een beslissing komt over het nucleaire.
Marc Van den Bosch
Algemeen directeur Febeg

Verschillende spelers koesteren plannen om mee te dingen naar steun die de overheid via een subsidiemechanisme (CRM) wil toewijzen aan projecten. Engie Electrabel wil 400 miljoen euro investeren in een nieuwe gascentrale in Vilvoorde en heeft ook plannen in Amercoeur bij Luik. Luminus wil in Seraing, eveneens bij Luik, een gascentrale bouwen.

Het chemiebedrijf Tessenderlo overweegt in zijn thuisbasis een tweede gascentrale te bouwen, meldt Het Belang van Limburg. Het bedrijf van Luc Tack bevestigt in de krant de plannen, maar wijst erop dat de formele beslissing nog niet is genomen. 'We zullen deze nieuwe centrale in Tessenderlo alleen bouwen als we een rendabel project kunnen realiseren tegen een aanvaardbaar risico', zegt woordvoerder Frederic Dryhoel.

De Zwitserse projectontwikkelaar Advanced Power heeft vergevorderde plannen om tot 650 miljoen euro te investeren in de bouw van Dils-Energie, een gascentrale in het Limburgse Dilsen-Stokkem. Eneco wil een gascentrale bouwen in Seneffe, in Henegouwen.

De bedoeling is dat volgend jaar in oktober een veiling uitmaakt wie steun binnenhaalt voor zijn project. Als Vivaldi daarna toch beslist twee kerncentrales open te houden, voorziet de toekomstige regering een financiële compensatie voor de gasprojecten die daardoor inkomsten mislopen. Ook de Europese Commissie kan de investeringsplannen nog op de helling zetten. Ze is zeer kritisch voor het Belgische steunmechanisme en onderzoekt of het niet om ongeoorloofde staatssteun gaat.

'Halfslachtige beslissing'

De blijvende onzekerheid is een zeer slechte zaak voor potentiële investeerders, klinkt het bij Febeg, de federatie van energiebedrijven. ‘Dit nieuwe uitstel is voor niemand goed’, zegt topman Marc Van den Bosch. ‘Er is nu een halfslachtige beslissing om eigenlijk nog niet te beslissen. Daarmee creëer je grote onzekerheid voor zowel Engie als investeerder in het nucleaire als voor investeerders in gascentrales. Het kan toch niet zijn dat een speler eind volgend jaar steun krijgt voor een gascentrale, bestellingen plaatst en er pas daarna een beslissing komt over het nucleaire. Gaat men dan achteraf toch beslissen dat er minder nieuwe capaciteit aan gascentrales nodig is?’

Febeliec, de federatie van grote stroomverbruikende ondernemingen, noemt het uitstel over een beslissing van de kernuitstap ‘het slechtst mogelijke scenario’. ‘Daardoor wordt opnieuw zoveel onzekerheid gecreëerd dat niet alleen potentiële investeerders in nieuwe capaciteit worden afgeschrikt. Nervositeit op de markten dreigt ook te leiden tot een risicopremie die de marktprijzen voor Belgische verbruikers opdrijft.’

De ontwikkelaar Dils-Energie blijft in elk geval kandidaat, maar projectleider Adrian Bobula waarschuwt dat het uitblijven van een beslissing over de kernuitstap extra onzekerheid creëert. Dat kan ertoe bijdragen dat kandidaten die een gascentrale willen bouwen op veilig zullen spelen en meer steun vragen voor hun project, waardoor de kosten van de subsidies oplopen.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud