Advertentie

Vragen over de nucleaire spaarpot van Electrabel

In oktober volgend jaar wordt met Doel 3 de eerste Belgische kerncentrale definitief stilgelegd en begint een jarenlange ontmanteling. ©BELGA

Electrabel keert na een recordverlies een uitzonderlijk dividend uit. De financiële transactie wordt met argusogen gevolgd in het debat rond de factuur van de kernuitstap.

De eerste Belgische kernreactor wordt over 16 maanden, in oktober 2022, definitief stilgelegd. Electrabel zal dan de nucleaire spaarpot Synatom voor het eerst moeten aanspreken om de ontmanteling te financieren. Maar die spaarpot mag niet meteen worden kapotgeslagen - hij moet nog decennia meegaan. Het afbreken van een kernreactor duurt jaren. De berging van het radioactieve afval kan zelfs decennia duren en vereist nog langer opvolging en middelen.

18 miljard
Kosten
De afbraak van de kerncentrales en de berging van het radioactieve afval zal naar schatting 18 miljard euro kosten.

De jongste jaren neemt in de Wetstraat en bij specialisten de onzekerheid toe over de factuur. Die wordt geschat op 18 miljard euro en er is een duidelijk plan om dat bedrag bij Synatom te verzamelen. Maar sinds de bankencrisis komen er almaar meer vragen of dat geld daar wel veilig zit. De ruim 14 miljard euro die bij Synatom is geparkeerd, wordt belegd. En de belangrijkste belegging is Electrabel: lange tijd 75 procent van de portefeuille, al daalde dat onlangs wat.

Volgens een wet uit 2003 kon Electrabel het grootste deel van de Synatom-middelen gebruiken om de eigen expansie te financieren. In die tijd was de energiesector grotendeels gereguleerd en een erg veilige belegging, maar de liberalisering, de verkoop van de stabiele netwerkactiviteiten en de energietransitie hebben dat plaatje gekeerd. Bovendien zal elke fondsbeheerder uitleggen dat het ongehoord is dat zo'n immense portefeuille sterk afhankelijk is van een belegging in één bedrijf.

De essentie

  • De torenhoge factuur van het nucleair passief wordt gedekt door provisies bij Electrabel-dochter Synatom.
  • Al jaren rijzen vragen of die miljarden, die grotendeels geïnvesteerd werden bij Electrabel, wel veilig zitten.
  • Minister van Energie Tinne Van der Straeten (Groen) werkt aan nieuwe wetgeving.

Sterk Electrabel

Een sterk Electrabel is van cruciaal belang om de miljarden voor de nucleaire opkuis op het juiste moment ter beschikking te hebben, vindt minister van Energie Tinne Van der Straeten (Groen). Electrabel moet de geleende miljarden aan Synatom kunnen terugbetalen, maar het moet ook tekorten kunnen bijpassen als de beleggingen onvoldoende rendement opleveren.

De Commissie voor Nucleaire Voorzieningen, een expertencomité dat toekijkt op de Synatom-miljarden, drong al aan op een beter wettelijk kader. Dat de Franse moeder Engie in 2017 een dividend van 1,6 miljard euro uit Electrabel haalde was een wake-upcall. Als Engie te veel middelen uit Electrabel haalt of verkeerde investeringen doet, dreigt de factuur bij de belastingbetalers te belanden. Sommige cijfers van Electrabel ogen niet rooskleurig: het voorbije decennium was er meer verlies dan winst en nam het eigen vermogen fors af.

De vorige regering draalde met een betere beveiliging van de Synatom-miljarden. De Commissie deed sindsdien nieuwe voorstellen voor een betere controle en Van der Straeten plant nieuwe wetgeving. Dat Electrabel na een recordverlies van 2 miljard euro bijna 700 miljoen euro als dividend uitkeert omdat Parijs geld nodig heeft, neemt de bezorgdheden niet weg.

In Electrabel-kringen worden die weggewuifd. 'De marktwaarde van de groep bedraagt grof geschat 30 miljard euro en haar huidige verplichtingen - naar boven afgerond - 15 miljard. En dus is het antwoord: de balans van Electrabel is stevig genoeg', zegt een insider. De groep wijst ook op een positief recurrent bedrijfsresultaat.

De activa van Electrabel liggen almaar meer buiten België. Het grootste deel van de energieactiviteiten van de groep Engie zit juridisch onder de koepel Electrabel geparkeerd, van gascentrales in het Midden-Oosten tot pijpleidingen en waterkrachtcentrales in Brazilië. Na de kernuitstap zullen de Belgische activiteiten erg licht wegen bij Electrabel en zal de financiering van de Belgische kernuitstap eerder bepaald worden door de Braziliaanse energiemarkt dan de Belgische.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud