Advertentie
Advertentie
netto

Wat u moet weten over de hoge gasprijzen

©Annette Riedl/dpa

De gasprijs brak woensdag een nieuw record. Moet u daarvan wakker liggen?

Woensdag bereikte de Nederlandse TTF-future, het belangrijkste gascontract in Europa, met 70 euro een nieuwe recordprijs. Sinds begin dit jaar ging de gasprijs ruim maal drie.

Waarom stijgt de aardgasprijs?

Eigenlijk is er niet één aardgasprijs, maar veel prijsindexen voor een levering op korte of langere termijn. De prijzen verschillen ook naargelang de regio, met de hoogste prijzen in Azië en de laagste in de VS. Momenteel gaat veel aandacht naar de gasprijzen op korte termijn in Europa. De TTF-index, met prijzen voor levering in de komende maand, stapelt de records op.

Dat is volgens marktspecialisten te wijten aan grote bezorgdheid over de Europese wintervoorraden. De ondergrondse gasopslagsites worden traditioneel bijgevuld in de lente en zomer wanneer de prijzen lager zijn. Maar dit jaar gebeurde dat onvoldoende door minder aanvoer uit Rusland en een hoger verbruik door het slechte weer in de lente en het economisch herstel. De prijsstijgingen op de kortetermijnmarkt wijzen erop dat in paniek wordt bijgekocht.

Vele marktpartijen gaan ervan uit dat dat een tijdelijk effect is. De prijzen zijn vooral hoog voor levering in de eerstkomende maanden tot en met het eerste kwartaal van 2022. Voor het tweede en derde kwartaal van 2022 liggen de prijzen zowat de helft lager.

Wie wordt getroffen door de hogere gasprijzen?

Zowat alle gasverbruikers zullen vroeg of laat geconfronteerd worden met een stijging van de gasfactuur. Wie met gas verwarmt, zal een zwaardere impact voelen dan wie alleen af en toe op gas kookt. Zelfs wie geen gas verbruikt, wordt indirect getroffen: de gasprijs trekt ook die van elektriciteit hoger.

Gezinnen en bedrijven met een gascontract met een variabele prijs, die gekoppeld is aan een gasindex, zullen de stijgingen rechtstreeks voelen. Volgens de Vlaamse energieregulator VREG heeft 36 procent van de gezinnen een variabel gastarief. De Belgische cijfers van de CREG hebben het over 45 procent variabele contracten.

Gezinnen met een vast contract, dat sinds de liberalisering steeds populairder werd, ontsnappen aan de recente prijsstijgingen. Behalve als hun contract dezer dagen of binnenkort afloopt: dan moeten ze een veel minder gunstig contract sluiten. Volgens de CREG is het gemiddelde prijspeil (vast en variabel) nu 1.609 euro tegenover 825 euro een jaar geleden.

Enquêtes van de VREG wijzen uit dat velen niet beseffen dat ze een variabel tarief hebben omdat ze een vast maandelijks bedrag betalen. Die maandelijkse bijdragen zijn echter voorschotten die gebaseerd zijn op een geschat verbruik. De eindfactuur die elk jaar in de bus valt na de meteropname zal rekening houden met het werkelijke verbruik en de prijsindex die tijdens de verbruiksperiode evolueerde.

Krijgen mensen met een variabel contract een torenhoge slotfactuur?

Het ene variabele contract is het andere niet: de wereld van de energiecontracten is er een waar een kat haar jongen niet in terugvindt. Zelf energiespecialisten raken amper wijs uit de complexe en steeds veranderende tariefformules. Sommige leveranciers maken er een sport van om de formules constant te vervangen. Bij eenzelfde leverancier kan een contract met de naam 'variabel' of 'flex' soms totaal andere formules bevatten dan een product met de (bijna) identieke naam op een ander moment gesloten. Volgens de CREG zijn er zo meer dan 1.200 slapende soorten contracten voor aardgas in Vlaanderen.

Energieleveranciers gebruiken ook niet één index om de prijzen van aardgas aan te passen in variabele contracten. De prijsformules 'spot' zijn gekoppeld aan beurzen waar energie wordt verhandeld voor levering de dag nadien. Die vertonen veel grotere prijsschommelingen dan de prijsnoteringen van 'futures', voor levering op langere termijn: binnen een maand, een kwartaal, een jaar of zelfs langer.

Er zijn zeer verschillende variabele contracten, maar alle indexen zijn door de grote stijging geïmpacteerd.
Sophie Lenoble
Energieregulator CREG

De meeste leveranciers op de Belgische markt gebruiken kwartaalcijfers: de gemiddelde spotprijzen in één kwartaal en/of kwartaalfutures. Maar ook daarin zijn verschillen, naargelang de prijs in pakweg de gashub in Zeebrugge dan wel op een Nederlandse beurs (TTF) wordt gevormd. De ene prijs is dus de andere niet, maar de tendens is duidelijk. 'Alle indexen zijn door de grote stijging geïmpacteerd', zegt Sophie Lenoble van de CREG.

Belangrijk om te weten is dat de huidige hoge prijzen niet zwaar doorwegen in de totaalfactuur. Omdat in de winter veel meer gas verbruikt wordt, wegen de prijzen in de wintermaanden veel zwaarder door. De verwachting is wel dat de prijzen dan ook op een hoog niveau blijven.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud