Forensisch onderzoek naar schimmige deals FNG

Al een jaar kan Brantano-moeder FNG geen verklaring geven voor schimmige deals in het Verre Oosten. ©Wouter Van Vooren

Het modebedrijf FNG zet forensische onderzoekers in om te achterhalen hoe de financiële put in elkaar zit die de oprichters hebben achtergelaten. 'Je zou ervan verbaasd zijn hoe eenvoudig fraudeurs te werk gaan.'

Op 11 juni dropte de nieuwe directie van het modebedrijf FNG - bekend van Brantano en CKS - een bommetje. Het bedrijf kondigde niet alleen een monsterverlies van bijna 300 miljoen euro aan, maar ook dat het waarschijnlijk geen cent zal zien van 94 miljoen euro aan verwachte inkomsten.

Die zouden komen van enkele Aziatische, Luxemburgse en Zwitserse bedrijven waarmee de vorige directie van toenmalig CEO Dieter Penninckx deals sloot. Maar er zijn geen of onduidelijke contracten van terug te vinden. Sommige deals en vehikels hielden economisch gezien zelfs geen steek, zegt de nieuwe directie. De vraag rijst wat er gebeurd is, en of het legaal was.

Er zijn nog altijd managers die zo dom zijn geld van het bedrijf op hun eigen rekening over te schrijven.
Frederik Verhasselt
Forensich speurder EY

Het gerecht opende alvast een onderzoek naar de oprichters Dieter Penninckx, Manu Bracke en Anja Maes. Penninckx zei twee weken geleden dat hij legaal gehandeld heeft.

Toch slaagt het bedrijf er al bijna een jaar niet in opheldering te geven. Sinds enkele dagen zet FNG opnieuw externe onderzoekers in om na te gaan hoe de constructies in elkaar zitten.

Het zijn geen politieagenten, maar de onderzoekers voeren wel een echt forensisch onderzoek uit om de schier onmogelijke taak succesvol uit te voeren. 'Met de hulp van technologie speuren mensen naar alle relevante info die ze maar kunnen vinden over een bedrijf en zijn financiële transacties', zegt Frederik Verhasselt, het hoofd van de divisie forensic audit van de consultant EY. Hij en zijn 12 mensen zijn niet betrokken bij het FNG-onderzoek. Wie het onderzoek bij FNG dan wel uitvoert, wil het modebedrijf niet kwijt. Meestal worden grote consultants ingezet als EY, Deloitte of PwC.

Pc's onderzoeken

Als de speurders aan dergelijke onderzoeken beginnen, verzamelen ze eerst een hele hoop data over de zaak. 'We interviewen de betrokken personen', legt Verhasselt uit. 'We doen ook een beroep op publieke bronnen en dataverzamelingen, zoals de Nationale Bank van België of Graydon. Daarnaast laten we algoritmes los op de IT-systemen van het bedrijf. Ook in de e-mails en de pc's van de werknemers speuren we naar verdachte elementen.'

Meestal volstaat de toestemming van de werkgever om de werk-pc of -mails van een werknemer te doorzoeken.
Frederik Verhasselt
Forensisch speurder EY

De onderzoekers houden zich aan de privacyregels wanneer ze mails en computers doorzoeken, zegt Verhasselt. 'Vaak gebruiken mensen hun bedrijfscomputer en professionele e-mailadres om fraude te plegen. Meestal volstaat de toestemming van de werkgever om bedrijfsmails te lezen. In sommige gevallen moeten we de toestemming vragen aan de werknemers.'

Meestal gaan die daarop in, want niet meewerken is des te verdachter. 'Ook de interviews gebeuren op vrijwillige basis. Mensen mogen ook hun advocaat meenemen en hun verklaring later aanpassen.'

Kluwen van data

Het resultaat is een kluwen van duizenden gigabytes aan data. 'Daarin gaan we gericht zoeken naar verdachte geldstromen. Vaak richten fraudeurs vennootschappen op die ze als tussenschakel gebruiken om het geld uiteindelijk op hun persoonlijke rekening te krijgen. Daarom gaan de speurders in de bedrijfsdata op zoek naar verdachte vennootschappen waarmee het bedrijf zaken doet.'

94 miljoen
Verloren inkomsten
FNG heeft 94 miljoen euro tegoed van bedrijven waarmee het op schimmige wijze zaken deed. Het geld zal er mogelijk nooit komen.

'Vennootschappen zijn verdacht als ze bijvoorbeeld gevestigd zijn op het adres van een werknemer van het onderzochte bedrijf. Ook leveranciers van wie het niet duidelijk is welke diensten of goederen ze leveren zijn verdacht. Zeker als het om jonge bedrijven gaat die hun omzet snel zien stijgen.'

Gesneden brood

Vaak pleegt een bedrijf fraude buiten de landsgrenzen. Dat verklaart waarom vooral de grote internationale consultants dit soort zaken onderzoeken. 'Wij kunnen met de hulp van onze buitenlandse kantoren binnen 24 uur een wereldwijd centraal aangestuurd fraudeonderzoek op poten zetten', zegt Verhasselt.

Dat klinkt relatief simpel. Maar ontspringen mensen met slechte bedoelingen de dans niet? Bijvoorbeeld door in codetaal te communiceren, zoals dopingzondaars in het wielrennen, die het in het verleden onderling hadden over 'wespen' en 'gesneden brood' als ze het over doping hadden.

'Je zou ervan verbaasd zijn hoe eenvoudig fraudeurs te werk gaan', zegt Verhasselt. 'Vaak zijn het niet de sluwste vossen. Ze zijn verblind door hebzucht en denken op den duur met alles weg te kunnen komen. En fraude is eigenlijk heel simpel. Je verrijkt jezelf via geldstromen vanuit je bedrijf. Er zijn nog altijd managers die zo dom zijn geld van het bedrijf op hun eigen rekening over te schrijven. In de meeste gevallen kunnen we na vermoedens effectief vaststellen dat er fraude gepleegd wordt in een bedrijf.'

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud