column

Samen op het podium, samen bij zijn kist

Redacteur Weekend

Tijdens de sportzomer overschouwt Rik Van Puymbroeck wat in en naast de sportarena gebeurt.

Masomah Alizada werd woensdag in de tijdrit voor vrouwen 25ste en laatste. Over de 22 kilometer reed ze 13 minuten langer dan Annemiek van Vleuten. De Nederlandse winnares haalde een gemiddelde van meer dan 43 kilometer per uur, de Syrische nog net 30. Bij de mannen sloot haar landgenoot Ahmad Badreddin Wais de rij, ruim na Primož Roglič. Wat was het goed dat ze allebei meededen, als lid van het Refugee Olympic Team. Bootvluchtelingen hebben andere zorgen dan Olympische Spelen, maar tv-kijkers kunnen tijdens zo’n wedstrijd toch eens nadenken over het lot van al die mensen.

Politiek en sport waren altijd met elkaar verbonden en met de start van de atletiekcompetitie vandaag denk je aan de ceremonie na de finale van de 200 meter op de Spelen van 1968. We zien de foto die op onze jongenskamer hing. Voor het podium staan twee wat oudere officials op het podium drie lopers. De Amerikaan Tommie Smith, die goud won, de Australiër Peter Norman met zilver en Smiths landgenoot John Carlos met brons. Norman ziet niet wat achter zijn rug gebeurt. Wij zien het wel: Smith en Carlos met gestrekte arm, gebalde vuist en aan die vuist een zwarte handschoen. Ze brengen de Black Power-groet als protest tegen de behandeling van zwarten.

Wat volgt, is bekend: Smith en Carlos worden uit het olympische dorp gebannen en pas jaren later worden ze gerehabiliteerd. Maar wat gebeurde er met Norman? Het leek erop dat hij zich, als enige witte man op het podium, niks aantrok van wat er gebeurde. Dat klopte niet. Smith en Carlos hadden hem ingelicht. ‘Do you believe in human rights?’, had Carlos aan Norman gevraagd. Norman bevestigde dat en wilde betrokken worden in hun protest. Van de Amerikaanse roeier Paul Hoffman leende Carlos een Olympic Project for Human Rights-badge en Norman speldde die, net als Smith en Carlos, op.

Ook Norman moest daar de gevolgen van dragen. Voor de Spelen van 1972 werd hij als straf niet geselecteerd en internationaal werd Norman vergeten. Op de foto werd hij soms weggeknipt en toen aan de universiteit van San José State een standbeeld werd opgericht ter nagedachtenis van het protest, stond Norman er niet bij. Maar naar de inhuldiging ging hij wel en Smith en Carlos hielden altijd contact met hem. In 2006 overleed Norman aan een hartaanval. Op de begrafenis in Melbourne droegen Smith en Carlos zijn kist.

Voor mensen als Norman zijn deze woorden uitgevonden: ‘We will remember them.’

Lees verder

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud