Wedloop naar een supercompetitie

Een superliga van een dertigtal Europese topclubs die wekelijks tegen elkaar spelen is de heilige graal die nog een extra hefboom van miljarden kan zetten onder de cashlawine die het voetbal al is. ©AFP

Een internationaal consortium wil 20 miljard euro betalen aan de wereldvoetbalbond Fifa om een mondiale clubcompetitie op te zetten. Het is een deel van een strijd op topniveau over wie als eerste met een vaste ‘superliga’ komt waarin de Europese topclubs wekelijks tegen elkaar uitkomen.

Het Japanse conglomeraat Softbank dropt een clusterbom in het internationale voetbal. Softbank, geflankeerd door investeerders uit China, Saoedi-Arabië, de VS en de Emiraten, heeft de wereldvoetbalbond Fifa ruim 20 miljard euro geboden om internationale voetbaltoernooien op te zetten. De Fifa houdt het voorstel in beraad, meldde de Britse zakenkrant Financial Times.

Het is de bedoeling vanaf 2021 elke vier jaar 24 teams een volwaardige competitie tegen elkaar te laten spelen.

Softbank aast op het nu ondergewaardeerde wereldkampioenschap voor clubs. Het is de bedoeling vanaf 2021 elke vier jaar 24 teams een volwaardige competitie tegen elkaar te laten spelen.

Daarnaast zouden landenteams eens om de twee jaar in een internationale competitie tegen elkaar moeten uitkomen. Nog nooit gaf de Fifa de organisatie van een toernooi uit handen.

Commerciële ontginning

David Beckham ©AFP

Volgens insiders wil Softbank toernooien organiseren om het voetbal, nu vooral een Europese aangelegenheid, structureel een meer mondiale dimensie te geven. Softbank is van origine een telecombedrijf, wat verklaart waarom het brood ziet in een betere commerciële ontginning van een wereldwijde potentiële tv-markt van 3 miljard voetbalfans.

De eigenaar van Softbank, miljardair Masayoshi Son, investeerde recent ook in de nieuwe Amerikaanse profclub van ex-stervoetballer David Beckham. Die koos niet toevallig voor Miami, een stad vol latinomigranten bij wie voetbal razend populair is. De VS, Azië en het Midden-Oosten gelden als de ‘Brics’ van het voetbal, waar de middenklasse staat te popelen om geld uit te geven aan haar voetbalpassie.

De VS, Azië en het Midden-Oosten gelden als de ‘Brics’ van het voetbal, waar de middenklasse staat te popelen om geld uit te geven aan haar voetbalpassie.

Het is evenmin toeval dat de groep investeerders rond Softbank net uit die regio’s komt. De Aziaten en Arabieren zien in voetbal en andere entertainmentsectoren ideale vehikels om de nieuwe middenklasse het geld te doen laten rollen.

Hoogoplopende ruzie

De Fifa bracht vorige maand de Europese voetbalbond Uefa en clubs op de hoogte tijdens een vergadering van de European Club Association in Rome. Dat is de belangenvereniging van de Europese clubs én een sleutelspeler van het wereldvoetbal. In het Europese topvoetbal is een elite ontstaan van een 20-tal voetbalmultinationals die hun gelijke niet kennen in de rest van Europa en de wereld.

No way dat Uefa hieraan meewerkt.
Gianni Infantino
Topman Fifa

Dat landschap met een dominant kartel van Europese topclubs is de reden waarom Uefa-baas Aleksander Ceferin het niet vertrouwt. Het kwam in Rome tot een hoogoplopende ruzie met Fifa-topman Gianni Infantino.

‘No way dat Uefa hieraan meewerkt’, liet Ceferin verstaan. Hij vermoedt dat de Fifa het gras voor zijn voeten probeert weg te maaien. Infantino weet net als Ceferin dat de Europese topclubs de enige echte gouden kalveren zijn die fans én dus sponsors wereldwijd doen likkebaarden.

Heilige graal

Het product komt uit Europa, de markten meer en meer uit andere delen van de wereld. Ceferin vreest dat het echte doel van Infantino en de investeerdersgroep een groter plan is dat hij zelf zou willen realiseren: een superliga van een dertigtal Europese topclubs die zich afscheuren van hun eigen nationale competities en wekelijks tegen elkaar spelen.

Een superliga van een dertigtal Europese topclubs die wekelijks tegen elkaar spelen is de heilige graal die nog een extra hefboom van miljarden kan zetten onder de cashlawine die het voetbal al is.

Dat is de heilige graal die nog een extra hefboom van miljarden kan zetten onder de cashlawine die het voetbal al is.

De Europese voetbalbond Uefa verdient in de periode 2018-2021 3,25 miljard euro aan zijn twee Europese competities, Champions League en Europa League. Dat is bijna 1 miljard meer dan in de drie jaar daarvoor.

Kaskoe Champions League

Alleen is de kaskoe, de Champions League, in zijn huidige vorm een suboptimaal model. Twee van de grootste voetbalclubs op aarde, Real Madrid en Juventus, speelden afgelopen woensdag voetbal op steroïden. Het sportieve niveau was van het beste dat wereldwijd te vinden is. Alleen is het elk jaar wachten tot de eindfase van het toernooi voor vuurwerk zorgt. Daarvoor is het al te vaak een saai, oneerlijk spel tussen grote voetbalmultinationals en kmo’s die financieel achterophinken.

De beste clubs spelen nu te weinig tegen elkaar. Daarom is het plan de allergrootste clubs uit de vijf grootste landen - aangevuld met toppers uit de landen daar net onder - los te weken uit hun eigen land. Er is ook flink studiewerk verricht.

Er is maar één reden waarom de superliga er nog niet is. De Engelse Premier League staat niet te springen omdat die al een wereldwijd merk is, dat van Alaska tot Australië fans lokt. De competitie haalt bijna evenveel tv-geld uit het buitenland als in Engeland.

Variant van NBA

De grote voetbaldroom is een variant van de Amerikaanse basketcompetitie NBA, waarbij de allerbeste teams in een gesloten competitie zo veel mogelijk tegen elkaar spelen.

Het lijdt geen twijfel dat de Europese bobo’s zich spiegelen aan de NBA, de grootste commerciële innovator en machine van alle sportcompetities. Best mogelijk dat miljardair Son meer mondiale competitie wil, maar hij weet ook dat een competitie met wekelijkse matchen van Seattle tot Tokio onrealistisch is. In Europa kan dat wel. De verplaatsingen voor de clubs zouden vergelijkbaar zijn met die voor de Amerikaanse profclubs.

De Champions League zit in zijn huidige formule door een nieuw tv-contract gebetonneerd tot 2024. Maar daarna ligt alles open. ‘De vraag is niet of, maar wanneer de superliga er komt’, zegt een insider van het Europese topvoetbal. Het verklaart de grote nervositeit bij Ceferin en de Uefa dat nu al kapers voor de kust opduiken.

BeNeLiga: dam tegen de grote competities

De BeNeliga, een gezamenlijke professionele competitie tussen Nederlandse en Belgische clubs, kan ons voetbal economisch flink boven zijn gewicht doen spelen. Dat blijkt uit een nieuwe studie.

De mogelijke komst van een Europese superliga lijkt een nieuw leven te geven aan een dood gewaand plan. Kleine voetballanden staan voor de existentiële vraag hoe ze kunnen overleven in een wereld waar een keur van topclubs uit de grote competities het grote geld en de publieke aandacht naar zich toe trekt. Eén mogelijke piste is de oprichting van een zogenaamde BeNeLiga, waarbij België en Nederland hun beste clubs in een gezamenlijke competitie onderbrengen.

Het economische voordeel van zo’n BeNeLiga kan mogelijk flink hoger liggen dan de pure optelsom van wat België en Nederland elk apart halen uit stadiontickets, tv-rechten, sponsordeals en merchandising. Tot die conclusie komt Thomas Peeters, sporteconoom aan de Universiteit Antwerpen, in een nieuwe studie. Hij vergeleek de inkomsten van de grootste vijf Europese competities, België en Nederland voor het jaar 2016, en maakte ook een prognose voor een BeNeLiga.

Hij stelde een model op met als uitgangspunt dat een gezamenlijke competitie tot een extra instroom van geld kan leiden, waardoor clubs betere spelers kunnen aantrekken en de competitie aantrekkelijker wordt, wat vervolgens weer een hefboom onder de inkomsten zet. Het gevolg is dat de BeneLiga een flink deel van zijn achterstand zou kunnen ophalen op Frankrijk, de kleinste competitie van de 5 grootste Europese landen (zie grafiek).

De piste van de BeneLiga gaat al lang mee. De toenmalige voetbalwoestijn België was steeds voorstander, maar grootmacht Nederland schoot het idee telkens af omdat het niets zag in een Belgisch blok aan het been. Nu zijn de rollen omgedraaid. Nederland moest ook de rol lossen aan de Europese top en staat open voor innovatie, terwijl de Belgen deze keer op de rem staan. Peeters stelde zijn studie begin vorige maand voor op een conferentie over voetbal en economie in Luik.

Daar werd het plan prompt afgeschoten door Pierre François, de CEO van de Pro League, de koepel van 24 Belgische profclubs. Opvallend was dat Jeroen Slop, financieel directeur van het Nederlandse Ajax, een gewezen Europese grootmacht, wel meteen op de studie sprong. Hij tastte zelfs het idee af om nog een stap verder te gaan. ‘We moeten misschien in gesprek gaan met de Scandinavische landen en Schotland voor een grote regionale competitie’, klonk het. Hij verwees daarmee naar een plan dat eerder al bestudeerd en becijferd werd: de oprichting van een Atlantic League. Die werd tot nu toe telkens afgeschoten wegens te weinig draagvlak.

©Mediafin

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud