Facebook richt eigen Hooggerechtshof op

Mark Zuckerberg, CEO van Facebook ©AFP

Een onafhankelijke toezichtsraad, een soort rechtbank, krijgt het laatste woord over welke Facebook-posts offline moeten en welke blijven staan.

Facebook verwijdert momenteel haatberichten, spam, nepnieuws, 'ongepaste' posts en politieke advertenties afkomstig van duistere organisaties. Maar dat censuurbeleid oogst uiteenlopende kritiek.

Facebook engageert zich om zich bij het oordeel van die toezichtsraad te zullen neerleggen, zelfs als dat indruist tegen de mening van het management.

Volgens sommigen reageert het sociale netwerk te laks als het gaat om oproepen tot terrorisme of live-uitzendingen van geweld. Anderen verwijten het een gebrek aan transparantie en rechtlijnigheid bij het offline halen van berichten.

Topman Mark Zuckerberg gelooft dat zelfregulering, eerder dan een overheidswaakhond, soelaas kan bieden en kondigt de oprichting van een zogenaamd Oversight Board aan. Dat wordt een soort beroepsinstantie en ultieme rechter die doet denken aan het Hooggerechtshof in de VS.

Facebook krijgt straks dus niet alleen een eigen munt, maar ook een eigen rechtbank.

Minstens met 11 

De toezichtsraad zal volgens de statuten minstens 11 leden en maximaal 40 leden tellen. Vanaf volgend jaar zullen gebruikers bij het instituut, dat volgens Zuckerberg in alle onafhankelijkheid oordeelt, beroep kunnen aantekenen voor content-beslissingen die Facebook maakt.

Facebook engageert zich om zich bij het oordeel van die toezichtsraad te zullen neerleggen, zelfs mocht dat indruisen tegen de mening van het management.

Het nieuwe toezichtsorgaan zal ook aanbevelingen doen voor het moderatiebeleid van het sociale netwerk, dat goed is voor 2,4 miljard gebruikers.

'We verwachten dat de raad in het begin maar een beperkt aantal zaken zal behandelen', zegt Zuckerberg. 'Maar we hopen dat het geleidelijk zijn reikwijdte zal uitbreiden en mogelijk ook andere bedrijven uit onze sector zal betrekken.'

Een uitbreiding naar Instagram, eigendom van Facebook, ligt voor de hand.

Onafhankelijk?

Zuckerberg geeft zelf toe dat 'er nog veel werk is' voor de nieuwe instelling algemeen aanvaard wordt. Zoals bij elke vorm van zelfregulering is de grote vraag hoe onafhankelijk die zal opereren van het initiatiefnemende bedrijf.

De leden worden aangeduid door een aparte stichting, die als buffer ingeschoven wordt tussen Facebook en de rechtbank. Die stichting, die gefinancierd wordt door Facebook, wordt verantwoordelijk voor de vergoedingen.

De rechters moeten voldoende beslagen zijn in vrije meningsuiting, privacy en technologie en mogen geen banden hebben met Facebook of een van zijn grote aandeelhouders.

Volledig onafhankelijk is de nieuwe rechtbank niet, want Facebook gaat de eerste twee covoorzitters zelf aanduiden, die daarop de volgende 9 leden zullen voordragen. Dat moet snel gebeuren, want de nieuwe instelling moet in het eerste semester van 2020 operationeel zijn.

Het wordt wellicht niet eenvoudig de 'rechters' te vinden. Ze moeten voldoende beslagen zijn in vrije meningsuiting, privacy en technologie en mogen geen banden hebben met Facebook of een van zijn grote aandeelhouders. Ook wie gelinkt is aan een overheid of een politieke partij, valt af. De toekomstige rechters moeten vermoedelijk vooral in academische kringen gezocht worden.

Zuckerberg maakt de vergelijking met de raad van bestuur van een bedrijf. 'Net als onze raad van bestuur Facebook verantwoordingsplichtig maakt tegenover de aandeelhouder, kan de toezichtsraad hetzelfde doen voor onze gebruikersgemeenschap.'

Multicultureel

Een tweede heikel punt is hoe de toezichtsraad omgaat met cultuurverschillen over de wereld. Wat in de ene regio als onaanvaardbaar gedrag geldt, wordt misschien elders in de wereld helemaal anders beoordeeld.

Vandaar dat Facebook mikt op een toezichtsraad met veel diversiteit, zowel geografisch als op het vlak van gender, religie en politieke en sociale opvattingen. Het idee is dat er bij elke zaak er minstens 1 lid uit de betrokken regio mee beslist - bij een klacht uit India wordt dus een Indiaas lid van de toezichtsraad erbij gehaald - al zal nog moeten blijken of dat in de praktijk haalbaar is.

Aan het charter dat Facebook dinsdag publiceerde, ging een halfjaar van wereldwijde consultaties met 2.000 experts in 88 landen vooraf.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect