‘Piek van cryptokunst is niet ver weg'

NFT’s, non-fungible tokens, zijn de internetsensatie van het moment. Cryptofans en liefhebbers van online kunst tellen waanzinnige bedragen neer voor de eigendomsrechten op puur digitale hebbedingen. ‘Een NFT is een statussymbool van de virtuele wereld.’

Word de exclusieve eigenaar van deze illustratie

Zelf een NFT in huis halen? We veilen een digitale versie van de illustratie in dit stuk, een werk van De Tijd-graficus Filip Ysenbaert, in de vorm van een non-fungible token. NFT’s ‘minten’ op een blockchain kan via allerlei gespecialiseerde marktplaatsen en vereist doorgaans de installatie van een cryptowallet en de betaling in ether van zogenaamde ‘gas fees’, transactiekosten voor de Ethereum-blockchain. Daarop kan dan geboden worden. Wij hebben een NFT gemint bij het Antwerpse bedrijf Arkane Network, dat een marktplaats uitbaat waarvoor uitzonderlijk geen cryptovaluta nodig is.

Eind januari kreeg Arno Kiss, een 30-jarige grafisch vormgever uit Antwerpen, een bericht via Instagram. Of hij zijn werk niet wilde verkopen als NFT op KnownOrigin, een gespecialiseerd online veilingplatform. Kiss had vooral naam gemaakt als designer van unieke muziekposters en werkt ook voor klanten als de videogame ‘Fortnite’ of de streamingdienst Netflix, maar het voor hem totaal nieuwe idee om zijn werk puur digitaal te verkopen sprak hem wel aan. Hij diepte een oud ontwerp op, haalde er de bandnaam af, zette het online, en na een half uur was de NFT verkocht. Prijs: 4 ether - dat is een cryptomunt - ofwel: een kleine 6.000 euro.

Voor alle duidelijkheid: de koper kreeg geen netjes ingekaderde print opgestuurd, maar ontving in zijn virtuele portefeuille een NFT, en werd zo de enige eigenaar van iets dat enkel digitaal bestaat. De voorbije weken verkocht Kiss al een stuk of 50 NFT’s van zijn ontwerpen, meestal bewust tegen veel lagere prijzen, ‘want het is te absurd’. Kiss beschrijft de ervaring als een enorme artistieke ‘bevrijding’ die hem toelaat grenzeloos te experimenteren omdat zijn werk geapprecieerd wordt puur voor wat het is. ‘En ja, het brengt op. Daarover ga ik niet klagen.’

De meest absurde dingen worden intussen verkocht. Veel ironische shitprojecten ook die ver van kunst staan.
Yan Ketelers
Marketingdirecteur Arkane Network

Wie NFT leest en ‘WTF’ denkt: dat is begrijpelijk. Een NFT is een non-fungible token, een op een blockchain geregistreerd certificaat van eigendom. Non-fungible betekent niet-inwisselbaar, zoals een briefje van 10 euro dat bijvoorbeeld wel is voor eender welk ander briefje van 10 euro. Blockchain is dat gedecentraliseerde, energie slurpende netwerk van computers waarop transacties onvervalsbaar en transparant worden opgeslagen, het best bekend als de onderliggende technologie van cryptomunten als bitcoin en ether. Die laatste is de gangbare munteenheid in NFT-land, draaiend op de Ethereum-blockchain.

Moeilijk uit te leggen

Digitale files kunnen per definitie eindeloos gecopy-pastet en gedownload worden, maar met een NFT koopt één iemand zich het recht om te zeggen: dit is van mij. Die bestanden kunnen van alles zijn: een jpeg, een gif, een meme, een tweet, een animatie van een vliegende kat, een virtueel zwaard uit een game, een scan van een tekening van uw zesjarige dochter. ‘Het is een heel abstract concept’, zegt Kiss, die zelf al een collectie van een kleine 30 NFT’s bijeenkocht. ‘Ik heb ook nog vaak moeite om het uit te leggen.’

Ondanks de weinig sexy naam explodeerde het fenomeen van niche naar mainstream vorige week, toen een koper bijna 70 miljoen dollar neertelde voor een door Christie’s geveilde collage van de Amerikaanse digitale kunstenaar Beeple. Twitter-baas Jack Dorsey veilt de allereerste tweet als NFT, het hoogste bod is 2,5 miljoen dollar. De rockband Kings Of Leon en dj Steve Aoki lanceerden NFT’s van nieuwe muziek. De Amerikaanse basketbalassociatie NBA verdiende 200.000 dollar aan een NFT van een korte video van een dunkende LeBron James.

Er vond deze week al een heuse digitale roof plaats toen op een NFT-platform voor tienduizenden dollars digikunst werd gestolen. En de onvermijdelijke Elon Musk was van plan een videoclip over NFT’s te verkopen als NFT, kreeg een bod van ruim 1 miljoen dollar, maar ging er niet op in want het voelde toch niet ‘quite right’.

De waanzinnige rage leert eens te meer: waarde is, net als schoonheid, in the eye of the beholder. ‘Er is heel veel speculatie en fomo’, zegt Yan Ketelers, marketingdirecteur van Arkane Network uit Antwerpen. Arkane is een specialist in blockchaintechnologie, waaronder NFT’s voor de gamingindustrie, wat weer een heel eigen markt is. ‘De meest absurde dingen worden intussen verkocht. Veel ironische shitprojecten ook die ver van kunst staan. Mijn aanvoelen is dat de hype richting piek gaat en dat er daarna veel minder over gesproken zal worden. Terwijl NFT’s een gigantische meerwaarde creëren in kunst, muziek, gaming en voor verzamelaars. De goede projecten zullen overblijven.’

Arkane tekende onlangs voor een redelijk duizelingwekkende NFT-actie samen met de Amerikaanse YouTube-superster Logan Paul. Die verkocht hoogtepunten uit een video waarin hij dozen uitpakte met zeldzame Pokémon-kaarten, die hij eerst voor heel veel geld had opgekocht, als aparte NFT’s. Opbrengst: 2 miljoen dollar. Zelf tikte Ketelers een tijdje geleden een van de allereerste NFT’s op de kop. Hij kocht een CryptoPunk, een unieke afbeelding van een gepixeld hoofd, ontwikkeld door de Amerikaanse blockchainstudio Larva Labs. Daarvan bestaan er maar 10.000. ‘In het begin was het niet eenvoudig om Charlotte, mijn vrouw, te overtuigen.’ Maar de schaarste maakte er een gewild verzamelobject van, een beetje zoals met zeldzame oldtimers of sneakers. De goedkoopste CryptoPunk kost vandaag 40.000 dollar, de duurste wisselde vorige week van eigenaar voor ruim 7 miljoen dollar.

Wie koopt zoiets? Believers en verzamelaars, dat zeker. Met NFT’s worden digitale creaties eindelijk verhandelbaar terwijl ze toch gelinkt blijven aan hun maker. Die kan ook een vastgelegde commissie krijgen bij elke doorverkoop, zoals bij een voetbaltransfer. Liefhebbers kunnen artiesten steunen en een eigen virtuele collectie aanleggen. Maar NFT’s zijn ook een speeltuin van de superrijken, veelal crypto-aficionado’s die een fortuin verdienden aan bitcoin of andere virtuele munten en in NFT’s een manier zien om daar verder mee te speculeren.‘Zo’n NFT is een modern statussymbool in de virtuele wereld’, zegt Ketelers.

Geen grenzen

‘Ik hou ervan te investeren in ondergewaardeerde artiesten en innovatieve projecten. Dit kan een grotere markt worden dan de traditionele kunstmarkt. Cryptokunst heeft geen grenzen’, e-mailt een anonieme cryptokunstverzamelaar die zich Matrix laat noemen. Hij beperkt zijn biografische informatie tot ‘ik ben in Azië’ en ‘ik ben al vele jaren met cryptomunten bezig’.

Zijn of haar NFT-collectie op verschillende platformen is honderden werken groot. Het draait om het hebben. ‘Het scherm is de muur van het digitale tijdperk. Mensen gaan meer tijd spenderen in de digitale wereld dan in de fysieke. De werken kunnen eender waar in de digitale wereld getoond worden. Als verzamelaar vind ik het niet erg dat iedereen mijn collectie gratis kan downloaden. Grote kunst moet door zo veel mogelijk mensen gezien worden. Maar ik ben de enige die de NFT heeft.’

Drie weken geleden telde Matrix 6 ether (ongeveer 9.000 euro) neer voor The Last Supper, een hypergedetailleerde illustratie vol referenties aan consumptiecultuur en aan de coronapandemie van Musketon, het alias van de Gentse grafisch ontwerper Bert Dries. De koper zette het werk prompt opnieuw te koop voor een fabelachtige 999,999 ether (1,5 miljoen euro). ‘Ik werd verliefd op dit stuk toen ik het voor het eerst zag. Ik bied het nu aan voor een heel hoge prijs omdat ik denk dat het zoveel waard is. En als ik het kan verkopen, heb ik meer geld om meer artiesten te steunen.’

Ook voor Dries is de NFT-gekte een maffe rit. Tot een maand geleden verschenen zijn ontwerpen vooral in print of in andere fysieke vormen. ‘Mijn leven is sinds drie weken hard veranderd’, zegt hij aan de telefoon. Hij is even verbluft door de namen en de bedragen die rondgaan. ‘Het is absolute waanzin als je erover nadenkt. Neem die 70 miljoen dollar voor Beeple. Maar aan de andere kant: dat is een digitale weergave van 15 jaar werk. Hij heeft 5.000 tekeningen samengevoegd. 15 jaar lang heeft hij elke dag iets gecreëerd. Elke dag: je moet dat maar eens proberen. Ik heb het ooit 30 dagen volgehouden.’

De hype komt wel op een goed moment. ‘Ik heb jarenlang heel veel geïnvesteerd in het ontwikkelen van mijn skills. En ik heb een heel groot archief. Dit geeft mij de kans om daar iets mee te doen. Maar ik wil ook niet te veel online zetten. Door dat thuiszitten is het verraderlijk om te veel door te werken. Ik ga nu even pauzeren.’

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud