Proximus onder vuur voor afluisteren telefoongesprekken

©Photo News

Om de kwaliteit van het groeiende aantal telefoongesprekken via de internetverbinding te controleren luistert Proximus gesprekken af. De Privacycommissie stelt vragen bij die praktijk, maar Proximus ontkent de wet te overtreden.

Vrijdagochtend 22 december. Een manager van de Coördinatiecel Justitie van Proximus moet in het hoofdgebouw van de federale politie in Brussel uitleggen hoe Proximus telefoontaps van het gerecht uitvoert én hoe buitenstaanders de telefooncommunicatie kunnen afluisteren.

Het verhoor past in een gerechtelijk onderzoek naar de vraag of de parketmagistraat Peter Van Calster en de belastingdirecteur Karel Anthonissen zijn afgeluisterd. Kort voor dat verhoor, op woensdag 13 december, hadden de speurders al een huiszoeking uitgevoerd op de hoofdzetel van Proximus.

Kwaliteitscontroles

In zijn verhoor maakt de manager van Proximus melding van een nieuw systeem dat de telecomoperator sinds juni 2017 gebruikt: een ‘spraakkwaliteit-analysetool’. Die moet de kwaliteit controleren van alle mobiele en vaste telefoongesprekken die niet meer via de oude telefoonkabels stromen, maar via het internetnetwerk. 

De applicatie wordt enkel gebruikt voor de analyse van kwaliteitsproblemen van specifieke nummers.
Haroun Fenaux
woordvoerder Proximus

Steeds meer gesprekken gebeuren via ‘voice over ip’. Anders dan bij de klassieke telefoonkabels kunnen bij ‘voice over ip’-kwaliteitsproblemen optreden omdat die via dezelfde digitale verbinding als die van het internetverkeer en digitale televisiesignalen stroomt. Dat kan storing geven. 

‘Daarom is in het netwerk een tool geïmplementeerd om de kwaliteit van vaste of mobiele communicatie in ‘voip’-technologie te controleren’, verklaart de Proximusmanager tijdens zijn verhoor. ‘Dat instrument is sinds juni 2017 operationeel en maakt het mogelijk via vaste lijnen gesprekken naar of van een bepaald nummer te dupliceren. De corresponderende berichten worden maximaal vier à vijf dagen bewaard. In deze periode is het mogelijk in de opgeslagen communicatie te zoeken, naar de inhoud te luisteren en de technische kwaliteit van de communicatie te analyseren.’ 

‘Toegang tot deze tool is alleen mogelijk met specifieke authorisatie via een gecentraliseerd toegangsbeheersysteem. De tool wordt maar door een beperkt aantal mensen gebruikt om de kwaliteit van de spraakcommunicatie te bewaken. Daarnaast zijn er logs met de identificatie van de mensen die de tool hebben gebruikt, met inbegrip van de verrichtingen die ze hebben uitgevoerd.’ 

Vragen over privacy

Mag Proximus zoiets wel doen, ook al gaan er strikte veiligheidsprocedures mee gepaard? De Privacycommissie waarschuwt dat Proximus mogelijk de strafwet overtreedt.

Dit is niet te vergelijken met callcenters die vragen om een gesprek met u op te nemen. Dit kan ook over gevoelige gesprekken gaan.
Caroline De geest
Woordvoerder Privacycommissie

‘Al in de jaren 90 hebben we met de callcenters en de banken afgesproken dat zij gesprekken met hun klanten mogen opnemen. Tenminste als ze de klant daarover informeren, toestemming vragen en de klant zo’n opname kan weigeren’, zegt Caroline De Geest, woordvoerster van de Privacycommissie. ‘Maar het beluisteren van ‘voice over ip’- gesprekken, is een ander verhaal. Daar kunnen gevoelige gesprekken tussen zitten. Bij een gesprek met een callcenter is dat niet het geval.’ 

‘In principe speelt dat zelfs geen rol. De strafwet is duidelijk over het geheim van communicatie. Als een derde partij daar kennis van neemt, moet die eerst toestemming hebben van alle personen die bij die communicatie betrokken zijn, niet alleen van de klant van Proximus. Anders overtreed je de strafwet.’

Alleen al het opnemen van communicatie waar je zelf niet bij betrokken bent, is strafbaar.
Caroline De Geest
Woordvoerder Privacycommissie

Proximus heeft de Privacycommissie daar geen advies over gevraagd, stelt De Geest. ‘Het is dan ook moeilijk om het systeem waterdicht te maken. Het maakt niet uit hoe kort de opnames worden bewaard of hoe weinig mensen ernaar kunnen luisteren. Alleen al het opnemen van communicatie waar je zelf niet bij betrokken bent, is strafbaar. Proximus zou gewoon zelf een testgesprek kunnen voeren met de klant die problemen ondervindt. Dat is veel minder privacygevoelig.’

De woordvoerder van Proximus, Haroun Fenaux, verdedigde vandaag al het systeem in De Tijd. ‘De applicatie wordt enkel gebruikt voor de analyse van kwaliteitsproblemen van specifieke nummers. En enkel als de klant een probleem meldt en erom vraagt dat te analyseren. Het enige doel van die handelingen is de goede werking van het netwerk na te gaan en de goede uitvoering van een elektronische communicatiedienst te garanderen, conform de huidige wet.’

Met medeweten

Vandaag verstuurde Proximus een uitgebreide toelichting in een persbericht. Als er gesprekken opgenomen worden, is dat volgens het bedrijf steeds met medeweten van de klant en om de kwaliteit van de lijn te testen. Daarnaast werden tijdelijk mobiele gesprekken van Proximus-medewerkers, ook met hun medeweten, opgenomen om een nieuwe technologie te testen.

Proximus verwijst ook naar een bepaling in de Telecomwet, die bepaalt dat gesprekken wel opgenomen kunnen worden als het is om problemen met de kwaliteit van de communicatie na te gaan. Het bedrijf zegt wel contact te hebben opgenomen met de Privacycommissie "voor eventuele bezorgdheden".

Proximus zegt verder nog dat vorig jaar dertien en dit jaar drie vaste lijnen werden getest met medeweten van de klant. Telkens gebeurde dat na een duidelijke klacht en vraag van de klant, luidt het. Het is ook een laatste redmiddel, zegt de woordvoerder. 'Eerst gaan we onder meer voorstellen om de modem te vervangen en het kopersignaal controleren. Een tweede optie is dat de klant iets inspreekt op een specifiek nummer dat dient om de communicatie te testen. Pas als dat geen soelaas brengt kunnen in een paar gevallen gesprekken opgenomen worden, met medeweten van de klant.'

Daarnaast verloopt van de mobiele oproepen sinds midden 2017 een klein deel van de gesprekken via de nieuwste VoLTEtechnologie. 'Enkel voor deze technologie (dus niet voor 2G en 3G) werden tijdens een testfase tijdelijk en gedurende maximaal vijf dagen gesprekken opgeslagen. Enkele gesprekken van Proximus-medewerkers werden op hun eigen verzoek herbeluisterd, om de kwaliteit van de gesprekken na te gaan.'

'Begin februari 2018 is deze testfase afgerond en worden geen gesprekken meer opgeslagen noch beluisterd', aldus Proximus.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Partner content