Euronav: ‘Ja, wij discussiëren over het einde van olietijdperk'

©Bloomberg

De rusthuisuitbater Armonea, de tankerrederij Euronav en de bouwer van logistieke magazijnen WDP strijden dit jaar om de titel Onderneming van het Jaar 2017. Op dinsdagavond 17 oktober kennen we de winnaar. Vandaag: Euronav.

Al 17 jaar staat Paddy Rodgers aan het hoofd van ’s werelds grootste onafhankelijke olietankerrederij. Meer nog dan een operator van schepen is de CEO van Euronav een financiële beheerder van 2,5 miljard dollar aan drijvend kapitaal. Een aartsmoeilijke oefening in een wereld met veel te veel olietankers.

‘Hier op de brug van het schip gebeurt het allemaal. Alle technologie ten spijt, blijft een tanker besturen mensenwerk. Je vaart niet alleen met een gevaarte van 80 miljoen euro, je vaart met 477 miljoen liter olie, die bij een schipbreuk in zee terechtkomt.’ We staan met Paddy Rodgers, de CEO van de grootste onafhankelijke tankerrederij ter wereld, in de Londense kantoren van Euronav  bij het schaalmodel van de TI Europe, een olietanker van het V-Plus-kaliber. Wereldwijd varen er maar vier van rond. De ultra large crude carrier (ULCC) is 380 meter lang en kan 440.000 ton (3 miljoen vaten) olie vervoeren.

Euronav vindt de volatiliteit in de oliemarkt zowel een voordeel als een nadeel.

De TI Europe is het grootste van de 55 schepen die de beursgenoteerde tankerrederij van de familie Saverys bezit. Daarvan zijn er 19 Suezmax (ongeveer 1 miljoen vaten), 33 VLCC (very large crude carriers, 2 miljoen vaten), één V-Plus (3 miljoen vaten) en twee FSO’s (tot drijvende opslagtanks omgebouwde V-plus-tankers).

Het financiële en operationele beheer van al dat drijvend kapitaal - goed voor 2,5 miljard dollar - is de kern van de business die de Brit sinds 2000 leidt. De cruciale uitdaging daarbij is een gigantische overcapaciteit, die ook dit jaar nog aangroeit. ‘Dat is een permanent probleem’, zegt Rodgers. ‘Je zou aannemen dat wij opereren in een vrije markt. Niets is minder waar. De grote scheepswerven zijn zwaar gesubsidieerd. Vele kunnen nieuwe schepen bouwen onder de kostprijs. Dat heeft de koophonger aangewakkerd bij bepaalde investeerders, vooral van buiten de rederswereld. Heel frustrerend.’

Megadeal

Het gevolg is dat op de wereldzeeën naar schatting 30 schepen te veel rondvaren, op een totaal van 700 tankers. En er komen er nog steeds bij. Het antwoord van Euronav op de overcapaciteit is consolidatie, door pooling met schepen van andere rederijen of door overnames. De voorbije jaren heeft de rederij schepen overgekocht van sectorgenoten. Begin 2014 kocht Euronav in een megadeal van 1 miljard dollar 15 supertankers van het Deense Maersk.

©Bloomberg

Een half jaar later kocht het er nog eens vier bij. Ook in 2015 en 2016 groeide de vloot. ‘Hoe groter je vloot, hoe dominanter je bent. Wereldwijd zijn er zowat 100 rederijen, tegenover slechts 30 oliebedrijven, stuk voor stuk giganten.’

‘Met een grotere vloot kunnen we onze klanten ook meer flexibiliteit aanbieden’, legt Rodgers uit. ‘Stel dat een schip door een storm op zee een lading niet tijdig kan oppikken. Onze klant zou dan op zoek moeten naar een ander schip, tegen extreem hoge tarieven. Maar hoe meer schepen we hebben, hoe meer je een betaalbaar alternatief kan aanbieden doordat je een tweede schip in de buurt hebt.’

Lange adem

In mei gaf Rodgers aan dat er een nieuwe grote overname op til was. Hoe staat het met dat plan? ‘We speuren voortdurend de markt af.’ Dat Euronav die grote aankopen kan doen op het juiste moment - de deal met Maersk werd zowat bestempeld als een ‘koopje’ - heeft te maken met de financiële orthodoxie van het bedrijf. Met een vreemd vermogen van iets meer dan 1 miljard dollar op een totaal van 3 miljard dollar oogt de balans zeer gezond. ‘Daardoor kunnen we banken sneller overhalen tot nieuwe kredieten.’

Hoe groter je vloot, hoe dominanter je bent. Met een grotere vloot kunnen we onze klanten ook meer flexibiliteit aanbieden.
paddy rodgers
CEO euronav

De overcapaciteit veroorzaakte de voorbije jaren een forse druk op de prijzen. Maar ook daartegen is Euronav gewapend. Met de 600 miljoen dollar op de eigen rekening en in lopende kredieten heeft het voldoende liquiditeit om het drie jaar lang uit te zingen, zelfs bij extreem lage vrachttarieven.

Ook door zijn jonge vloot heeft Euronav een lange adem. ‘Jonge schepen verbruiken veel minder brandstof en kosten minder in onderhoud, waardoor ze goedkoper zijn in de uitbating. Een jong schip zit veel sneller aan het break-evenpunt dan oudere schepen van concurrenten. Een VLCC van Euronav is al bij een vrachttarief van gemiddeld 27.000 dollar per dag rendabel, voor veel concurrenten is dat veel hoger.’

Paradepaardje

En dan is er de regelgeving. Vraag de kapitein van pakweg de Alice, een splinternieuw schip en een van de paradepaardjes van Euronav, waar hij het meest trots op is en hij geeft een technisch antwoord: de dubbele rompwand, de ozoninstallatie om ballastwater te zuiveren (tegen micro-organismen die uit exotische streken meekomen), en de dubbele brandstoftoevoer (een voor de klassieke heavy fuel en een de voor de lichtere, minder vervuilende diesel). Allemaal het gevolg van strengere regels.

Voeg daarbij de striktere Baselnormen, waardoor banken minder snel krediet mogen verschaffen, en de capaciteit zal stilaan wegsmelten, meent Rodgers. ‘Maar we zullen pas in 2019 over de piek zijn, omdat veel schepen dan ouder zijn dan 20 jaar.’

Olieprijs

Op het einde van de rit wordt de overcapaciteit niet alleen beïnvloed door het aanbod van schepen, maar ook door de vraag naar olietransport. En die hangt af van de olieprijs. Hoe lager, hoe beter. Dubbel goed zelfs, want een lage olieprijs is ook gunstig voor de brandstofkosten van een rederij. Momenteel ligt de prijs van een vat Brent-olie op 55 euro, een pak lager dan de ruim 100 dollar midden 2014.

euronav
  • Grootste onafhankelijke rederij voor olietankers ter wereld, met een dubbele beursnotering in New York en Brussel.
  • Ontstond in 1995 doordat het Franse European Navigation Company opging in een joint venture met CMB.
  • Splitste zich in 2004 af van de rederij CMB, eveneens met de familie Saverys als hoofdaandeelhouder.
  • Trok begin 2015 naar de beurs van Wall Street en haalde daar 229 miljoen dollar op.
  • Ging tussen 2010 en 2014 door zwaar stormweer door de hoge olieprijzen en de dalende vraag naar olie.
  • Kapitaal: 17 procent is in handen van broer en zus Marc en Virginie Saverys.
  • Omzet: 684 miljoen dollar.
  • Ebitda: 476 miljoen dollar.
  • Nettowinst: 204 miljoen dollar.
  • Medewerkers: 180 kantoormedewerkers en 2.900 zeevarenden op 55 schepen.

‘Dat was een ramp voor ons, en alweer het gevolg van het uitblijven van een vrije markt. De OPEC, het kartel van de grootste olieproducerende landen (waaronder Saoedi-Arabië) dat ongeveer een derde produceert van de ongeveer 97 miljoen vaten die dagelijks worden opgepompt, manipuleert de prijs door zijn aanbod te laten variëren: veel olie, lage prijzen; weinig olie, hogere prijzen.

'Door de productie te verhogen en de markt te overspoelen met (goedkope) olie hebben ze - weliswaar veel te laat - geprobeerd de schalieolie uit de VS spaken in de wielen te steken. De Amerikaanse productie is maar rendabel vanaf 55 dollar per vat.’

‘Vandaag komt er steeds meer olie uit Noord- en Zuid-Amerika, van waaruit de transportafstanden tot China dubbel zo groot zijn als die vanuit het Midden-Oosten. En daardoor kunnen onze schepen meer tonmijlen afleggen. Dat drijft de tarieven op, zelfs als die leeg varen van China naar Midden-Amerika. Dus ja, Euronav is een grote voorstander van schalieolie.’ (lacht)

Kernfusie

Krijgt Rodgers ooit de kritiek dat hij deel uitmaakt van de vervuilende olie-industrie? ‘Ik krijg die vraag weleens van vrienden. Ik stel dan de wedervraag: ga jij je auto laten staan, de verwarming op nul zetten of die vliegtuigreis naar het zuiden annuleren? Meestal valt het gesprek dan stil. Natuurlijk zou de wetenschappelijke ontwikkeling van kernfusie als energiebron een fantastische nieuwe toekomst voor de mensheid inluiden, maar zo ver zijn we nog niet. Olie blijft nog een hele tijd nodig.’

vragen aan paddy rodgers
vragen aan paddy rodgers

Wat is uw grootste blunder?

Mijn gevoel niet volgen heeft al geleid tot mindere beslissingen. Ook een vals gevoel van hoogdringendheid is gevaarlijk. Neem voor je iets beslist de tijd om een blokje rond te gaan om je geest vrij te maken.

Wanneer had u uw grootste kick?

De closing bell laten rinkelen na de eerst dag van het Euronav-aandeel op de beurs van Wall Street.

Wat is uw grootste passie buiten het bedrijf?

Ik heb veel hobby’s, maar er gaat niets boven Kerstmis vieren thuis bij mijn familie.

Wanneer hebt u het laatst gevloekt en waarom?

De scheepsbusiness kan heel frustrerend zijn. Maar echt gevloekt heb ik vorig weekend nog, toen ik ben gaan paardrijden zonder stijgbeugels. Pijnlijk, als je de week ervoor een halve marathon hebt gelopen.

Voor welke van de andere genomineerden voor Onderneming van het Jaar zou u kunnen werken?

De zorg voor ouderen (Armonea, red.) raakt mij omdat mijn ouders het einde van hun leven hebben doorgebracht in een rusthuis. Maar de vaardigheden die ik bij Euronav heb geleerd, kan ik niet inzetten bij de andere twee bedrijven. Ik zou er dus niet kunnen werken, maar misschien wel in investeren.

Lees verder

Gesponsorde inhoud

Partner content